İNCELENEN KARARLA
İLGİLİ BİLGİLER
İtirazla İlgili Mahkeme
Kararı : İstanbul 65. Asliye Ceza Mahkemesi
İtiraz yazısı ile dava dosyası incelendi.
A)KONUYLA İLGİLİ BİLGİLER:
Kullanmak için uyuşturucu ve uyarıcı madde kabul etmek veya bulundurmak suçundan sanık ... hakkında ... sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 191/2. maddesi uyarınca denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına dair Beyoğlu 2. Sulh Ceza Mahkemesinin 15/10/2009 tarihli ve 2009/150 esas, 2009/1650 sayılı kararını takiben, sanığın denetimli serbestlik tedbirinin gereklerine uygun davranmadığından bahisle, ... sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 191/1 ve 62. maddeleri uyarınca 10 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, ... sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 231/5. maddesi gereğince hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair Beyoğlu 2. Sulh Ceza Mahkemesinin 07/09/2010 tarihli ve 2010/2868 esas, 2010/1451 sayılı kararının kesinleşmesinden sonra,sanığın denetim süresinde işlediği suç nedeniyle hükmün açıklanması yönünde ihbarda bulunulması üzerine, hükmün açıklanmasına ve sanığın ... sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 191/1 ve 62. maddeleri uyarınca 10 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ilişkin İstanbul 65. Asliye Ceza Mahkemesinin 11/05/2016 tarihli ve 2016/72 esas, 2016/249 sayılı kararını kapsayan dosyanın incelenmesinde, 29.12.2008 tarihli ekspertiz raporuna göre ele geçirilen maddenin uyuşturucu veya uyarıcı madde içermediğinin tespit edildiği, bu haliyle atılı suçun yasal unsurlarının oluşmadığı gözetilmeden, sanığın beraati yerine yazılı şekilde mahkumiyetine karar verilmesinde isabet görülmediğinden, ... Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 18/04/2018 tarihli yazılı istemlerine dayanılarak ihbar olunmakla, 11.05.2016 tarihli kararın ... sayılı CMK'nın 309. maddesi gereğince kanun yararına bozulmasına ilişkin Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 27/04/2018 gün ve 2018/34818 sayılı tebliğnamesiyle bozma talebi sunularak dosya Dairemize gönderilmiştir.
Dairemizin, 23/01/2019 gün ve 2018/4232 esas, 2019/552 sayılı kararı ile özetle, "Dosya içinde bulunan Kriminal ... Laboratuvarları Dairesi Başkanlığı'nın 29/12/2008 tarihli ve 2008/12370 sayılı ekspertiz raporu ile, 30/10//2008 tarihinde sanıkta ele geçirilen maddenin, uyuşturucu veya uyarıcı madde içermediğinin belirlenmesi karşısında, kendisinde
herhangi bir uyuşturucu ya da uyarıcı madde ele geçmeyen ve uyuşturucu madde kullandığı hususu teknik yöntemlerle de belirlenmeyen sanığın, soyut beyanı dışında atılı suçu işlediğine ilişkin, kuşku sınırlarını aşan mahkûmiyetine yeterli ve kesin delil bulunmadığı gözetilmeden beraati yerine mahkumiyetine karar verilmesi, Kanuna aykırı olup, kanun yararına bozma istemi yerinde görüldüğünden; İstanbul 65. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 11/05/2016 tarihli ve 2016/72 esas, 2016/249 sayılı kararının ... sayılı CMK'nin 309. maddesinin 3. fıkrası gereğince kanun yararına BOZULMASINA, aynı Kanun'un 309. maddesinin 4. fıkrasının (a) bendi uyarınca gerekli işlemin yapılması için, dosyanın Adalet Bakanlığı'na iletilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na gönderilmesine" karar verilmiştir.
B)İTİRAZ NEDENLERİ:
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın itiraz yazısında özetle;
İtirazın konusunu oluşturan uyuşmazlık; İstanbul 65. Asliye Ceza Mahkemesi tarafından kullanmak için uyuşturucu ve uyarıcı madde kabul etmek veya bulundurmak suçundan kurulan 10 ay hapis cezasından ibaret mahkûmiyet hükmünün kaldırılması ve sanığın beraatine karar verilmesi gerekliliğinden bahisle düzenlenen ihbarname içeriğini yerinde gören Yüksek Dairece kanun yararına bozma kararı verilmesi halinde, bozmanın CMK'nın "309/4-a" maddesi uyarınca yapılmasının doğru olup olmadığının ve bozma nedenine göre sanık hakkındaki cezanın kaldırılması sonucunu doğuracak beraat hükmünün CMK'nın "309/4-d" maddesi uyarınca Özel Dairece mi yoksa Yerel Mahkemece mi karar verileceğinin belirlenmesine ilişkindir.
... sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 ve 310. maddelerinde düzenlenen kanun yararına bozma kurumu; hâkim veya mahkemelerce verilip istinaf ya da temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşen karar veya hükümlerdeki hukuka aykırılıkların giderilmesini sağlayan olağanüstü bir kanun yoludur. ... sayılı Kanun’un 309. maddesinin 4. fıkrasında, kanun yararına bozma sonrası yapılacak işlemler, bu işlemleri gerçekleştirecek merciler ve bozma kararının etkileri, bozulan hüküm veya kararın türü ve bozma nedenlerine göre ayrım yapılarak ayrıntılı olarak gösterilmiştir. Düzenlemede; kanun yararına bozmanın sonuçları ve bozma sonrasındaki uygulama saptanırken, öncelikle "karar" ve "hüküm" ayrımı gözetilmiş ayrıca mahkûmiyet hükmü ile davanın esasını çözen veya çözmeyen diğer hükümler bakımından farklı uygulama ve sonuçlar öngörülmüştür.
Bozma nedenleri; ... sayılı CMK'nın 223. maddesinde tanımlanan ve davanın esasını çözmeyen bir karara ilişkin ise, aynı Kanun'un 309. maddesinin 4. fıkrasının (a) bendi uyarınca; kararı veren hâkim veya mahkemece gerekli inceleme ve araştırma sonucunda yeniden karar verilecektir. Bu halde yargılamanın tekrarlanması yasağına ilişkin kurallar uygulanamayacağı gibi, davanın esasını çözen bir karar bulunmadığı için, verilecek hüküm veya kararda, lehe ve aleyhe sonuçtan da söz edilemeyecektir. Mahkûmiyete ilişkin hükmün, davanın esasını çözmeyen yönüne veya savunma hakkını kaldırma veya kısıtlama sonucunu doğuran usul işlemlerine ilişkin olması halinde ise, anılan fıkranın (b) bendi uyarınca kararı veren hâkim veya mahkemece yeniden yapılacak yargılama sonucuna göre gereken hüküm verilecek, ancak bu halde verilen hüküm, önceki hükümle belirlenmiş olan cezadan daha ağır olamayacaktır. Davanın esasını çözen mahkumiyet dışındaki diğer hükümlerin bozulmasında ise anılan fıkranın (c) bendi uyarınca aleyhte sonuç doğurucu herhangi bir işlem yapılamayacağı gibi, "tekriri muhakeme" yasağı nedeniyle kanun yararına bozma kapsamında yeniden yargılama da gerekmeyecektir.
... sayılı CMK'nın 4. fıkrasının (d) bendi gereğince bozma nedeninin hükümlünün cezasının kaldırılmasını gerektirmesi halinde ise cezanın kaldırılmasına karar verilecek, daha hafif bir cezanın verilmesini gerektirmesi durumunda bu hafif cezaya Yargıtay ceza dairesince doğrudan hükmedilecektir. Bu halde yargılamanın tekrarlanması yasağı bulunduğundan, Yargıtay ceza dairesince hükmün bozulması ile yetinilmeyip, bozma konusu yapılan kararın yerine verilmesi gereken karar, doğrudan ilgili daire tarafından verilecektir.
Nitekim, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 13.06.2006 gün ve 151-157 , 13.02.2007 gün ve 349-35, 18.09.2007 gün ve 186-178, 13.05.2008 gün ve 84-111, 14.04.2009 gün ve 75-101,
27.12.2011 gün ve 205-291, 27.03.2012 gün 493-127, 05.06.2012 gün 6-215, 29.01.2013 gün 1324-27 ve 08.04.2018 gün 72-73 sayılı kararlarında da, mahkûmiyet hükümleri yönünden verilen kararların, ... sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesinin 4. fıkrasının (d) bendi kapsamında kaldığı kabul edilerek, hukuka aykırılıkların bizzat Özel Dairelerce giderilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Yukarıda yapılan açıklamalar ışığında uyuşmazlık konusu değerlendirildiğinde; Kayseri 15. Asliye Ceza Mahkemesi tarafından kullanmak için uyuşturucu ve uyarıcı madde kabul etmek veya bulundurmak suçundan kurulan mahkûmiyet hükmünü inceleyen Yüksek Daire tarafından, yerel mahkemece hükmolunan 10 ay hapis cezasının kaldırılması ve sanığın beraatine karar verilmesi gerekliliğini vurgulayan ihbarname içeriği kabul edilerek kanun yararına bozma kararı verildiğinden, bozmanın CMK'nın 309/4-d maddesi uyarınca yapılması ve aynı maddedeki yasal zorunluluk nedeniyle cezanın kaldırılmasına Yargıtay ceza dairesinin doğrudan hükmetmesi gerekmektedir. Özel Dairece, yeniden yargılama yasağı olduğu halde, ceza kaldırılmayıp, hukuka aykırılığın giderilmesinin yerel mahkemeye bırakılması halinde, bu aşamada yerel mahkemenin vereceği karar yok hükmünde olacağından, hükümlü lehine sonuç doğuracak olan hukuka aykırılık da yasal olarak giderilmemiş olacaktır. Bu nedenle Yüksek Dairece yeni bir hüküm kurulmadan dosyanın merciine gönderilmesi Kanuna aykırı görüldüğünden ... sayılı CMK'nın 308. maddesi uyarınca olağanüstü itiraz kanun yoluna başvurulmuştur.” gerekçesiyle Dairemizin bozma ilamına itiraz edilmiştir.
C)YARGITAY CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI’NIN İTİRAZIYLA İLGİLİ YASA HÜKÜMLERİ:
1- ... sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 308. maddesi:
(1) Yargıtay ceza dairelerinden birinin kararına karşı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, resen veya istem üzerine, ilâmın kendisine verildiği tarihten itibaren otuz gün içinde Ceza Genel Kurulu'na itiraz edebilir. Sanığın lehine itirazda süre aranmaz.
(2) (05.07.2012 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 6352 sayılı Kanun'la eklenen fıkra) İtiraz üzerine dosya, kararına itiraz edilen daireye gönderilir.
(3) (05.07.2012 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 6352 sayılı Kanun'la eklenen fıkra) Daire, mümkün olan en kısa sürede itirazı inceler ve yerinde görürse kararını düzeltir; görmezse dosyayı Yargıtay Ceza Genel Kurulu'na gönderir.
2- 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'un geçici 5. maddesi (05.07.2012 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 6352 sayılı Kanun'la eklenen):
Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 308 inci maddesinde yapılan değişiklikler, bu Kanunun yayımı tarihinde Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nda bulunan ve henüz karara bağlanmamış dosyalar hakkında da uygulanır.
D) İTİRAZIN VE KONUNUN İRDELENMESİ:
“Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma” suçundan sanık ... hakkında ... sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 191/2. maddesi uyarınca denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına ilişkin Beyoğlu 2. Sulh Ceza Mahkemesinin 15/10/2009 tarihli ve 2009/150 esas, 2009/1650 sayılı kararının infazı sırasında, sanığın denetimli serbestlik tedbirinin gereklerine uygun davranmaması nedeniyle, ... sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 191/1 ve 62. maddeleri uyarınca 10 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, ... sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 231/5. maddesi gereğince hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına Beyoğlu 2. Sulh Ceza Mahkemesinin 07/09/2010 tarihli ve 2010/2868 esas, 2010/1451 sayılı kararı ile karar verildiği, sanığın denetim süresinde işlediği suç nedeniyle ihbarda bulunulması üzerine, İstanbul 65. Asliye Ceza Mahkemesinin 11/05/2016 tarihli ve 2016/72 esas, 2016/249 sayılı kararı ile hükmün açıklanmasına ve sanığın ... sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 191/1 ve 62. maddeleri uyarınca 10 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, Dairemizin 23/01/2019 tarihli 2018/4232 esas ve 2019/552 karar sayılı ilamı ile kararın kanun yararına bozulmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.
Dairemizin bozma nedeni; dosya içinde bulunan Kriminal ... Laboratuvarları Dairesi Başkanlığının 29/12/2008 tarihli ve 2008/12370 sayılı ekspertiz raporu ile, 30/10//2008 tarihinde sanıkta ele geçirilen maddenin, uyuşturucu veya uyarıcı madde içermediğinin belirlenmesi karşısında, kendisinde herhangi bir uyuşturucu ya da uyarıcı madde ele geçmeyen ve uyuşturucu madde kullandığı hususu teknik yöntemlerle de belirlenmeyen sanığın, soyut beyanı dışında atılı suçu işlediğine ilişkin, kuşku sınırlarını aşan mahkumiyetine yeterli ve kesin delil bulunmadığı gözetilmeden beraati yerine mahkumiyetine karar verilmesi olup ... sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 4. fıkrasının (d) bendi gereğince bozma nedeninin hükümlünün cezasının kaldırılmasını gerektiren bozma nedeni olduğundan ve ... sayılı Ceza Muhakemeleri Kanunu’nun 309. maddesinin 4. fıkrasının (d) bendi kapsamında belirlenen hukuki aykırılığın, Yargıtay Ceza Dairesince hüküm kurularak giderilmesi gerektiğinden itirazın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
E) KARAR: Açıklanan nedenlerle;
1- Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın itirazının KABULÜNE,
2-Dairemizin 23/01/2019 tarih, 2018/4232 esas ve 2019/552 karar sayılı bozma kararının KALDIRILMASINA;
3-Sanık hakkındaki İstanbul 65. Asliye Ceza Mahkemesinin 11/05/2016 tarihli, 2016/72 esas ve 2016/249 sayılı kararının ... sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309.maddesinin 3. fıkrası gereğince kanun yararına BOZULMASINA,
4-... sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesinin 4. fıkrasının (d) bendinin verdiği yetkiye dayanılarak;
Hüküm fıkrasının; Sanık ...’in ... sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 223/2-a maddesi gereğince BERAATİNE,
Yargılama giderlerinin kamu üzerinde bırakılmasına” şeklinde DEĞİŞTİRİLMESİNE,
03/04/2019 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy