(1086 S. K. m. 28, 29, 56/4, 277)
Dava: Taraflar arasında görülen menfi tespit davası sırasında davalı taraf vekili 28.09.2005 günlü dilekçesiyle reddi hakim yoluna başvurmuştur.
Bu konuda verilen kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmiş olmakla, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulü en karar verildikten sonra dosya içindeki 'tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:
Karar: Davalı B. B. Vekili 28.09.2005 günlü dilekçesinde Ankara1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2004/299 Esas sayılı dava dosyasında davacı tarafın talebi üzerine davaya konu senedin yazı yaşının tespiti konusunda Almanya'da bilirkişi olduğu kabul edilen Dr. J. H. B. 'den rapor alınmak üzere dosyadaki senedin yurt dışına gönderilmesi konusunda hatalı karar alındığı, bu konudaki ara karardan dönülmesi talebinin reddedildiği, alınan ara kararının mahkemenin tarafsızlığı yönünden kendilerini şüpheye düşürdüğü gerekçeleri ile reddi hakim talebinde bulunmuştur.
Ret edilen Hakimler 1. Asliye Ticaret Mahkemesi Başkanı C. K. (20342), Üyeler S. S. (21278), B. S. (24712)'nin ret talebinin yerinde 0lmadığı ancak adaletin hiçbir kuşkuyu kaldırmayacağı, davalı tarafın mahkeme heyetine itimat etmediği anlaşılmakla, davaya bakmaktan istinkaf etmeleri görüşleri üzerine dosyayı inceleyen merci hakimliğince ret dilekçesinde belirtilen hususların HYUY'nin 29, maddesinde yazılı sebeplerden bulunmadığı gibi çekinme sebebi de bulunmadığından, mahkeme, heyetinin çekinme (istinkaf) isteminin reddine, davalının reddi hakim talebinin reddine ve HYUY'nin 56/4, maddesi uyarınca 14,00 YTL para cezasının davalıdan tahsiline karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
HYUY'nin 28, maddesinde hakimin çekinme sebepleri 29, maddesinde ise, hakimin reddi sebepleri açıklanmıştır.
Somut olayda; davacıların talebi doğrultusunda davaya konu senetteki yazı yaşının tespiti bakımından 06.05.2005 tarihinde, Adli Tıp Kurumundan 15.07.2005 tarihinde Jandarma Genel Komutanlığından 11.07.2005 tarihinde, Emniyet Genel Müdürlüğü Kriminal Polis laboratuarı Müdürlüğünden alınan raporlarda senetteki yazı yaşının tespitinin bugünün tekniklerine göre mümkün bulunmadığı, Almanya'da bu hususta çalışmalar yapılmaktaysa da yine de tam tespitinin söz konusu 0lmadığı bildirilmiş, davacılar tarafından Almanya'da bulunan Dr. J. H. B.'den aldıkları mütalaayı dosyaya sunmuşlar; mahkemece, yurt dışında (Almanya) bilirkişi incelemesi yaptırılmak üzere 15.09.2005 tarihli ara kararı alınmış, bu kişinin bilirkişi seçilmesine davalı itiraz ederek, bu ara kararın kaldırılmasını istemiş, ancak talep 26.09.2005 tarihinde reddedilmiştir.
HYUY'nin 277, maddesi uyarınca hakimler için belirlenen sebeplerle bilirkişiler de ret olunabilir. Bilirkişi seçilme ihtimali olan kişiden davacı tarafın ön rapor niteliğinde hukuki mütalaa aldığı halde, mahkemece, önceden görüşünü açıklayan kişiden rapor alınmasına karar verilmiş olması kıyas yolu ile bilirkişinin reddi sebebi sayılır. Diğer taraftan, Anayasanın 9, maddesine göre Yargı yetkisi, Türk Milleti adına bağımsız mahkemelerce kullanılır yine Anayasanın 37, maddesi Kanuni Hakim güvencesini düzenlemiştir. Usul hukukumuzda istinabe yoluyla yurt dışındaki bilirkişilerden rapor alınacağı konularında hiçbir hüküm bulunmamaktadır.
Yargılamayı yürüten 1. Asliye Ticaret Mahkemesi Başkan ve Üyeleri davaya bakmaktan istinkaf ettiklerini açıklamışlar ise de, bu durum HYUY'nin 28, maddesinde tanımı yapılan hakimin çekinmesi anlamında olmayıp HYUY'nin 29, maddesinde tanımı yapılan hakimin reddi anlamındadır. Türkiye'de konusunda uzman üç yerden senetteki yazının yaşı konusunda raporlar alındıktan sonra, yürürlükteki yasalara açıkça aykırı olarak ve doğal yargı yolunu ortadan kaldırır biçimde verilen ara kararında ısrar edilmiş olması HYUY'nin 29, maddesindeki koşulların oluştuğunu gösterir. HYUY'nin 29, maddesi gereğince hakimin reddine ilişkin talebin kabul edilmesi gerekirken, yazılı olduğu gibi hakimin reddi talebinin reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozma sebebidir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle; davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde yatırana iadesine, 06.06.2006 günü oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy