MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi
Taraflar arasındaki davada, ... Asliye Hukuk Mahkemesince yetkisizlik ve ... Asliye Hukuk ile .. Aile Mahkemelerince ise ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Dava, nüfus kayıt düzeltim istemine ilişkindir.
... Asliye Hukuk Mahkemesince, davalı ... ve küçük ...'in yerleşim yeri adresinin "...." olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
... Asliye Hukuk Mahkemesi, davanın soybağının düzeltilmesi istmeni ilişkin olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiştir.
.. Aile Mahkemesi ise, davanın 5490 sayılı Kanundan kaynaklandığı gerekçesiyle karşı görevsizlik kararı vermiştir.
Somut olayda, .. Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen, davaname ile, küçük ...'in gerçek babasının ... ve gerçek annesinin ise ... olduğu halde, nüfusa ...'in çocuğu imiş gibi kayıt yaptırıldığı ileri sürülerek, küçüğe ait nüfus kayıtlarının düzeltilmesi istemiyle dava açıldığı, küçüğün nüfus kayıtlarına göre doğum tarihinin ...07/2001, babasının ... ve annesinin ise ... olduğu, gerçek anne ve baba olduğu ileri sürülen ...ve ..'ın ise, gerek küçüğün doğum tarihi gerekse halen evli olmadıkları anlaşılmaktadır.
Bir davada maddi olguları ileri sürmek, taraflara ileri sürülen maddi olguların nitelendirilmesi hâkime aittir. Davanamede, birbiriyle bağlantılı iki ayrı dava vardır. İlki mevcut nüfus kaydındaki anne ve baba kaydının iptali, ikincisi ise genetik anne ve baba üzerine kayıt istemidir.
Nüfus kaydının düzeltilmesi davası, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 30.01.2008 tarih 2008/2-36-47 sayılı içtihadında açıklandığı üzere, resmî sicilin belgelediği olgunun doğru olmadığı, baştan yanlış olarak kütüğe geçirilmesi nedeniyle, mevcut kaydın düzeltilmesi davasıdır. Böyle bir dava sonucunda, kaydının düzeltilmesi istenen kişinin, o tarihe kadar kayıtlı olduğu haneden çıkıp, başka bir haneye tescil edilecek olması da, davayı soybağı davası haline dönüştürmez. Bu nedenle, davanamede birinci talep, gerçeğe aykırı beyanla baştan beri yanlış olan sicilin düzeltilmesi niteliğinde olup, 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunun 36. maddesi kapsamına giren nüfus kaydının düzeltilmesi davasıdır.
Ne var ki, ikinci talep içerisinde yer alan, küçüğün genetik babası olduğu ileri sürülen ... hanesine kayıt istemi; küçüğün doğum tarihi olan ...07/2001 tarihinde gerçek anne ve baba olduğu iddia edilen ... ve ... arasında evlilik ilişkisi bulunmadığı anlaşıldığından, baba yönünden soybağının düzeltilmesi talebi olup, baba yönünden davanın soybağı davası olarak nitelenmesi gereklidir.
Bilindiği üzere, çocukla ana arasındaki soybağı doğumla; baba arasındaki soybağı ise ana ile evlilik, tanıma ve hakim hükmü ile kurulur. Esasen, soybağına ilişkin uyuşmazlıklarda, kişisel durum ile ilgili nüfus kaydında yer alan bilgi "doğru" olarak doğmuş ve kütüğe tescil edilmiştir. Bu doğru kayıt, daha sonra açılan bir dava, soybağının reddi veya sonradan evlenme yoluyla soybağına itiraz veya tanımaya itiraz veya tanımanın iptali yahut da Af Kanunları ile yapılan nesep düzeltmeye itiraz ile teknik olarak bir yanlışlığa dönüştürülmektedir. Nüfus kaydının düzeltilmesi davasında ise, resmî sicilin belgelediği olgunun doğru olmadığı, baştan yanlış olarak kütüğe geçirilmesi sözkonusudur.
Soybağına ilişkin hükümler 4721 sayılı Türk Medenî Kanununun 282. maddesi ve devamında düzenlenmiş olup aile mahkemelerinin görevi kapsamındadır. 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanununun 36. maddesinde düzenlenen nüfus kaydının düzeltilmesi davalarına ise asliye hukuk mahkemesinde bakılır.
Asliye hukuk mahkemesi, genel nitelikli mahkeme olup, aksine bir düzenleme bulunmadıkça, dava konusunun miktar ve değerine bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davaları görmekle görevlidir. Aile Mahkemesi ise özel kanununda kendisine verilen davalara bakmakla görevli özel nitelikli bir mahkemedir. Genel nitelikli bir mahkeme ile özel nitelikli bir mahkemede görülmesi gereken iki ayrı davanın birlikte açılması halinde, her iki davanın birlikte görülmesi gerekli ise, özel nitelikli mahkemede davaların görülüp sonuçlandırılması gerektiği Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 07.03.2012 tarih ve 2011/2-775-116 sayılı içtihadı ile benimsenmiştir.
O halde, nüfus kayıt düzeltim ve soybağı davalarının birlikte açılması halinde, görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesi değil aile mahkemesi olacağından, dava aile mahkemesinin görevi kapsamındadır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince .. Aile Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 01/03/2016 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy