MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı Hazine ve ihbar olunanlar tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacı vekili ibraz ettiği dava dilekçesi ile ... mahallesi 338 parsel sayılı taşınmazda hissedarlardan ...'ın 20/2880 orandaki hissesini 12/05/2009 tarihinde satın aldığını, ancak Hazine tarafından ...6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2012/850 Esas - 2014/9 Karar sayılı dava açıldığını ve mahkemece müvekkiline satılan paydan 16/2880 payın iptaline karar verildiği ve iptal edilen 159,44 m2'lik yer için 128.252,00.-TL tazminatın satışın yapıldığı tarihten itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Yargılama sırasında dava, intikal işleminde düzenlenen 07.06.1994 tarih 2592 yevmiye numaralı resmi senette işlemi hazırlayan ve hisse hesaplaması yapan ...Tapu Müdürlüğü personeli ... ile 07.06.1994 tarihli yevmiye defterinde yer alan bilgilere göre resmi senedi kontrol ederek onaylayan ve 1. derecede imza atan ...Tapu Müdürlüğü amiri müdür yardımcısı ...’a ihbar edilmiş, ihbar olunan feri müdahil olarak davaya katılmışlardır.
Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile 63.778,00.-TL tazminatın 27/04/2014 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine, fazla talebin reddine karar verilmiş, hüküm davalı Hazine ve ihbar olunanlar tarafından temyiz edilmiştir.
Dava dilekçesindeki açıklamaya göre TMK’nın 1007. maddesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.
Mahkemece verilen karar usûl ve kanuna aykırıdır. Şöyle ki; 492 sayılı Harçlar Kanununun 16. maddesinde “Değer ölçüsüne göre harca tâbi işlemlerde (1) sayılı tarifede yazılı değerler esastır…” hükmüne yer verilmiştir.
Anılan yasal düzenlenme karşısında tapu sicilinin yanlış tutulması nedeniyle uğranılan zararın 4721 sayılı TMK'nın 1007. maddesi uyarınca tazmini istemine ilişkin davalar belirsiz alacak davası niteliğinde olmayıp nispi harca tâbi davalardandır.
492 sayılı Harçlar Kanununun “Harcı Ödenmeyen İşlemler" başlığını taşıyan 32. maddesinde ise "Yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz. Ancak, ilgilisi tarafından ödenmeyen harçları diğer taraf öderse işleme devam olunmakla beraber bu para muhakeme neticesinde ayrıca bir isteğe hacet kalmaksızın hükümde nazara alınır." hükmüne yer verilmiştir.Dolayısıyla harç alınması veya tamamlanması yanların isteğine bırakılmamış; değinilen yönün mahkemece kendiliğinden (re'sen) gözetilmesi hükme bağlanmış ve yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemlerin yapılamayacağı vurgulanmıştır.2016/12592 - 2018/6190 Davacı taraf, 492 sayılı Kanun kapsamında kendisi harçtan muaf olmadığı gibi, işlemi de yargı harçlarından müstesna değildir. Nitekim vurgulanan bu ilkeler, Hukuk Genel Kurulunun 12.10.2011 gün ve E: 2011/3-629, K: 20 11/613 ile 23.10.2013 gün ve E: 2013/7-31, K: 2013/1481 sayılı ilâmlarında da benimsenmiştir.
Davacının yargı harçlarını ödeme yükümü altında olduğu anlaşıldığına göre, dava dilekçesinde belirtilen miktar üzerinden nisbi peşin harç ödenmedikçe eldeki davaya devam etme olanağı bulunmamaktadır. Davalı taraf harçtan muaf olsa dahi nispi peşin harcın alınması gerekir. Ne var ki; dosya ve UYAP ortamında yapılan incelemede dava açılırken harç yatırıldığına dair “sayman mutemed alındısı” belgesinin bulunmadığı, harçlandırma formunda başvurma harcı ve peşin/nisbi harcın “0,00.-TL” olarak gösterildiği dolayısı ile eldeki davanın hiç harç yatırılmadan açıldığı anlaşılmıştır. Mahkemece, yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler ve ortaya konulan ilkeler gözardı edilerek dava dilekçesinde belirtilen dava değeri üzerinden nisbi peşin harç alınmadan yargılamaya devamla işin esası hakkında hüküm kurulmuştur.Bu durumda mahkemece; yürürlükteki Harçlar Tarifesi uyarınca dava dilekçesinde belirtilen dava değeri üzerinden nispi peşin harcı ödemesi konusunda davacıya usulünce süre verilip harcı ödenen miktar üzerinden hüküm kurulması gerekirken, harcı yatırılmayan dava dilekçesine değer verilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; davalı Hazinenin ve feri müdahiller ..., ...’ın temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün BOZULMASINA, bozma nedenine göre diğer hususların bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, temyiz harcının istek halinde iadesine 02/10/2018 gününde oy birliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy