MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki davada ... 1. Asliye Ticaret ve ... 5. Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi gereği düşünüldü:
K A R A R
Dava, alacak istemine ilişkindir.
... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi; taraflar arasında imza altına alınan 03/03/2014 tarihli "Araç Kiralama Sözleşmesi" dolayısıyla haksız cezai şart uygulaması yapıldığı ve kiralanan araç ile ilgili HGS bedellerinin ödenmediğinden bahisle HGS bedelinin ödenmesi ile kesilen cezai şartların iadesine yönelik mahkememize dava açılmış ise de: uyuşmazlığın taraflar arasında imza altına alınan 03/03/2014 tarihli Araç Kiralama Sözleşmesinden kaynaklandığı, 6100 sayılı HMK'nın 4/1-a maddesine göre kira ilişkisinden doğan alacak davalarında görevli mahkemenin sulh hukuk mahkemesi olduğu gerekçesi ile görevsizlik yönünde hüküm kurulmuştur.
... 5. Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından ise davacı taraf, davalı ile aralarında düzenlenmiş, davalı şehirlerarası otobüs firmasının ... şehir içi servis hizmetlerinin sağlanmasına ilişkin 03.03.2014 tarihli sözleşme nedeniyle bu davayı ikame etmiştir. Uyuşmazlık konusu sözleşmenin kira sözleşmesi niteliğinde olup olmadığı hususu ihtilaflı olduğundan Mahkememizin görevli olup olmadığı sözleşme hakkında yapılacak değerlendirme sonunda ortaya çıkacaktır. TBK'nın 299. maddesine göre "Kira sözleşmesi, kiraya verenin bir şeyin kullanılmasını veya kullanmayla birlikte ondan yararlanılmasını kiracıya bırakmayı, kiracının da buna karşılık kararlaştırılan kira bedelini ödemeyi üstlendiği sözleşmedir." Maddeden anlaşılacağı üzere kiralanan şey bu sözleşme ile birlikte kiracıya teslim edilecek, teslimden sonra kiracı bir bedel karşılığında ondan yararlanacaktır. Taraflar arasındaki sözleşmenin 2. maddesine göre davacı davalının ... şehir içi ulaşımını karşılamayı taahhüt etmektedir. Aracın davalıya teslimi sözkonusu değildir. Davacı aracı kendisi kullanacak ya da nitelikleri belirlenen ve yeterli personel tarafından servis hizmeti verilecek, çalıştırılacak personelin iş yasalarından kaynaklanabilecek tüm sorumluluklarını araç sahibi davacı üstlenecektir. Bu koşullardan anlaşılacağı şekilde kira sözleşmesinin yasada öngörülen koşullarının bu sözleşme bakımından gerçekleşmediği ortadadır. Sadece sözleşme başlığında "kira sözleşmesi" ifadesinin yazılması kira sözleşmesi olması için yeterli değildir. İçeriğinin de yasada belirlenen niteliklere uygun olması gerekir. Diğer yandan, bir kısım tarafların sözleşme damga vergisinin yüksek, kira sözleşmesine ait damga vergisinin daha düşük olması nedeniyle sözleşme başlığını kira sözleşmesi olarak belirleyebildikleri gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiş, temyiz edilmeksizin kesinleşmiştir.
Somut olayda; davacı vekili, 03/03/2014 tarihli araç kiralama sözleşmesi uyarınca müvekkilinin davalı firmaya ait şehiriçi servis hizmetini sağlamayı yüklendiğini, kira bedelinin araç başına aylık 5.400,00.-TL, yıllık 64.800,00.-TL olarak belirlendiğini, sözleşmenin 10 ve 11. maddelerinde cezai şarta dair hükümlerin yer aldığını, bu hükümlere göre davalı firmanın vermiş olduğu idari, teknik, ticari, mali ve hukukî sebepler ile vermiş olduğu talimatlara uyulmaması halinde ve firma ilkelerine aykırı davranılması durumunda her durum başına ayrı ayrı olmak üzere 500,00.-TL cezai şart uygulayacağını belirttiğini, sözleşmede ilkelerin açıkça belirtilmediği için cezai şartın hangi
hallerde uygulanacağının anlaşılamadığını ve 11. maddenin hukuki geçerliliğinin bulunmadığını aynı şekilde 10. maddede yer alan cezai şartın uygulanabilmesi içinde verilecek talimatların yazılı olması gerektiğini, davalının müvekkiline herhangi bir yazılı talimat göndermeden ve gerekli açıklama yapmadan cezai şart adı altında kesinti yaptığını, yapılan haksız cezai şart kesintilerinin yanında HGS ücretlerinin de davalı firma tarafından ödenmediğini ve ödenmeyen bu HGS ücretlerine yüklü miktarda ceza kesildiğini, HGS bedelinin davalı tarafından ödenmesi gerektiğini belirtmiş, toplamda 27.645,00.-TL olan HGS ücreti ve ceza tutarının ve sözleşme hükümlerine göre 03/03/2014 - 05/11/2014 tarihleri arasında eksik ödenen 9.840,00.-TL'nin faizleri ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dosya kapsamında; uyuşmazlık kira ilişkisinden kaynaklanmadığı, taraflar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklandığı anlaşılmakla, görevli mahkeme genel görevli olan asliye ticaret mahkemesidir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK'nın 21 ve 22. maddeleri gereğince; ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 19/06/2017 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy