(3402 S. K. m. 14)
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda tavzih talebine ilişkin ek kararın Yargıtayca incelenmesi davacı ... Yönetimi ve davalı Hazine tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
Davacı ... Yönetimi, ... köyünde 5304 sayılı Kanunla değişik 3402 sayılı Kanun hükümlerine göre yapılan orman kadastrosunun kısmî ilâna çıkartıldığını, ancak dava dilekçesine ekli memleket haritasında 30 harfi ile gösterilen alanın orman sayılan yerlerden olduğu halde, orman sınırları dışında bırakıldığını belirterek, bu alanın orman sınırları içine alınması ve orman niteliğiyle Hazine adına tescili isteğiyle Hazine ve köy tüzel kişiliğine husumet yönelterek dava açmıştır. Daha sonra yapılan kültür arazilerinin kadastrosu sırasında dava konusu taşınmazların tespit tutanağı düzenlenip malik hanesi açık bırakılarak mahkemeye gönderilmiş, mahkemece; tutanak iktisabında zilyet olarak ismi yazılı kişiler davaya dahil edilip taraf oluşturulduktan sonra; köy tüzel kişiliği aleyhine açılan davanın husumet nedeniyle reddine, bu davalı yönünden yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, davalı Hazine aleyhine açılan davanın kabulüne ve dava konusu 303 ada 57 ve 59 sayılı parsellerin orman niteliğiyle Hazine adına tapuya tesciline, dahili davalılar Ali ve ..., ..., ..., ... aleyhine açılan davanın kabulüne ve 25.08.2009 tarihli fen bilirkişi rapor ve krokisinde 310 ada 1 sayılı parselin (a) harfi ile gösterilen 1727,61 m² kısmı, 303 ada 21 sayılı parselin (a) harfi ile gösterilen 528,74 m² kısmı, 303 ada 22 sayılı parselin (a) harfi ile gösterilen 484,73 m² kısmı, 303 ada 23 sayılı parselin (a) harfi ile gösterilen 1287,63 m²'lik kısmı, 303 ada 56 sayılı parselin (a) harfi ile gösterilen 898,47 m² kısmına ilişkin kadastro tespitlerinin iptali ile bu kısımların orman niteliğiyle Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, dahili davalılar ..., ... ..., ..., ..., ... aleyhine açılan davanın reddine ve 25.08.2009 tarihli fen bilirkişi rapor ve krokisinde 303 ada 5 sayılı parselin (b) harfi ile gösterilen 285,32 m²'lik kısmın davalı ... adına tapuya tesciline, 303 ada 6 sayılı parselin (b) harfi ile gösterilen 1580,12 m² kısmın davalı ... ... adına tapuya tesciline, 303 ada 8 sayılı parselin (b) harfi ile gösterilen 77,18 m² kısmın davalı ... adına tapuya tesciline, 303 ada 9 sayılı parselin (b) harfi ile gösterilen 715,41 m² kısmın davalı ... adına tapuya tesciline, 303 ada 60 sayılı parselin (b) harfi ile gösterilen 1777,05 m² kısmın davalı ... adına tapuya tesciline, dahili davalılar ... ve ... aleyhine açılan davanın kısmen kabulüne ve 25.08.2009 tarihli fen bilirkişi rapor ve krokisinde 303 ada 10 sayılı parselin (a) harfi ile gösterilen 2192,88 m² kısmına ilişkin kadastro tespitlerinin iptali ile bu kısımların orman niteliğiyle Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, (b) harfi ile gösterilen 1854,73 m² kısmın davalı ... adına tapuya tesciline, 303 ada 58 sayılı parselin (a) harfi ile gösterilen 3264,27 m² kısmına ilişkin kadastro tespitlerinin iptali ile bu kısımların orman niteliğiyle Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, (b) harfi ile gösterilen 285,93 m² kısmın davalı ... adına tapuya tesciline karar verilmiş, parselin kalan bölümü hakkında hüküm kurulmamış, hükmün davacı ... Yönetimi ve davalı Hazine tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 2010/8255 E. - 11948 K. sayılı kararıyla "çekişmeli 303 ada 5, 6, 8, 9, 10, 58 ve 60 sayılı parsellerin (b) harfi ile gösterilen bölümlerinin orman sayılmayan yerlerden olduğundan davacı ... Yönetiminin temyiz itirazları ile orman ve kadastro tespitine itiraz davalarında Hazine yasal hasım olduğu anlaşıldığından Hazinenin vekalet ücretine ilişkin temyiz itirazlarının reddi ile mahkemece dava konusu taşınmazların tutanağının edinme sütununda isimleri yazılı davalı kişiler tarafından zilyet olarak kullanıldığı, bu nedenle Hazine ve köy tüzel kişiliğine husumet yöneltilemeyeceği ve çekişmeli 303 ada 5, 6, 8, 9, 10, 21, 22, 23, 56, 57, 58, 59 ve 60, 310 ada 1 sayılı parsellerin (c) harfi ile gösterilen bölümlerinin dava konusu edilmediği gerekçeleri ile Hazine ve köy tüzel kişiliği aleyhine açılan davanın husumet nedeniyle reddine ve 303 ada 5, 6, 8, 9, 10, 21, 22, 23, 56, 57, 58, 59 ve 60, 310 ada 1 sayılı parsellerin sadece (a) ve (b) harfi ile gösterilen bölümleri hakkında hüküm kurulmuşsa da, kısmi ilan süresi içinde kadastro mahkemesinde dava açılabileceği, açılacak bu davada husumet Hazine veya taşınmazın içinde bulunduğu köy tüzel kişiliği ya da davaya konu taşınmaza zilyet olanlara yöneltilebileceği dikkate alınarak mahkemece, kendilerine husumet yöneltilerek dava açılan özel ya da tüzel kişilerin gerçek hak sahibi olmadığı gerekçesiyle davanın husumet yönünden reddine karar verilemeyeceği, dava dilekçesinde niteliği bildirilen taşınmazların tespit tutanağının malik hanesi açık bırakılmak suretiyle düzenlenip gönderildiği ve kamu düzeni nedeniyle kadastro hakimi düzenli sicil oluşturmakla görevli bulunduğundan, dava konusu taşınmazların orman sayılmayan bölümleri üzerinde kim ya da kimlerin ne zamandan beri zilyet ettiği, onlar yararına kazanma koşullarının oluşup oluşmadığı belirlenerek bu bölümün kim ya da kimler adına kaç pay oranıyla adına tescil edileceğinin kararda gösterilmesi” gereğine değinilerek hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda;
A) Dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen Hazine ve ... köyü tüzel kişiliği bakımından;
1) Davacının dava dilekçesinde davalı olarak gözüken Hazine ve ... köyü tüzel kişiliği aleyhine açılan davanın reddine,
2) Davacı idare tarafından davalı olarak gösterilen Hazine ve ... köyü tüzel kişiliğine yönelik yapılan yargılama masrafının yine davacı idare üzerinde bırakılmasına,
3) Davalı Hazine her ne kadar kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettirmiş ise de; zorunlu hasım olduğundan bu davalı vekili lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
B) Davada dahili davalılar aleyhine açılan davada;
1) Davacının davalı Hazine aleyhine açtığı davanın kabulü ile;
... ili, ... ilçesi, ... köyü, ... alanı mevkinde bulunan 303 ada 57 sayılı parsel ile aynı mevkide bulunan 303 ada 59 sayılı parsellere ait kadastro tespitin iptali ile belirtilen bu parsellerin orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline,
2) Davacının dahili davalı ..., ..., ..., ..., ... aleyhine açtığı davanın kabulü ile;
... ili, ... ilçesi, ... köyü, ... alanı mevkinde bulunan 310 ada 1 sayılı parselin 25.08.2009 havale tarihli harita mühendisinin rapor ve krokisinde (a) harfi harfi ile gösterilen 1721,61 m²'lik kısmı ile 21.07.2011 havale tarihli harita mülhendisi bilirkişisinin rapor ve krokisinde (Ac) harfi ile gösterilen 3067.99 m²'lik taşınmazın bu kısımlarının, aynı mevkide bulunan ve 25.08.2009 havale tarihli raporda gösterilen 303 ada 21 sayılı parselin (a) harfi ile gösterilen 528.74 m²'lik kısmının, aynı mevkide bulunan ve aynı raporda gösterilen 303 ada 22 sayılı parselin (a) harfi ile gösterilen 484.73 m²'lik kısmının, aynı mevkide bulunan ve aynı raporda gösterilen 303 ada 23 sayılı parselin (a) harfi ile gösterilen 1287,63 m²'lik kısmının, aynı mevkide bulunan ve aynı raporda gösterilen 303 ada 56 sayılı parselin (a) harfi ile gösterilen 898.47 m²'lik kısmının kadastro tespitinin iptali ile belirtilen taşınmazların bu kısımlarının orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline,
Yukarıda belirtilen taşınmazlardan 310 ada 1 sayılı parselin aynı raporda belirtilen (c) harfi ile gösterilen 9054.30 m²'lik kısmının dahili davalı ... adına tarla vasfıyla tapuya kayıt ve tesciline, 303 ada 21 sayılı parselin (c) harfi ile gösterilen 814,48 m²'lik kısmının dahili davalı ... adına tarla vasfıyla tapuya kayıt ve tesciline, 303 ada 22 sayılı parselin (c) harfi ile gösterilen 844,17 m²'lik kısmının dahili davalı ... adına tarla vasfıyla tapuya kayıt ve tesciline, 303 ada 23 sayılı parselin (c) harfi ile gösterilen 4685.33 m²'lik kısmının dahili davalı ... adına tarla vasfıyla tapuya kayıt ve tesciline, 303 ada 56 sayılı parselin (c) harfi ile gösterilen 3825.97 m²'lik kısmının dahili davalı ... adına tarla vasfıyla tapuya kayıt ve tesciline,
3) Davacının dahili davalılar ... ... ..., ..., ... ve ... aleyhine açtığı davanın reddi ile;
... ili, ... ilçesi, ... köyü, ... alanı mevkinde bulunan 303 ada 5 sayılı parselin 25.08.2009 havale tarihli harita mühendisinin rapor ve krokisinde (b ve c) harfleri ile gösterilen kısımlar taşınmazın tamamını oluşturduğu anlaşıldığından belirtilen taşınmazın dahili davalı ... adına tarla vasfıyla tapuya kayıt ve tesciline, aynı mevkide bulunan ve aynı raporda gösterilen 303 ada 6 sayılı parselin (b ve c) harfleri ile gösterilen kısımların taşınmazın tamamını oluşturduğu anlaşıldığından, bu taşınmazın dahili davalı ... ... adına tarla vasfıyla tapuya kayıt ve tesciline, aynı mevkide bulunan ve aynı raporda gösterilen 303 ada 8 sayılı parselin (b ve c) harfleri ile gösterilen kısımların taşınmazın tamamını oluşturduğu anlaşıldığından bu taşınmazın dahili davalı ... adına tarla vasfıyla tapuya kayıt ve tesciline, aynı mevkide bulunan ve aynı raporda gösterilen 303 ada 9 sayılı parselin (b ve c) harfleri ile gösterilen kısımların taşınmazın tamamını oluşturduğu anlaşıldığından bu taşınmazın dahili davalı ... adına tarla vasfıyla tapuya kayıt ve tesciline, aynı mevkide bulunan ve aynı raporda gösterilen 303 ada 60 sayılı parselin (b ve c) harfleri ile gösterilen kısımların taşınmazın tamamını oluşturduğu anlaşıldığından bu taşınmazın dahili davalı ... adına tarla vasfıyla tapuya kayıt ve tesciline,
4) Davacının dahili davalı ... ve ... aleyhine açtığı davanın kısmen kabul kısmen reddi ile;
... ili, ... ilçesi, ... köyü, ... alanı mevkinde bulunan 303 ada 10 sayılı parselin 25.08.2009 havale tarihli harita mühendisinin rapor ve krokisinde (a) harfi ile gösterilen 2192.88 m²'lik kısmına ait kadastro tespitinin iptali ile bu kısmın orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, taşınmazın (b) harfi ile gösterilen 1854.73 m²'lik kısmının tespit gibi dahili davalı ... adına tarla vasfıyla tapuya kayıt ve tesciline, aynı mevkide bulunan ve aynı raporda gösterilen 303 ada 58 sayılı parselin (a) harfi ile gösterilen 3264.27 m²'lik kısmının kadastro tespitinin iptali ile belirtilen parselin bu kısmının orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, taşınmazın (b) harfi ile gösterilen 285.93 m²'lik kısmının dahili davalı ... adına tarla vasfıyla tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş, hüküm davacı ... Yönetimi, davalı Hazine ve dahili davalılar tarafından temyiz edilmiş, Dairemizin 2011/16606 E. - 2012/1365 K. sayılı kararıyla "İncelenen dosya kapsamına, kararın dayandığı gerekçeye, uzman orman bilirkişi tarafından eski tarihli hava fotoğrafları ve memleket haritasına dayalı olarak yöntemine uygun biçimde yapılan inceleme ve araştırmada temyize konu bölümlerin orman sayılmayan yerlerden olduğu anlaşıldığına ve adına tescil kararı verilen kişiler yararına 3402 sayılı Kanunun 14. maddesinde yazılı kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının oluştuğu belirlenerek yazılı biçimde hüküm kurulmasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Ancak; dahili davalılar ..., ... ..., ... ve ...’ye yöneltilen dava hakkında kısmen kabul kararı verildiği halde vekalet ücretine hükmedilmemesi doğru değil ise de, bu husus hükmün bozulmasını ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, hükmün düzeltilerek onanması uygun görülmüştür. Bu sebeple; hüküm fıkrasın (B) bölümüne 8. bent olarak, “3402 sayılı Kanunun 31. maddesi gereğince 250,00.-TL vekalet ücretinin davacı ... Yönetiminden alınarak dahili davalılar ..., ... ..., ... ve ...’ye verilmesine” cümlesinin yazılması suretiyle düzeltilmesi" gereğine değinilerek hükmün düzeltikerek onanmasına karar verilmiştir.
Davacı ... Yönetimi 24/08/2016 tarihli ve davalı Hazine 28/02/2017 tarihli dilekçelerinde özetle; ... köyü 310 ada 1 parsel sayılı taşınmaz hakkında kesinleşen mahkeme kararında (a) ve (c) harfleri ile gösterilen kısımların yüzölçümlerinin sırasıyla 1727,61 m² ve 5986,31 m² olarak düzeltilmesine yönelik tavzih talebinde bulunmuşlardır.
Mahkemece dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda verilen 14/03/2017 tarihli ek kararı ile davalı Hazinenin tavzih talebinin reddine karar verilmiş, hüküm davalı Hazine ve davacı ... Yönetimi tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, kesinleşen mahkeme kararının tavzih yoluyla düzeltilmesine ilişkindir.
Öncelikle belirtmek gerekir ki; HMK'nın 305. maddesinde, hükmün tavzihinin, ancak, hükmün yeterince açık olmaması veya icrasında tereddüt uyandırması yahut birbirine aykırı fıkralar içermesi durumunda istenebileceği, hüküm fıkrasında taraflara tanınan haklar ve borçların tavzih yoluyla sınırlandırılamayacağı, genişletilemeyeceği ve değiştirilemeyeceği, hususları düzenlenmekle tavzihin sınırları belirlenmiştir.
Dosya içerisinde mevcut bilirkişi raporları incelendiğinde; çekişmeli 310 ada 1 parsel sayılı taşınmazın 25/08/2009 ve 21/07/2011 havale tarihli fen bilirkişi raporlarında (a) harfi ile gösterilen kısmının yüzölçümü 1727,61 m² olarak tespit edilmiş, ancak tavzihe konu kararda 1721,61 m² olarak gösterilmiştir. Yine, 25/08/2009 havale tarihli fen bilirkişi raporunda 9054,30 m² olarak tespit edilen ve (c) harfi ile gösterilen kısmın 21/07/2011 havale tarihli fen bilirkişi raporunda (c) ve (ac) harfleri ile gösterilerek, yüzölçümleri sırasıyla 5986,61 m² ve 3067,99 m² olarak tespit edilmiş, tavzihe konu mahkeme kararında ise (c) harfi ile gösterilen kısım yönünden 25/08/2009 havale tarihli rapor dikkate alınarak 9054,30 m² yüzölçümü, (a) ve (ac) harfleri ile gösterilen kısımları yönünden ise 21/07/2011 havale tarihli rapor dikkate alınarak sırasıyla 1721,61 m² ve 3067,99 m² yüzölçümleri ile hüküm kurulmuş, bu suretle mahkeme kararı ile taşınmazın toplam yüzölçümünden fazla bir alan oluşmuştur.
Bu durumda, tavzih talebinin taşınmazın çapı içinde kalan kısma ilişkin olup olmadığı ve hükme esas raporlarda (a) ve (c) harfleri ile gösterilen bölümlerin yüzölçümlerinin doğru olup olmadığının incelenebilmesi ve yüzölçümlerinde değişiklik yapılabilmesi ancak çapa bağlı kalındığı takdirde tavzihe konu olabilir. Yani, çapın değişmesi ile ilgili tavzih talebinde bulunulamaz. Mahkeme kararında (a) ve (Ac) harfleri ile gösterilen kısımların yüzölçümü hesaplanırken maddî hata yapılmış ise, yapılan bu hesap hataları, karara esas alınan krokideki çap değişmediği sürece tapu müdürlüğünce düzeltilebileceği gibi, bu hesap hatalarının gerek duyulduğunda mahkemece de düzeltilebileceğinin kabulü gerekir.
Yukarıda açıklandığı üzere, mahkemece, davacı ... Yönetimi ve davalı Hazinenin taşınmazın yüzölmüçümüne ilişkin hükümdeki hesap hatalarına yönelen tavzih talebinin kabulü ile bu hataların tespiti ve düzeltilmesi amacıyla gerekli araştırma ve inceleme yapılarak sonucuna göre hükmün tavzihine karar verilmesi gerekirken, aksine düşüncelerle yazılı olduğu gibi tavzih talebinin reddine dair hüküm kurulması usûl ve kanuna aykırı olup, hükmün bozulmasını gerektirmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle; davacı ... Yönetimi ve davalı Hazinenin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA temyiz harcının istek halinde iadesine 11/02/2020 günü oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)