MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki tapu sicilinin tutulmasından kaynaklı tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenilmekle, tayin olunan ....06.2018 günü için yapılan tebligat üzerine, temyiz eden davalı ... vekili Av. ... ile davacı ... vekili Av. ... geldiler, başka gelen olmadı, açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Daha sonra dosya içindeki tüm belgeler incelenip, gereği düşünüldü;
K A R A R
Davacı vekili 15.03.2012 tarihli dilekçe ile ... Kadastro Mahkemesinin 2010/... E. - 2010/17 K. sayılı kararı uyarınca, davacı adına .../...payla kayıtlı ... köyü 234 sayılı parselden ifraz edilerek oluşan 834, 835, 836 ve 837 sayılı parseller ile yine davacı adına .../...payla kayıtlı 236 sayılı parselden ifraz edilerek oluşan 839, 840, 841 ve 842 parsel sayılı taşınmazların ... adına tesciline karar verildiğinden mülkiyet hakkının hiçbir bedel ödenmeksizin ihlâl edildiği iddiasıyla, davacının hissesine isabet eden 74.001,00.-TL zararın 4721 sayılı TMK'nın 1007. maddesi gereğince tazminini istemiş, .../05/2014 tarihli harçlandırılmış ıslah dilekçesi ile talep sonucunu arttırmıştır.
Davalı ... vekili davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, davanın kabulüne, 74.001,00.-TL'nin dava tarihinden itibaren; 3.554.866,95 TL'nin ise ıslah tarihi olan .../05/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizleri ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle bozulmuştur.
Hükmüne uyulan Yargıtay .... Hukuk Dairesinin 02/06/2016 gün ve 2016/7210 E. - 6253 K. sayılı bozma kararı özetle; "Dosyadaki kanıt ve belgelerden;1964 yılında yörede yapılan tapulama sırasında ... köyü 234 parsel sayılı 67360 m² yüzölçümündeki taşınmazın tarla ve çalılık niteliğiyle Haziran 1949 tarih ...numaralı tapu kaydına dayalı olarak ... ... ve Mehmet Kervancı adlarına tespit edildiği, ... ve Hazinenin itirazlarının kadastro komisyonunun 31.08.1988 tarih ... numaralı kararı ile reddi üzerine ... ve ... tarafından yasal süre içerisinde kadastro tespitine itiraz edildiği; yine ... köyü 236 parsel sayılı 147.640 m² yüzölçümündeki taşınmazın tarla ve çalılık niteliği ile 33, 34 ve 35 numaralı vergi kaydı uygulanarak Vehbi ... ve Abdil ... adlarına tesbit edildiği, ... ve Hazinenin taraf olmadığı gerçek kişiler arasında görülen dava sonucu Tapulama Mahkemesinin 1966/189 E. - 1968/...K. sayılı kararı ile Saliha Uzunoğlu ve İbrahim Uzunoğlu adlarına tescile karar verilip daha sonra 1985 yılında yapılan satış sonucu .../...pay oranı ile ... ... ve ... ... adlarına tescil edildiği, ... Yönetiminin ...06.1988 tarihinde taşınmazın ... sayılan yer olduğundan tapu kaydının iptali isteği ile dava açtığı, anılan davalar ile 234 sayılı parsel hakkında ... ... ve arkadaşları tarafından 14.10.1985 tarihinde açılan ... tahdidine itiraz davasının birleştirildiği, yargılama sırasında 1992 yılında yörede 2924 sayılı Kanuna göre kadastro çalışması yapıldığı, 234 parsel sayılı taşınmazın 834, 835, 836, 837 ve 838
sayılı parsellere, 236 sayılı parselin ise 839, 840, 841 ve 842 parsellere ifraz gördüğü, ... Kadastro Mahkemesinin 13/04/2005 gün ve 1991/14-... sayılı kararıyla davanın kısmen kabulüne, 234 sayılı parselden ifrazen gelen 837 parsel sayılı 46237 m² yüzölçümlü taşınmazın ... niteliği ile ... adına, 836 parsel sayılı 5430 m² yüzölçümlü taşınmazın ...B madde alanı olduğundan ... adına, 834 parsel sayılı 2755 m² ve 835 parsel sayılı 12936 m² yüzölçümündeki taşınmazların eşit paylarla ... ... ve ... ... adlarına tesciline, 236 sayılı parselden ifrazen gelen 842 parsel sayılı 56656 m² yüzölçümündeki taşınmazın ... niteliği ile ... adına, 841 parsel sayılı 13856 m² yüzölçümündeki taşınmazın ...B madde alanı olduğundan ... adına, 838 parsel sayılı 66998 m², 839 parsel sayılı 1268 m² ve 840 parsel sayılı 8890 m² yüzölçümündeki taşınmazların da yine eşit paylarla ... ... ve ... ... adlarına tesciline karar verildiği, ... ve ... tarafından temyiz edilmekle, Yargıtay .... Hukuk Dairesinin .../12/2007 gün ve 2007/11529 E. - 16984 K. sayılı ilâmıyla 836 ve 841 sayılı parsellerle ilgili hükmün ... niteliğiyle ... adına tescil edilmek üzere düzelterek onandığı, 834, 835, 838, 839 ve 840 sayılı parseller yönünden bozulduğu, davalıların karar düzeltme taleplerinin ise 02/07/2008 tarihinde reddedilerek 836 ve 841 parseller yönünden hükmün kesinleştiği, bozma üzerine yapılan yargılama sonucu ... Kadastro Mahkemesinin 18/11/2009 gün ve 2008/5 E. - 14 K. sayılı ilâmıyla 834, 835, 838, 839 ve 840 sayılı parsellerin ... niteliğiyle ... adına tesciline; 836, 837, 841 ve 842 sayılı parsellerin ... niteliğiyle ... adına tesciline ilişkin önceki karar kesinleşmekle yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına karar verildiği, hükmün katılan M. ... ... ve ... tarafından temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay .... Hukuk Dairesinin 31/03/2010 gün ve 2010/3130 E. - 4283 K. sayılı ilâmıyla 834, 835, 839 ve 840 sayılı parseller yönünden onandığı, 838 sayılı parsel yönünden bozulduğu, tarafların karar düzeltme taleplerinin ise 05/10/2010 tarihinde reddedilerek 834, 835, 839 ve 840 sayılı parseller yönünden hükmün kesinleştiği, ikinci bozma kararı üzere yapılan yargılama sonucunda ... Kadastro Mahkemesinin 02/03/2011 gün ve 2010/... E. - 17 K. sayılı kararıyla 838 parsel sayılı taşınmazın katılanlar ... ve M. ... ... adlarına .../...şer pay ile tapuya tescillerine karar verildiği, hükmün ... ve ... tarafından temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay .... Hukuk Dairesinin 02/03/2011 gün ve 2011/2273 E. - 2043 K. sayılı ilâmıyla onandığı anlaşılmıştır.
Mülkiyet hakkı Anayasanın 35. maddesi ve bu maddeye uygun olarak çıkarılan kanunlarla korunduğu gibi, 5170 sayılı Kanunla değişik Anayasanın 90. maddesi ile kanun hükmünde olduğu kabul edilen, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesine Ek ... Numaralı Protokolün .... maddesiyle de güvence altına alınmıştır.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 18.11.2009 gün ve 2009/... - 383 E. - 2009/517 K.; 16.06.2010 gün ve 2010/... - 349 E. - 2010/318 K. sayılı kararlarında da vurgulandığı gibi; Tapu işlemleri kadastro tespit işlemlerinden başlayarak birbirini takip eden işlemler olduğundan ve tapu kütüğünün oluşumu aşamasındaki kadastro işlemleri ile tapu işlemleri bir bütün oluşturduğundan, bu kayıtlarda yapılan hatalardan TMK'nın 1007. maddesi anlamında Devletin sorumlu olduğunun kabulü gerekir. Burada Devletin sorumluluğu, kusursuz sorumluluktur. Bu işlemler nedeniyle zarar görenler, Medenî Kanunun 1007. maddesi gereğince, zararlarının tazmini için ... aleyhine adlî yargıda dava açabilirler.
4721 sayılı Türk Medenî Kanununun 1007. maddesi gereğince, tapu sicilinin yanlış tutulması nedeniyle zarara uğrayan kişinin bütün zararlarından Devlet sorumludur. Tapu kaydının iptali nedeniyle, tapu sahibinin oluşan gerçek zararı neyse, tazminatın miktarı da o kadar olmalıdır. Gerçek zarar; tapu kaydının iptali nedeniyle, tapu malikinin mal varlığında meydana gelen azalmadır. Tazminat miktarı, zarar verici eylem gerçekleşmemiş olsaydı, zarar görenin mal varlığı ne durumda olacak idiyse, aynı durumun tesis edilebileceği miktarda olmalıdır (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 05.03.2003 gün ve 2003/19-152 E. - 2003/125 K.;
....09.2010 gün ve 2010/14-386 E. - 2010/427 K.; 15.12.2010 gün ve 2010/13-618 E. - 2010/668 K. sayılı kararı). Zarara uğrayan kişinin gerçek zararı ise, tazminat miktarının belirlenmesinde esas alınacak değerlendirme tarihine göre belirlenecek olup, bu tarih ise zararın meydana geldiği tarihtir.
Bu bilgiler ışığında somut olaya bakıldığında, 236 parselin .../...payla davacı adına kayıtlı iken ... vasfında olduğu gerekçesiyle tapu kaydının iptal edildiği, her ne kadar Devlet Ormanlarının özel mülkiyete konu olması mümkün değil ise de; genel arazi kadastrosu sırasında taşınmazlar hakkında kadastro tesbiti düzenlenerek tapu kütüğünün gerçek kişiler adına oluşturulduğu, daha sonra satış ile davacının pay sahibi olduğu, bu şekilde tapu sicili hatalı olarak tutulduğundan, TMK'nın 1007. maddesi kapsamında Devletin kusursuz sorumluluğunun bulunduğu ve davacının gerçek zararının tazmininin gerektiği ve zararın tapunun iptaline ilişkin kararın kesinleştiği tarihte oluştuğu anlaşılmaktadır.
Hal böyle olunca, niteliği arazi olarak belirlenen 236 sayılı parselden ifrazen oluşan 839 ve 840 parsel sayılı taşınmaz için değerlendirme tarihinin 05/10/2010; 841 ve 842 parsel sayılı taşınmazlar için ise 02/07/2008 alınması gerekirken, dava tarihi olarak kabul eden bilirkişi raporuna dayanılarak hüküm kurulmuş olması usul ve kanuna aykırıdır.
Bundan ayrı, keşif sırasında bilgisine başvurulan İnşaat Mühendisi ... .., ... Mühendisi ... ve Mülk Bilirkişi ... Gücüyener rapor ve ek raporlarında değerlendirme tarihi dava tarihi alınarak 236 sayılı parselden ifrazen oluşan parsellerin davacının hissesine düşen değer belirlenmiş, mahkemece belirlenen bu değer üzerinden hüküm kurulmuştur. 234 sayılı parselden ifrazen oluşan 834, 835, 836 ve 837 parsel sayılı taşınmazların değeri konusunda bilirkişilerce değerlendirme yapılmadığı gibi; mahkemece 234 sayılı parselden gelen bu taşınmazlarla ilgili tazminat talebi hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmemiştir. 6100 sayılı HMK’nın .... maddesi gereğince hâkim tarafların iddia ve savunmaları ile bağlı olup, ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Davacı dava dilekçesinde, 234 sayılı parselden gelen taşınmazlarla ilgili de tazminat talep ettiğine göre; mahkemece, bu istem hakkında olumlu veya olumsuz bir karar verilmemiş olması doğru değildir." şeklindedir.
Mahkemece, bozma kararına uyulduktan sonra, davanın kabulü ile 74.001,00.-TL' nin dava tarihinden; ...416.047,....-TL'nin ıslah tarihi olan .../05/2014 tarihinden, ...164.820,98.-TL'nin de ıslah tarihi olan ...10/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.
Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, 4721 sayılı TMK'nın 1007. maddesi gereğince tapu sicilinin tutulmasından kaynaklanan tazminat davasıdır.
...) Hükmüne uyulan bozma kararına, kararın dayandığı gerekçeye göre; davalı ... vekilinin 236 sayılı parselden ifrazen oluşan 839, 840, 841, 842 sayılı parsellerle ilgili temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
... 234 sayılı parselden oluşan taşınmazlara yönelik temyiz itirazlarına gelince; dosya kapsamından, davacının tazminat istemine konu yaptığı Haziran 1949 tarih ...numaralı tapu kaydı kapsamında kalan 234 sayılı parselden oluşan 834, 835, 836 ve 837 parsel sayılı taşınmazların tapu kayıtlarının ... Kadastro Mahkemesinin 1991/14 E. - ... K. ve 2008/5 E. - 14 K. sayılı kararları ile iptaline karar verildiği, Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Dairenin 2016/7210 E. - 6253 K. sayılı bozma kararında bu parsellerle ilgili tazminat istemi yönüden olumlu veya olumsuz bir karar verilmediğinden söz edilerek hüküm bozulmuş, mahkemece bozma kararına uyularak tazminata hükmedilmiş ise de; dayanılan tapu kaydının taşınmazlara uyup uymadığı kesinleşen dosyaların kapsamından anlaşılamamaktadır.
Eğer tapu kaydının taşınmazlara uyduğu anlaşılırsa; 13.07.1945 tarihinde yürürlüğe giren 4785 sayılı Kanunun .... maddesi gereğince, aynı Kanunun 2. maddesinde sayılan istisnalar dışında bütün ormanların devletleştirildiği, aynı Kanunun 5. maddesinde "Devletleştirilen ormanların sahiplerinin bu kanunun yürürlüğe girmesinden başlayarak ... yıl içinde mülk edinme belgeleri ve vergi kayıtlarıyla birlikte ve iş ilgililer arasında ihtilaflı durumda ise mahkemede incelenmekte olduğuna dair alacakları belgeleriyle ormanların bağlı bulundukları Devlet ... işletmesi müdürlüğüne veya o yerin mülkiye üstüne başvurmak zorundadır. Bir yıl içinde bu ödevi yerine getirmeyenler devletleştirilen ormanın karşılığını alma hakkını kaybeder" hükmünün bulunduğu, bu hüküm uyarınca dayanak Haziran 1949 tarihli tapudan dolayı tazminat talep hakkının da
bulunmadığı ; tapu kaydının taşınmazlara uymaması halinde ise kadastroca oluşmuş ve daha sonra mahkemelerce iptal edilmiş geçerli bir tapu kaydı bulunmadığından zaten tazminata hak kazanılamayacağı gözönünde bulundurularak, davacının tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerekirken aksi düşünce ile davanın kabulüne karar verilmesi doğru değildir.
SONUÇ:Yukarda açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin 839, 840, 841, 842 sayılı parsellerle ilgili temyiz itirazlarının REDDİNE; 834, 835, 836, 837, 838 parsel sayılı taşınmazlarla ilgili temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, Yargıtaydaki duruşma tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir edilen ....630,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davalı Hazineye verilmesine .../06/2018 günü oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy