MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı Hazine vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacı vekili 13/06/2011 havale tarihli dilekçesi ile; müvekkilinin ... ili, ... ilçesi, ... mahallesi 706 ada 4 parseldeki taşınmazın maliki olduğunu, Hazinece açılan Kuşadası 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2007/602 Esas - 2010/246 Karar sayılı davası ile taşınmazın 2.457,59 m2’sinin tapu kaydının iptali ile kıyıya terkinine karar verildiğini, bu durumun müvekkilinin mülkiyet hakkını ihlal ettiğini belirterek fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla 2.949.108,00-TL’nin arazi üzerine tedbir konulma tarihi olan 10/08/2007 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkemece davanın kısmen kabulü ile 2.457.590,00-TL tazminat bedelinin davalıdan dava tarihi olan 13/06/2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine hüküm, Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 19.11.2013 tarih ve 2013/8761 Esas - 2013/20047 Karar sayılı ilamı ile bozulmuştur.
Bozma ilamında “Davacıya ait taşınmazın kıyı kenar çizgisinde kalan bölümünün tapu kaydının mahkeme kararıyla iptal edilmesi nedeniyle 4721 sayılı TMK’nın 1007. maddesi uyarınca bedeline hükmedilmesi doğrudur. Ancak;
1) Tapu kaydı iptal edilen taşınmaz arsa niteliğinde olup, arsaların bedelinin değerlendirme gününden önceki özel amacı olmayan emsal satışlara göre hesaplanması zorunludur.
Bu itibarla, tapu kaydı iptal edilen taşınmaz ile emsal taşınmazların şehir hali hazır harita üzerinde konumları işaret ettirilerek birbirine olan uzaklıkları ve çarşı, marina, belediye binası vs. gibi, yerlere olan mesafeleri işaret ettirilerek emsal satışların tapu sicil müdürlüğünden dosyadaki tapu kayıtları ve resmi akit tabloları da getirtilerek değerlendirme tarihindeki karşılıklarının fiyat artış endekslerinin uygulanması suretiyle tespiti, bundan sonra emsal ile tapusu iptal edilen taşınmazın eksik ve üstün yönlerinin neler olduğu ve oranları açıklanmak suretiyle değer biçilmesi gerekirken, bilirkişi raporunda bu yönteme uyulmadan değer biçilmiştir.
Bu nedenle, taraflara tapu kaydı iptal edilen taşınmaza yakın bölgeden, benzer yüzölçümlü ve yakın tarihli satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde resen emsal celbi yoluna gidilmesi ve yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulu ile keşif yapılarak dava tarihine göre değer biçilmesi ve değerlendirme tarihi olan 2010 yılında tapu kaydı iptal edilen
taşınmaz ile bilirkişi kurulunca emsal kabul edilecek taşınmazların, Arsa Metrekare Rayiç Bedeli Takdir Komisyonu tarafından belirlenen emlak vergisine esas olan m2 değerleri, ilgili Belediye Başkanlığı Emlak Vergi Dairesinden istenip, tapu kaydı iptal edilen taşınmazın, emsal taşınmazlara göre üstünlük oranı yönünden bilirkişi kurulu raporu da denetlenerek, sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken, taşınmaza, genel deyimlerle ve piyasa rayicinden söz ederek değer biçen geçersiz bilirkişi raporu esas alınarak karar verilmesi,
2) Davalı Hazine harçtan muaf olduğu halde, yargılama giderlerine dahil edilmek suretiyle aleyhine harca hükmedilmesi doğru görülmemiştir.” gereğine değinilmiştir.
Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulü ile 1.360.497,24-TL tazminat bedelinin davalıdan dava tarihi olan 13/06/2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dosya kapsamından, dava konusu 706 ada 4 parsel sayılı taşınmazın 27.20.1986 tarihinde hükmen tescil ile dava dışı ... adına tescil edildiği, davacının 15.03.2004 tarihinde taşınmazı satın aldığı, Hazinece açılan Kuşadası 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2007/602 Esas - 2010/246 Karar sayılı davası ile taşınmazın 2.457,59 m2’sinin tapu kaydının iptali ile kıyıya terkinine karar verildiğini, kararın temyiz edilmeksizin 11.11.2010 tarihinde kesinleştiği, eldeki davanın 13.06.2011 tarihinde açıldığı anlaşılmaktadır.
İncelenen dosya kapsamına, kararın dayandığı gerekçeye, davacının, adına kayıtlı bulunan taşınmazının tapu kaydının iptaline ilişkin mahkeme kararının kesinleşmesinden itibaren 10 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde eldeki davayı açmasında ve arsa niteliğindeki taşınmaza emsal metodu kullanılarak değer belirlenmesinde bir isabetsizlik bulunmadığına göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usûl ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, Harçlar Kanununun değişik 13/j maddesi gereğince Hazineden harç alınmasına yer olmadığına
05/03/2020 günü oy birliğiyle karar verildi.