(743 S. K. m. 136) (1086 S. K. m. 9) (1587 S. K. m. 4) (4787 S. K. m. 4, Geç. m. 1)
Dava: Taraflar arasındaki boşanma ve nafaka davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Çanakkale 1. Asliye Hukuk Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen 15.7.2003 gün ve 2001/909 E., 2003/356 K. Sayılı kararın incelenmesi davalı (davacı) tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 17.2.2003 gün ve 2003/15707-16866 sayılı ilami ile; (...4722 sayılı Kanunun 1.maddesi hükmü de dikkate alındığında olaya 743 sayılı Türk Kanunu Medenisi hükümlerinin uygulanması gerekir.
1- Dava tarihinde yürürlükte bulunan 743 sayılı Türk Kanunu Medenisinin 136 ve Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 9/3. maddesine göre; boşanma veya ayrılık davalarında yetkili mahkeme, davacının ikametgahı veya eşlerin davadan evvel son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesidir. Seçme hakkı davayı açana aittir. Davacı, yasada gösterilen bu iki yerden başka bir yerde boşanma davası açarsa o takdirde bu iki yerden birine seçme hakkı davalıya geçer.
Toplanan delillerden; davacı kocanın öğretmen olup, Bayramiç nüfusuna kayıtlı olduğu, tarafların davadan evvel son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yerin İnegöl olduğu anlaşılmaktadır. Kocanın nüfus siciline kayıtlı olduğu yer ikametgah bakımından karine oluşturur (Nüfus Kanunu md. 4). Davacı koca, mahkemece, yetkiye ilişkin delil bildirmek üzere süre tanındığı halde, bu karinenin aksini gösteren bir delil getirmemiştir. Şu halde, Çanakkale'yi yetkili kabul etmek mümkün değildir. Davalı, süresi içinde ileri sürdüğü yetki itirazında İnegöl'ü yetkili gösterdiğine göre; yetki itirazının kabulü ile dosyanın yetkili İnegöl Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmek üzere yetkisizlik kararı verilmesi gerekirken, Çanakkale'nin yetkili sayılarak işin esasının incelenmesi usul ve yasaya aykırıdır.
2- 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş ve Yargılama Usullerine Dair Kanunun 4/1 maddesi; 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun ikinci kitabından (MK. Md.118-494) kaynaklanan bütün davaların Aile Mahkemesinde bakılacağını, geçici 1.maddesi de; sonuçlanmamış davaların yetkili ve görevli Aile Mahkemesine devredileceğini hükme bağlamıştır. Karar bozulmakla sonuçlanmamış hale gelmiştir. Bu açıklama karşısında işin görev yönünden de düşünülmesi zorunludur...) gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkeme H. S.'ın yargılama sırasında, dava dosyalarının birleştirilmesini ve her iki davanın Çanakkale Asliye Hukuk Mahkemesi dosyasında görülmesini isteyip beyanını imzası ile tasdik ettiğinden yetkisizlik kararı verilemeyeceği gerekçesiyle, önceki kararında direnmiştir.
Temyiz Eden: Davalı (davacı) Hatice Salman
HUKUK GENEL KURULU KARARI
Hukuk Genel Kurulu'nca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dosyadaki tutanak ve kanıtlara, mahkeme kararında açıklanan gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerel mahkemenin yetkisizlik kararı verilemeyeceğine ilişkin direnme kararı usul ve yasaya uygundur.
Ne var ki, Özel Dairece işin esasına yönelik temyiz itirazları bozma nedenine göre incelenmemiş olup, dosyanın temyiz itirazlarının incelenmesi için Özel Daireye gönderilmesi gerekir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle, direnme uygun bulunduğundan dosyanın işin esasına yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi için 2. Hukuk Dairesine gönderilmesine, 10.11.2004 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy