(2926 S. K. m. 2, 3, 10) (10 HD. 07.02.2002 T. 2002/96 E. 2002/847 K.)
Dava: Taraflar arasındaki tespit-iptal davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Ankara 6. İş Mahkemesi'nce davanın reddine dair verilen 14.11.2001 gün ve 2001/268 E-805 K. sayılı kararın incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenilmesi üzerine,
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi'nin 07.02.2002 gün ve 2002/96-847 sayılı ilamı ile;
(...1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davalıların temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2- Davacının temyizine gelince;
Dava, davacının 01.01.1997 tarihinden itibaren tarımsal faaliyette bulunmadığından bahisle zorunlu Bağ-Kur tarım sigortalılığının iptali ile 01.04.1997-30.07.2000 dönemindeki Sosyal Sigortalar Kurumuna tabi isteğe bağlı sigortalılığının geçerliliği ve 02.07.2000 tarihli tahsis talebine göre Sosyal Sigortalar Kurumundan yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti istemine ilişkindir.
Davacının 01.01.1985 - 15.05.1996 döneminde zorunlu Bağ-Kur Tarım sigortalısı, 15.05.1996 - 15.08.1996 döneminde Sosyal Sigortalar Kanununa tabi zorunlu sigortalı olduğu tartışmasızdır. Uyuşmazlık Sosyal Sigortalar Kurumuna tabi isteğe bağlı sigortalılık dönemini de kapsayan 01.01.1997 - 30.07.2000 tarihleri arasında zorunlu Bağ-Kur tarım sigortalısı olup olmadığına ilişkindir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Kanunun 2 ve 3. maddeleri gereğince bir kimsenin zorunlu Bağ-Kur tarım sigortalısı sayılması için kendi mülkünde, ortaklık veya kiralamak suretiyle başkalarının mülkünde yada kamuya mahsus mahallerde kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunması gerekir. Aynı Kanunun 10. maddesi hükmünde sigortalıların kayıt ve tescilinde maddede sayılan Kurum ve kuruluşlar kapsamında tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının da esas alınacağı öngörülmüştür. Bu kayıtlar ilgilinin tarımsal faaliyette bulunduğunun karinesi ise de aksinin ispatı mümkündür.
Davada somutlaşan olayda davacının davaya konu dönemde tarımsal faaliyetinin bulunmadığı; Tarım Kredi Kooperatifi'nde kaydının olmaması, emlak beyanı ve tapu kaydına göre bir adet ev dışında gayrimenkulünün bulunmaması, ilgili muhtarlıkça düzenlenen belge içeriği ve bilgi dayanakları sağlıklı ve somut biçimde belirtilmiş tanık anlatımları ile anlaşılmıştır. Her ne kadar, davacı bu dönemin bir kesiminde Ziraat Bankası'ndan tarımsal kredi almışsa da bu kredinin tarımsal faaliyette kullanılmadığı davacı iddiasını doğrulayan eş değerde delillerle sabit olmuştur.
Hal böyle olunca davacının 01.01.1997 tarihinden itibaren zorunlu Bağ-Kur tarım sigortalılığının sona erdiğinin ve 01.04.1997-30.07.2000 dönemindeki Sosyal Sigortalar Kurumu'na tabi isteğe bağlı sigortalılığının geçerliliğinin kabulüne, 30.08.2000 günlü Sosyal Sigortalar Kurumu'ndan yaşlılık aylığı tahsis talebinin bu çevrede değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme, araştırma ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır...) gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.
Temyiz Edenler: 1- Davacı vekili
2- Davalı Sosyal Sigortalar Kurumu vekili
Hukuk Genel Kurulu Kararı
Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:
1- İlk karara karşı yaptığı temyiz itirazları reddedilen davalı S.S. Kurumu vekilinin direnme kararına temyiz hakkı bulunmadığından davalı Sosyal Sigortalar Kurumu vekilinin temyiz istemi reddedilmelidir.
2- Davacı vekilinin temyiz itirazlarına gelince:
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dosyadaki tutanak ve kanıtlara, bozma kararında açıklanan gerektirici nedenlere göre, Hukuk Genel Kurulu'nca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulmak gerekirken, önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırıdır. Bu nedenle direnme kararı bozulmalıdır.
Sonuç: 1- 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı S.S.K. vekilinin temyiz itirazlarının REDDİNE,
2- Davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile, direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı HUMK'nun 429. maddesi gereğince BOZULMASINA, istek halinde temyiz peşin harcının geri verilmesine,
25.09.2002 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy