(4721 S. K. m. 611, 676, 677, 706, 713) (3402 S. K. m. 15)
Taraflar arasındaki tapu iptali, tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Tire Asliye Hukuk Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen 21.06.2004 gün ve 2003/460 E. 2004/363 K. sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 31.03.2005 gün ve 2005/1587 E. 2567 K. sayılı ilamı ile; (...S.Ö. ve F.Ö. miras ortaklığının temsilcisi vekilleri, 252 parselinin davalı Üzeyir'in adına yazılı bulunan paya ilişkin tapu kaydının iptali ile mirasçılar adına tapuya tesciline karar verilmesini istemiştir.
Davalı Ü.vekili, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, davanın kabulüne, davalı Ü.'in adına kayıtlı 30/576 payın iptali ile S. ve F. Ö. mirasçıları adına tapuya tesciline karar verilmesi üzerine, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava konusu payları kapsayan 252 parsel, 04.09.1959 tarihinde tapulama yoluyla Ali kızı H. D. adına tapuya tescil edilmiş, 21.04.1992 tarihinde hükmen M .D .ile H.D. adına, daha sonra intikal ve hükmen 30/576 payı davalı Hüseyin oğlu Ü.D., diğer paylarda davacı M. ile davada taraf durumunu almayan kimseler adına intikal ve satış yoluyla tescil edilmiştir.
Davacılar vekilleri, dava konusu yerin 1963 yılında ölen tarafların ortak murisi H.'ye ait olduğunu, mirasçıları arasında aynı tarihte yapılan harici ve fiili taksim sonucu üçe bölündüğünü, mirasçılardan H.'in payını diğer mirasçılardan M. ve F.'ya satıp devrettiğini, bir kısım payları hükmen mirasçılardan M. adına tapuya tescil edildiğini, davalı Ü. dışında kalan H. mirasçılarının satış olduğunu kabul etmesine karşın davalı Ü. karşı çıktığını, takrir vermekten kaçındığını belirterek iptal ve tescil isteğinde bulunmuşlardır. Mirasçılık belgesine göre davacılar ile davalı Ü. kayıt maliki H.'nin mirasçıları arasında yer almaktadır. Açıklandığı üzere davacılar taksim ve satın almaya dayanarak tescil isteğinde bulunmuşlardır. TMK.'nun 676 (MK. 611) maddesi hükmüne göre paylaşma sözleşmesinin geçerli olması için yazılı biçimde yapılması gerekir. Aynı kanunun 676. maddesi hükmüne göre miras payının devri yazılı olmak koşuluyla geçerlidir. Somut olayda; kadastro yoluyla sicilin oluşmasından sonra kayıt maliki H.'nin öldüğü tarihte yapılan taksim ve miras payının devri haricen yapılmış olup, kanunda öngörülen yazılı şekilde yapılma koşuluna uyulmamıştır. Bu nedenle 1963 yılında yapılan paylaşım ve miras payının devri hukuken geçerli bir sonuç doğurmaz. Diğer yandan, paylaşım ve miras payının devri kadastro tespitinden sonraki bir dönemde yapıldığı için 3402 sayılı Kadastro Kanununun 15. maddesinin de olaya uygulama kabiliyeti bulunmamaktadır. Tüm bu nedenlerle taraflar arasında gerek paylaşım, gerekse miras payının devrinden söz etmeye imkan bulunmamaktadır. Diğer yönden dava konusu parsel tarafların ortak miras bırakanı adına tapuda kayıtlı olduğu için böyle bir kaydın TMK'nun 713/2. maddesi hükmü uyarınca hukuki değerini yitirmesi de mümkün olmaz. Her ne kadar H. mirasçılarına karşı açılan pay devrine ilişkin tapu iptal ve tescil davası, mirasçıların kabulü nedeniyle sonuçlanmış ise de somut olayda; dava konusu payın devri yönünden herhangi bir kabul beyanı bulunmamaktadır. Tüm bu açıklamalar karşısında davacıların hükmen davalı Ü. adına tapuya tescil edilen paya ait tapu kaydının iptal ve tescilinin istemeleri mümkün olamaz. Yukarıda açıklanan nedenlerle davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmiş olması doğru değildir...) gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.
TEMYİZ EDEN: Davalı Vekili
HUKUK GENEL KURULU KARARI
Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:
Dava konusu 252 numaralı parsel 04.09.1959 tarihinde tapulama yoluyla davacıların ve davalının miras bırakanı Ali kızı H. Duvarcı adına tespit edilip tapuya tescil edilmiştir. Dava konusu taşınmaz, Tire Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1990/104 Esas 1990/342 Karar sayılı ilamına istinaden hükmen 21.04.1992 tarihinde M. D. ile H. D. adına intikal görmüş ve bilahare yapılan intikaller sonucunda halen 160/1728 payı Süleyman oğlu M.Ö., 658/1728 payı Mustafa oğlu T.Ö., 220/576 payı Mustafa oğlu S.Ö.,160/1728 payı Ali oğlu T.T.ve 30/576 payı davalı Hüseyin oğlu Ü.D .adına kayıtlı bulunmaktadır.
Kayıt maliki H.D. dosyada bulunan veraset belgesine göre 15.07.1963 tarihinde vefat etmiş olup, geriye mirasçı olarak davacıların annesi F.Ö.'ı, davalı Ü.'in babası H.D.'ya ve dava dışı oğlu M. D.'yi bırakmıştır. Davacıların annesi F.Ö. da 09.08.1998 tarihinde vefat etmiş olup mirasçı olarak davacı çocukları A.Ö., M.Ö. ve ŞA.'ı bırakmıştır. Davalı Ü.'in babası H.D. da 03.02.1967 tarihinde vefat etmiş, geriye eşi E., çocukları İ., R., Hanife ve Ü.'i bırakmıştır.
Kayıt maliki H.D. 15.07.1963 tarihinde vefatından sonra çocukları tapuda 01.07.1997 tarihine kadar herhangi bir intikal işlemi yaptırmamışlardır. Mirasçılardan H.D.'nın haricen 252 parseldeki 1/3 hissesinin yansını M.D.'ya sattığı sabit olmuş ve Tire Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1990/104 Esas, 1990/342 Karar sayılı kesinleşen ilamıyla M.D .payı yönünden tapunun iptaliyle bu kişi adına tesciline karar verilmiştir.
Davacılardan M.Ö. ve Ş.A. kardeşleri A.Ö.'ı hasım göstererek babaları S.Ö.ve anneleri F.Ö.'in terekelerine M.Ö.'ın temsilci tayini için dava açmışlar, Tire Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 02.10.2003 tarihli 2003/601 Esas, 2003/752 karar sayılı ilamıyla M.Ö., F.Ö.ve S.Ö. terekesinin temsilci olmuş ve bu sıfatla davayı takip etmiştir.
Davacılar M.Ö. ve Ş.A. vekili 06.08.2003 tarihli dava dilekçesiyle dava konusu 252 parselde bulunan davalı Ü.'e ait 30/576 hissenin TMK. 713/2 maddesi hükmü gereğince F.Ö.ve S.Ö mirasçıları adına tapuya tesciline karar verilmesini istemiştir.
Dava konusu 252 parselin tapuya tescil edildiği 04.09.1959 tarihinden sonra tapu dışı yolla başkalarına devri TMK.'nun 706. maddesi gereğince mümkün değildir. Ancak TMK'nın 677. maddesine göre mirasçılar arasında terekenin tamamı veya bir kısmı üzerinde miras payının devri konusunda yazılı olarak yapılan sözleşmeler geçerlidir. Davalının babası H.D.'nın davacıların annesi F. ile yapmış olduğu yazılı miras payının devri sözleşmesi bulunmamaktadır. Davalı Üzeyir'in Tire Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1990/104 Esas, 1990/342 Karar sayılı davanın yargılaması sırasında babası H.'in 252 parseldeki hakkının yarısını ablası F.Ö.'a sattığı yönündeki ikrarı, davanın kabulü mahiyetinde olmadığı gibi TMK.'nun 677 (MK m.612) maddesine göre yazılı olarak yapılması gerekli sözleşme yerine de geçmez. Dolayısıyla F.Ö.'ın miras payını kanunun aradığı biçimde yazılı olarak devrettiği söylenemez. Esasen Tire Asliye Hukuk Mahkemesi'nde M.D.'nın H.D. mirasçıları aleyhine açtığı 1990/104 Esas ve 1990/342 Karar sayılı dava da sadece bu ikrar neticesinde sonuçlanmamış, davalı Ü. ve diğer kardeşleri 28.05.1990 tarihli oturumda davayı kabul etmişler ve dava kabulle sonuçlanmıştır.
Dava konusu taşınmaz tarafların ortak murisi H. adına tapuda kayıtlıdır. Terekeye dahil taşınmaz mallar üzerinde mirasçılardan birinin sürdürdüğü zilyetlik diğerleri adına da sürdürülmüş olmaktadır. Bu nedenle davacıların anneleri F.Ö.'dan intikal eden hakka dayalı olarak taşınmazın tamamı üzerinde sürdürdükleri zilyetlik, TMK'nun 713/2 maddesi anlamında tapunun hukuki kıymetini kaybetmesi sonucunu doğurmayacak ve mirasçıların birbiri aleyhine açtıkları davaya tapu kaydının iptali ve adlarına tescil istemeleri de mümkün olmayacaktır. Bu açıklamalar karşısında Yüksek 8. Hukuk Dairesi'nin 31.03.2005 tarih, 2005/1587 Esas, 2005/1567 Karar sayılı bozma ilamının gerekçesi yerindedir, çelişki de yoktur.
Ancak, davalı Ü.'in miras bırakanı H. D. , Hanife'den intikal eden 1/3 miras hissesinin yarısını ablası F. Ö.'a yazılı olarak devretmemiş ise de 01.10.1966 tarihli ve tarafların da kabul ettikleri harici satış senediyle davacıların miras bırakanı babaları S.Ö.'a satmış ve zilyetliği devretmiştir. S.Ö., H.D. mirasçıları karşısında üçüncü kişi durumundadır. S.Ö.15.10.1969 tarihinde vefat etmiş olup, eşi F.Ö. kendisinden sonra 09.08.1998 tarihinde ölmüştür. S.'ın mirasçıları eşi F. ve çocukları A., M. ile Ş. satın alma tarihinden itibaren taşınmaz üzerinde TMK. 713/1 maddesi anlamında davasız, aralıksız malik sıfatıyla zilyetliklerini sürdürmüşlerdir. Dava dilekçesinde davacılar vekili tapu kaydının iptaliyle S. Ö. mirasçıları adına TMK.'nun 713/2 maddesi hükmüne göre tescil talebinde de bulunmuştur. Tapuda hükmen 21.04.1992 tarihinde M.D. yönünden 6500/39000 hisse intikal görmüş, bakiye 32500/39000 hisse H. D.üzerinde kalmıştır. H. D.mirasçılarına ve bu arada Ü.D. adına hükmen intikal Tire Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan iştirak halindeki mülkiyetin müşterek mülkiyete çevrilmesine ilişkin 07.04.1997 tarih, 1996/579 Esas, 1997/101 Karar sayılı ilamına istinaden 01.07.1997 tarihinde yapılmıştır. Ü.'in diğer kardeşleri hisselerini rızaen diğer kardeşlerine devretmişlerdir. Davacıların miras bırakanı S.'ın taşınmazı haricen satın aldığı 01.10.1966 tarihinden tapuda H. mirasçılarına 01.07.1997 tarihinde yapılan intikale kadar S. Ö.'in ve ölümünden sonra mirasçılarının 20 yılı aşkın süre TMK.'nın 713/1 maddesindeki şartlara uygun bir biçimde sürdürdükleri zilyetlikleri nedeniyle davalı H.D.mirasçısı Ü.D.'nın 30/576 payı yönünden tapunun hukuki kıymetini kaybetmesi sonucunu doğurmuştur.
Yukarıda açıklanan nedenlerle direnme karan usul ve yasaya uygun olup, yerindendir. Onanması gerekir.
Sonuç: Davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile, direnme kararının yukarıda açıklanan nedenlerle ONANMASINA ve aşağıda dökümü yazılı 122.80 YTL bakiye temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 27.09.2006 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy