(818 S. K. m. 286) (11 HD. 22.09.2005 T. 2005/8058 E. 2005/8557 K.)
Dava: Taraflar arasında görülen davada İzmir Asliye 14. Hukuk Mahkemesi'nce verilen 11.11.2002 tarih ve 2001/245 - 2002/844 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Berkant Şengel tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, günü birlik dinlenme tesisi, bir adet telesiej ve iki adet teleskinin kiralanması konusunda davalı idare ile 17.10.1997 tarihinde sözleşme imzalayan müvekkilinin, ayrıca aynı tarihli taahhütname ile yerine getireceği edimleri kabul ettiğini, kiralananın ayıplı ve eksik olarak teslim edildiğini, bunların zaman içerisinde ortaya çıktığını, giderilmeleri konusunda müvekkilinin davalı tarafça oyalandığını, çeşitli masraflar yapılmasına neden olduğunu, zararının arttığını, tesislerin ruhsatının bulunmadığını, alınması imkanının da olmadığını, çığ düşmesine karşı önlem alınmadan inşa edildiğini, elektrik, trafo, yol v.s. yönlerden eksikliklerin bulunduğunu, çok az bir süre faydalanıldığını ileri sürerek ve fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak kullanım imkanı bulunmayan işletmeye yapılan yatırım ve harcama bedeli, kullanılmayan süreye ilişkin kar kaybı, tesisleri kullanmak için elektrik, yakacak v.s giderleri, çığ düşmelerinden sonra oluşan zararı tazmin etmek için yapılan masraflar, dava tarihine kadar ödenen kira bedellerinin brüt karşılığı, BK.nun 286/2 nci maddesi uyarınca ödenmesi gerekli en az bir yıllık kira bedeli ile çalışmalar sırasında ve çığ düşmesi sonucunda hasar gören araçlar nedeniyle meydana gelen zarar toplamı 755.500.000.000.-TL.nin davalıdan tahsilini istemiş, birleşen davasında da; tesislerin ayıplı ve kusurlu olması nedeniyle çalışamadığı ve kapalı kaldığı dönemler dikkate alınarak uzman bilirkişiler vasıtasıyla belirlenecek indirimli kira bedelinin, bu dönemleri kapsar kira bedeli olarak tespitine, akdin feshi tarihine kadar yapılan elektrik gideri 5.000.000.000.-TL ile 1.000.000.000.-TL kar kaybının da hüküm altına alınmasına, ayrıca davalının icra dosyası ile talep ettiği kira bedellerine asıl davada takdir edilecek tazminat ve indirimli kira bedeli dikkate alınarak takas işlemi uygulandıktan sonra kalan bedelin müvekkiline ödenmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, dava konusu tesis ve eklerinin ihale sonucu davacı tarafından bilerek kiralandığını, iddiaların asılsız olduğunu, yapılan işlerin serbest iradeyle imzalanan taahhütnameden kaynaklandığını, zira bu şekilde kiralamanın gerçekleştiğini, kar kaybı iddiasının da yersiz bulunduğunu, davacının basiretli bir tacir gibi davranmasının zorunlu olduğunu, Orman Bakanlığı'nca tahsisin yapılmamasının davacının kiracılık durumuna etkisinin bulunmadığını, sonradan bunun da giderildiğini, ruhsat alınması işleminin davacının görevi olduğunu, diğer taleplerin de hiçbir hukuki dayanağının bulunmadığını, tabii afetlerden korunma tertibatını davacının alması gerektiğini, hatta sigorta yapmasının zorunlu olduğunu savunarak, davaların reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunmalar, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında kendine özgü kira sözleşmesi imzalandığı, ayrıca davacının yükümlülüklerinin belirlendiği taahhütname düzenlendiği, süresi dolduktan sonra kira sözleşmesinin taraflarca uzatıldığı, çığ düşme tehlikesine karşı önlem alınmadan kiralananın teslim edildiği, tesisin ayıplı olduğu, davacının asıl ve birleşen davada sözleşmeyi feshetmemesi nedeniyle taraflar arasındaki kira sözleşmesinin ayakta bulunduğu, bu aşamada ayıp nedeniyle ancak kira parasının indirilmesini talep edilebileceği, diğer istemlerinin yerinde olmadığı gerekçesiyle, asıl davanın reddine, birleşen davanın kısmen kabulüne, taraflar arasındaki kira sözleşmesindeki kira bedelinin başlangıcından itibaren 1/3 oranında indirilmesine, diğer istemlerin reddine karar verilmiştir.
Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, davalı tarafın taraflar arasındaki sözleşmeye konu tesislere çığ düşmesi nedeniyle davacının gereği gibi faydalanamadığından bahisle 26.02.1999 ile 30.06.1999 tarihleri arasında kira bedeli alınmaması talebini kabul etmiş olmasına, esasen çığ düşmesini önlemeye yönelik faaliyetlerde bulunmasına, anılan tesisin gerekli önlemler alınmadan ayıplı teslim edildiğini benimsemiş olmasına, davacının kiralanandan gereği gibi faydalanmadığının anlaşılmış bulunmasına göre, taraf vekillerinin temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle taraf vekillerinin temyiz itirazlarının reddi ile hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 6.117.70 YTL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 28.03.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy