(6. HD. 16.05.2011 T. 2010/13692 E. 2011/6412 K.)
Dava: Taraflar arasında görülen ziynet ve eşya alacağı davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.
Karar: Davacı vekili dilekçesinde, menkul ve ziynet eşyalarının aynen iadesini, mümkün olmadığı taktirde belirtilen eşyaların teslim tarihindeki bedellerinin yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemece; menkul eşyalar yönünden dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, ziynet eşyalarının ise aynen iadesine, mümkün olmadığı takdirde dava tarihi itibariyle değerleri toplamı olan 28.530,60 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsiline karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Davacı vekili, her biri 12 gram ağırlığında 5 adet 22 ayar altın bilezik, 1 adet 36 gram ağırlığında altın bilezik, bir adet 120 gram ağırlığında Trabzon set takımı, 1 adet 16 gram ağırlığında 14 ayar altın, 1 adeti 10 gram ağırlığında 4 adet altın yüzük, bilezik, 1 adet altın, 48 gram ağırlığında altın zincir, 1 adet kemerin davalıdan aynen alınarak davacıya verilmesini, aynen iadesi mümkün olmaz ise ziynetlerin teslim tarihindeki bedelinin tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Davacı vekili, dava dilekçesinde, ziynetlerin aynen iadesi mümkün olmaz ise teslim tarihindeki bedelin tahsiline karar verilmesini istemiş olduğuna göre, davacının talebi doğrultusunda ziynetlerin fiili ödeme tarihindeki bedeli üzerinden tahsiline karar verilmesi gerekirken bu husus gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmediğinden kararın bozulması gerekmiştir. (6.HD. 2011/2479 E.-2011/7511 K, 6.HD. 2010/6916 E.-2010/14076 K, 2010/7600 E.-2011/14357 K, 2010/13692 E.-2011/6412 K.)
Sonuç: Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK. nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 19.09.2013 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY
Yabancı para borcunun ödenmesine ilişkin 818 sayılı BK. 83.maddesindeki kuralın ziynet eşyalarının iadesinde kıyas yolu ile kullanılması ve kararın bu nedenle bozulması İİK. 24.madde hükmüne de aykırıdır. Ayrıca, taşınır malların değerinin, ilamda yazılı olmaması ya da ihtilaflı olması halinde, icra müdürünün haciz yapıldığı tarihteki rayice göre taktir olunacağı kuralı da gözardı edilmiştir.
Taşınır tesliminden maksat, misli olan veya olmayan taşınır eşyanın alacaklıya (davacıya) verilmesine ilişkin bulunan ilamların icrasıdır. Örneğin bir otomobilin, çeyiz eşyasının, bir miktar benzinin vs. teslimi gibi.
Alacaklının bir taşınırın teslimine dair ilamı icra dairesine takip talebi ile birlikte tevdi ile icra memuru Yönetmelik 19.maddesi uyarınca örnek 2 nolu icra emri düzenleyerek borçluya tebliğ eder ve yedi gün içinde o şeyin teslimini emreder.
İcra emrinde; alacaklı ve borçlunun ve varsa vekillerinin adları ve soyadları ile adresleri, ilamı veren mahkemenin ismi ve teslimi istenen şeyin neden ibaret olduğu, ilamın tarih ve numarası ve icra mahkemesinden veya istinaf veya temyiz yahut iadei muhakeme yoluyla ait olduğu mahkemeden icranın geri bırakılması hakkında bir karar getirilmedikçe cebri icraya devam olunacağı yazılır.
Taşınır teslimine ilişkin ilamların icrası için kesinleşmeleri gerekmez. Borçlu ilamda yazılı olan taşınır malı bu sürede hiç veya ilama uygun olarak teslim etmez ise ve teslim konusu taşınır borçlunun yedinde ise elinden zorla alınarak alacaklıya verilir. Taşınır mal borçlunun elinde ise, borçlu malın bedelini ödeyerek teslimden kaçınamaz.
Borçlunun teslim ettiği veya icra dairesince zorla elinden alınarak alacaklıya teslim edilen taşınırın ilama uygun olup olmadığı hususunda takibin taraflarının icra mahkemesine şikayet hakları vardır.
Taşınır borçlunun elinde mevcut değil ise bu durumda taşınır teslim borcu bedele dönüşür ve borçluya herhangi bir icra emri tebliğ edilmeksizin bedel yönünden icraya devam edilerek teslime konu taşınırın bedeli haciz yolu ile borçludan tahsil olunur. Taşınırın bedelinin ilamın hüküm bölümünde açıkça belirtilmiş olması gerekir. Hükmün terditli olması gerekir. Gerekçe kısmında görev, harç, vekalet ücreti gibi nedenlerle değer belirlenmiş olması, malın değerinin ilamda belirlenmiş olduğu şeklinde kabul edilemez. İlamda teslim konusu taşınırın bedeli belirlenmiş ise bu durumda alacaklı aynen teslim olmaması halinde ilamda belirlenen bedeli talep edebilir. Burada alacaklının seçimlik bir hakkı yoktur. Öncelikle taşınırın aynen teslimini istemelidir. Aynen teslim olmaz ise ilamdaki bedeli isteyebilir. Bedel için ilamlı takip yapamaz.
Takip dayanağı ilamda (ilamın hüküm bölümünde) teslime konu taşınırın değeri belirtilmemiş ise ve taraflar malın değeri konusunda anlaşamıyorlarsa, teslime konu taşınırın değeri icra memuru tarafından haczin yapıldığı tarihteki rayice göre belirlenir. İcra müdürü ilamda aynan teslimine hükmolunan taşınırın değerini, borsa veya ticaret odalarından sorarak belirler. Bu kuruluşları olmadığı yerlerde ise bilirkişi seçer ve bilirkişiden aldığı cevaba göre değeri belirler. Değerin belirlenmesine ilişkin bilirkişi raporunun veya memurluk kararının tebliği ile borçlu temerrüde düşeceğinden, alacaklı bu tarihten itibaren faiz isteyebilir.
İcra memurunca belirlenen değere karşı ilgililer yasal 7 günlük sürede İcra Mahkemesine şikayette bulunabilir.
Davacının fiili ödeme tarihi hususundaki talebine göre kararın temyizinde esas tuttuğu husus; kendisinin ziynetleri teslim ettiği tarihten itibaren faiz isteme şeklinde değerlendirilse bile temerrüdü hasıl olamayacağından dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi isabetli olup, kararın onanması gerektiğinden bozma kararına Karşı Oyumdur. 19.09.2013 (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy