(4721 S. K. m. 605) (2.HD. 02.06.2010 T. 2010/6556 E. 2010/10855 K.)
Dava ve Karar: Taraflar arasındaki mirasın hükmen reddi davasından dolayı mahal mahkemesinden verilen yukarıda gün ve sayısı yazılı hükmün; Dairemizin 14.01.2016 gün ve 2015/5208 E.-2016/374 K. sayılı ilamı ile onanmasına karar verilmişti. Süresi içinde davalı vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla, dosya içerisindeki bütün evrak incelenerek gereği düşünüldü:
Davacılar vekili, 09.07.2008 tarihinde vefat eden muris ...'ın TMK 605. maddesi gereğince mirasını reddettiklerine dair karar verilmesini talep etmiştir.
... 2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nce davanın süresinde açılmadığı gerekçesiyle mirasın gerçek reddi talebinin reddine karar verilmiş, davacılar vekilinin temyiz talebi üzerine Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin 2010/6556-10855 E. K. sayılı ilamıyla, talebin TMK 605/2. maddesine dayalı olup süreye tabi olmadığı, mahkemece yapılacak işin husumeti tereke alacaklılarına yöneltilerek tarafların delillerinin toplanmasından ibaret olduğu gerekçe gösterilerek hükmün bozulmasına karar verilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyularak dava dilekçesinin görev nedeniyle reddine, dosyanın görevli ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
... 4. Asliye Hukuk Mahkemesince ilk olarak davanın kabulüne karar verilmiş, davalı vekilinin temyiz talebi üzerine Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin 2012/24211 Esas, 2013/16843 Karar sayılı ilamında eksik incelemeyle karar verildiği gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemece, bozma ilamına uyularak davanın kabulüne karar verilmiş, davalı vekilinin temyiz talebi üzerine hükmün Dairemizin 2015/5208 Esas, 2016/374 Karar sayılı ilamıyla onanmasına karar verilmiştir.
Davalı vekili, karar düzeltme talebinde bulunmuştur.
Dava, TMK'nun 605/2. maddesi gereğince açılan mirasın hükmen reddi istemine ilişkindir. Ölüm tarihinde miras bırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise, miras reddedilmiş sayılır (TMK m. 605/2). Mirasçılar Türk Medeni Kanunu'nun 610. maddesinde yazılı aykırılık da bulunmadıkça yani zımnen mirası kabul etmiş duruma düşmüş olmadıkça her zaman murisin ödemeden aczinin tespitini isteyebilir. Türk Medeni Kanunu'nun 606. maddesinde belirtilen süre bu davada uygulanmaz. Dava alacaklılara husumet yöneltilerek görülür. Bu davada yetkili mahkeme ise alacaklıların davanın açıldığı zamandaki ikametgahı mahkemesidir. Ayrıca Türk Medeni Kanununun Velayet Vesayet ve Miras Hükümlerinin Uygulanmasına İlişkin Tüzüğün 39/2. fıkrası gereğince mirasın reddi yetkisini içeren özel vekaletname sunulması da zorunludur.
Davanın kabulüne karar verilmiş ise de, mahkemece yapılan araştırma ve incelemeler hüküm kurmaya yeterli değildir. Mirasın hükmen reddine ilişkin olarak açılan davalarda, terekenin açıkça borca batık olup olmadığının araştırılması gerekmektedir. İcra takibi sonunda aciz vesikası düzenlenmesi halinde terekenin borca batık olduğu kabul edilir. Aksi halde terekenin borca batık olup olmadığı, murisin malvarlığı bulunup bulunmadığının usulüne uygun olarak, bankalar, trafik tescil müdürlüğü, vergi daireleri, belediyeler, tapu müdürlüğü v.b. kurum ve kuruluşlardan sorulması, murisin alacak ve borçları zabıta marifetiyle de araştırılarak aktif malvarlığı ile takibe konu borç miktarı gözönünde tutularak aktif ve pasifinin tereddüde neden olmayacak şekilde belirlenmesi gerekir.
Somut olayda; murisin ölüm tarihi itibariyle üzerine kayıtlı araç ve banka hesabının bulunup bulunmadığının, davaya konu vergi borcunun kaynağının, murise ait 1099667 tescil sıra numaralı konfeksiyon imalatı yapılan işyerinin, mirasçıların mirası kabul anlamına gelebilecek davranışlarının olup olmadığının araştırılmaması doğru görülmemiştir.
Mahkemece, belirtilen hususlar üzerinde durulmadan eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, bu nedenle hükmün bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle Dairemizin 14.01.2016 tarih, 2015/5208 Esas, 2016/374 Karar sayılı onama ilamının KALDIRILMASINA, hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine, 08.02.2017 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy