(2822 S. K. m. 3) (2821 S. K. m. 4, 60) (9. HD. 26.04.2011 T. 2011/15435 E. 2011/12313 K.)
Dava: Davacı, Genel İş Sendikası tarafından yapılan başvuru üzerine Bakanlık tarafından şirketin iş kolunun İş Kolları Tüzüğünün 28 sıra numarasında kayıtlı Genel İşler kapsamına girdiğinin tespit edildiğini, oysa şirketin yaptığı işin 17 sıra numaralı Ticaret, Büro, Eğitim ve Güzel Sanatlar iş koluna girdiğini belirterek, Bakanlık tarafından yapılan tespitin iptaline işyerinin 17 sıra numaralı işkoluna girdiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkeme, davayı reddetmiştir.
Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Ö. F. T. tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
YARGITAY KARARI
A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, Genel İş Sendikası tarafından yapılan başvuru üzerine şirketin iş kolunun İş Kolları Tüzüğünün 28 sıra numarasında kayıtlı Genel İşler kapsamına girdiğinin Bakanlık tarafından tespit edildiğini, şirketin yaptığı işin 17 sıra numaralı Ticaret, Büro, Eğitim ve Güzel Sanatlar iş koluna girdiğini belirterek, Bakanlık tarafından yapılan tespitin iptaline karar verilmesini istemiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı bakanlık vekili yapılan incelemede, şirketin İşkolları Tüzüğünün 28 sıra numaralı Genel İşler işkolunda yer aldığının tespit edildiğini, bu işkolunda kurulu bulunan sendikaların, bu dava sonucunda verilecek kararda hukuki menfaatleri bulunduğunu, bunların davaya dahil edilmesi için davanın ihbarı gerektiğini belirtmiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, şirketin Kadıköy, Ümraniye, Gaziosmanpaşa, Kağıthane, Sarıgazi, Beşiktaş, Balıkesir, Şile ve Üsküdar Belediyelerine hizmet verdiği, Şirketin hizmetlerinin tamamına yakın bölümünü belediyelerdeki bilgisayar hizmetlerini ihale yolu ile almak suretiyle sürdürdüğü, buna göre şirketin 2822 sayılı yasanın 3. Maddesi gereğince işletme kavramına girdiği, şirketinin ticari sicil kayıtlarına göre faaliyet alanının
bilgisayar, bilgisayar parçaları, bilgisayar yan ürünleri, bilgisayar programları, her türlü elektronik, elektrikli mekanik malzeme alım ve satımı, telekomünikasyon sistemine ait her türlü proje, imalat, montaj, mümessillik ve taahhüt işleri, GSM cep telefonu alım satım, ithalat, ihracat işleri
olarak gösterildiği, belediyelerin görevleri arasında coğrafi ve kent bilgi sistemleri sayıldığından, Şirketin hizmetin tamamına yakın bölümünü belirtilen belediyelere verdiğinden, Şirketin merkezinde yapılan işin belediyelerin asıl işi olmakla, işkolları Tüzüğünün 28 sıra numaralı Genel İşler kapsamında kaldığı, yapılan tespitin yerinde olduğu gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
E) Gerekçe:
Uyuşmazlık, 2821 sayılı Sendikalar Kanunun 4 ve 60. maddeleri uyarınca işkolu tespitine itiraza ilişkindir.
ÇSGB lığı 27.09.2008 tarihli RG de yayınlanan işkolu tespit kararında, Üniversal Bilgi Teknolojileri Ltd. Şti.'de yapılan incelemede; Kadıköy-İstanbul'da bulunan merkez işyerinde büro işleri yapılan şirket tarafından, ihale yoluyla Kadıköy, Ümraniye, Gaziosmanpaşa, Kağıthane, Sarıgazi, Beşiktaş, Şile, Üsküdar ve Balıkesir Belediye Başkanlıklarında bilgi giriş işlemleri, sahadan veri toplama işleri, bilgisayar programları bakım, destek ve eğitim hizmetlerinin yürütüldüğü, şirkete ait işyerlerinin 2822 sayılı Toplu İş Sözleşmesi, Grev ve Lokavt Kanununun 3 üncü maddesi uyarınca işletme niteliği taşıdığı ve İşkolları Tüzüğünün 28 sıra numaralı Genel İşler işkolunda yer aldığı tespit edilmiştir.
İşkolları Tüzüğü 17 sıra numaralı Ticaret, Büro, Eğitim ve Güzel Sanatlar İşkollarına giren işler Tüzükte: Her türlü mali kuruluşlar, ticaret borsaları, ticaret ve sanayi odaları, birlikleri, kooperatifler, kredi esham tahvil borsaları, her türlü büro ve benzeri kuruluşlar ile dernekler, noterler, işçi ve işveren kuruluşları. her türlü sınai tarımsal, kimyasal ve hayvansal maddelerin ve ürünlerin alım ve satımı, eğitim kurumları, sahne, perde ve benzeri gösteri sanatları, müzik, resim heykel, dekorasyon, edebiyat ve benzeri güzel sanatlarla ilgili işler şeklinde tanımlanmıştır.
Somut olayda ÇSGB lığı İş müfettişi inceleme raporunda da belirtildiği üzere Şirketin
İşyeri merkezinde bilgisayar yazılım işleri ve ofis işlerinin yapıldığı, işverenin hizmet verdiği işyerlerinde ise bilgi giriş işlemleri, sahadan veri toplama işleri, bilgisayar programları bakım destek ve eğitim hizmetlerinin verildiği, bu işlerin belirli süreli olarak ihale suretiyle alındığı ,
Belediyelerdeki Bilgisayar hizmetlerini de ihaleyle almak suretiyle sürdürdüğü, belediyeler dışında faaliyette bulunduğu başka işyerleri olmadığı anlaşılmıştır.
Dairemizin 26.04.2011 gün ve 2011/15435 E, 2011/12313 K sayılı ilamında da belirtildiği üzere
İşkolu tespit davalarında her işverenin işyerinin bağımsız işyeri olarak kabul edilip o işyerinde yapılan işlerin niteliği itibarıyla işkolu tespiti gerekir. Alt işverenin işkolu tespiti asıl işverenin yaptığı işe göre belirlenmez. Alt işverenin işkolu tespiti asıl işverenden ayrı olarak yapılmalıdır. Alt işverene ait işyerinde yapılan işlerin, asıl işverene ait işyerinde yapılan işlere yardımcı iş olarak değerlendirilmesi de doğru olmaz. 2821 sayılı Kanunu'nun 60/2 maddesinde öngörülen ve bir işyerinde yürütülen asıl işe yardımcı işler de, asıl işin dahil olduğu işkolundan sayılır kuralı, bir işyeri sınırları ve organizasyonu içerisinde yürütülen işler için önem taşır. Yoksa birbirinden ayrı işyerlerinde farklı işkoluna giren işler yapılıyorsa asıl iş yardımcı iş kavramı geçerli olmaz. İşkolu tespitinde işletme bünyesindeki işyerleri de ayrı ayrı dikkate alınır. Çünkü İşkolu tespitinde birim olarak işyeri esas alınır. İşyeri organizasyonu içerisinde asıl işin gerçekleşmesini sağlayan diğer işler ise yardımcı işlerdir. İşletme iş kolu tespiti için de asıl iş ve yardımcı iş kavramına yer verilemez
O halde, davacı Şirketin belediyelere ihale ile hizmet veren bir Şirket olması ve bizzat belediyelerce veya belediyelerin iştiraki ile kurulan bir şirket olmaması, alt işverenin işkolu tespitinin asıl işverenden ayrı olarak yapılacak olması, yukarda açıklanan şirketçe yapılan işlerin kapsamı ve Belediyelerde sürdürülen faaliyetlerinin bilgisayar hizmetleri oluşu dikkate alındığında, mahkeme kararının bozularak, Şirketin yaptığı işlerin işkolları Tüzüğünün 28 sıra numaralı Genel İşler işkoluna girdiğine dair 27.08.2008 tarihli resmi gazetede yayınlanan 23.09.2008 tarihli bakanlık işkolu tespit kararının iptaline, şirkete ait işyerlerinin İşkolları Tüzüğünün 17 sıra numaralı Ticaret Büro Eğitim Güzel Sanatlar işkoluna girdiğinin tespitine karar vermek gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1- Mahkemenin işyerlerinin işkolları tüzüğünün 28 sıra numaralı Genel İşler işkoluna girdiğine dair tespit kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2- Üniversal Bilgi Teknolojileri Ltd. Şti nin yaptığı işlerin işkolları Tüzüğünün 28 sıra numaralı Genel İşler işkoluna girdiğine dair 27.08.2008 tarihli resmi gazetede yayınlanan 23.09.2008 tarihli bakanlık işkolu tespit kararının iptaline
3- Üniversal Bilgi Teknolojileri Ltd. Ştine ait işyerlerinin İşkolları Tüzüğünün 17 sıra numaralı Ticaret Büro Eğitim Güzel Sanatlar işkoluna girdiğinin tespitine
4- Davalı Bakanlık harçtan muaf olduğundan harca hükmedilmesine yer olmadığına, peşin harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
5- Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden 1.200 TL. vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6- Davacı tarafından yapılan harçlar hariç 950 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalı tarafından yapılan 31.75 TL yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına 05.07.2012 gününde oybirliği ile kesin olarak karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy