(6100 S. K. m. 225) (YİBK. 03.03.2017 T. 2015/2 E. 2017/1 K.)
Taraflar arasındaki kişisel eşyanın iadesi davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, Dairemiz bozma ilamına direnilmesine dair verilen hükmün, süresi içinde davalılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; 6763 sayılı Kanun'un 43. maddesi ile değişik 6100 sayılı HMK'nun 373. maddesinin 5. fıkrası uyarınca dosyadaki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Davacı; davalı ... ile 17.08.2007 tarihinde evlendiklerini, düğünden bir gün sonra davalı ... ve annesi davalı ...'nin, düğün merasiminde takılan ziynetleri ve parayı elinden zorla aldıklarını, davalı ...'in ziynetleri bozdurup parasıyla babası davalı ...'e tarımsal ekipman satın aldığını, sonrasında ziynetlerin ve paranın iade edilmediğini ileri sürerek; fazlaya ilişkin haklarını saklı kalmak üzere; ziynet eşyalarının ve düğünde takılan 3.000 TL paranın aynen iadesini, bunun mümkün olmaması halinde ziynet eşyalarının bedelinin ve paranın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir. Davalılar; davanın zamanaşımı süresi dolduktan sonra açıldığını, esas yönünden ise davacının ziynet eşyalarını kendi isteği ve rızasıyla iade edilmemek üzere verdiğini, ziynetlerin bir kısmının 22.01.2009 tarihinde 8.340 TL'ye bozdurulduğunu, bu paranın 1.700 TL'sinin müşterek çocuk adına açılan banka hesabına yatırıldığını, geriye kalan ziynet eşyalarının da 12.02.2010 tarihinde 5.260 TL'ye bozdurulduğunu, bu paranın bir bölümü ile davacının tedavi ücretinin ödendiğini, bakiyesi ile de tatil ve ev giderlerinin karşılandığını savunarak, davanın reddini istemişlerdir. Mahkemece; davalılar ... ve ... aleyhine açılan davanın reddine, davalı ... aleyhine açılan davanın kısmen kabulüne dair verilen 17.07.2014 tarihli karar; davalı tarafın temyizi üzerine Dairemizin 20.10.2015 günlü ve 2015/4788 E. 2015/16227 K. sayılı ilamı ile;
(... Tüm bu bilgiler ışığında somut olay irdelendiğinde; davalı ..., ziynet eşyalarını davacı ...'nin isteği ve onayı ile bozdurduğunu ve davacıyla birlikte evin ihtiyaçları, davacının tedavi masrafları, birlikte yapılan tatil için harcadıklarını iddia ettiğine göre bu hususu, yani, bozdurduğu ziynet eşyalarını, davacı ...'nin kendisine iade edilmemek üzere verdiğini ispatlarsa, iadeden kurtulur. Hal böyle olunca mahkemece, davalı ...'e savunmasını ispat etme hususunda davacıya yemin teklif etme hakkı bulunduğu hatırlatılarak, hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme sonucu, yukarıda açıklanan ilkelere aykırı olacak şekilde, davacının, davalı tarafa yemin teklif etmesi ve davalı asillerin de yemini eda etmeleri sonucu yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı görülmüş, bu husus bozmayı gerektirmiştir..)Gerekçesiyle bozulmuştur. Mahkemece; davalılar vekilinin delil listesinde yasal her türlü delil ifadesine yer vermek suretiyle açıkça yemin deliline dayanmadığı, buna rağmen kararın davalının yemin teklif etme hakkı bulunduğu gerekçesiyle bozulduğu, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Hukuk Genel Kurulunun 03.03.2017 tarih ve 2015/2 Esas 2017/1 Karar sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında 6100 sayılı Hukuk Muhakemelerinin yürürlüğe girmesinden sonra açılmış olan davalarda tarafların dava ve cevap dilekçeleri ile delil listelerinde "sair deliller, her türlü delil, ve sair deliller" gibi ibarelerin bulunması halinde tarafların yemin deliline başvurmuş sayılamayacakları ve bu kapsamda hakimin ispat yükü kendisine düşen tarafa "yemin teklifinde bulunma hakkını" hatırlatamayacağına karar verildiği gerekçesiyle, dairemiz bozma ilamına karşı direnilmesine karar verilmiş; hüküm, davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir. Yemin, taraflardan birinin davanın çözümünü ilgilendiren bir olayın doğru olup olmadığı konusunu, kanunda belirtilen usule uyarak, mahkeme önünde, kutsal sayılan değerlerle teyit eden ve kesin delil vasfı yüklenmiş sözlü açıklamalardır.03.03.2017 gün ve 2015/2 Esas 2017/1 Karar sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında; HMK'nun yürürlüğe girmesinden sonra açılan davalarda yasa koyucunun taraflara hangi delilin, hangi vakıanın ispatı için gösterildiğini açıkça belirtme, yani somutlaştırma külfeti getirdiği, bu düzenlemeye göre tarafların iddia ve savunmasını ispatlamak bakımından yemin deliline başvuracaklarını dava ve cevap dilekçeleri ile delil listelerinde açıkça belirtmesi gerektiği, tarafın "sair deliller, her türlü delil, ve sair deliller" gibi ibareler kullanmış olmasının açıkça yemin deliline dayanmış olduğu biçiminde yorumlanamayacağı, bu bağlamda hakimin ispat yükü kendisine düşen ancak açıkça yemin deliline dayanmayan tarafa "yemin teklifinde bulunma hakkını" hatırlatamayacağına karar verilmiştir. Bu açıklamalar ışığında yapılan incelemede; davalı tarafın cevap dilekçesi ekinde vermiş olduğu delil listesinde "yasal her türlü delil" ibaresine yer verildiği, diğer bir anlatımla davalı tarafın açıkça yemin deliline dayanmadığı, bu bağlamda açıkça yemin deliline dayanmayan davalı tarafa yemin teklif etme hakkının hatırlatılması gerektiğine işaret eden dairemiz bozma ilamındaki değerlendirmenin hatalı, buna bağlı olarak yerel mahkemece verilen direnme kararının ise yerinde olduğu bu defa yapılan incelemeden anlaşılmıştır.
Sonuç: Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, 6100 sayılı HMK'nun Geçici Madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK'nun 440. maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren 15 günlük süre içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 15.05.2018 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy