(6831 S. K. m. 2) (3402 S. K. m. 5, 11, 26, 27, Ek. m. 4) (Davalı Taşınmaz Mal Tutanaklarının Kadastro Mahkemesine Devri Hakkında Yönetmelik m. 7)
Dava ve Karar: Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı-karşı davacı P. K. tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
Davacı Hazine 22.11.2005 havale tarihli dilekçe ile, Menderes ilçesi, Özdere beldesinde bulunan ve devletin hüküm ve tasarrufu altında olup fundalık ve çalılık niteliğiyle tescil harici bırakılan taşınmazın davalı P. K. tarafından işgal edildiğini ileri sürerek, davalının taşınmaza vaki el atmasının önlenmesiyle üzerindeki yapıların kal'i ve taşınmazın Hazine adına tapuya tescili talebiyle dava açmıştır.
Davalı-karşı davacı gerçek kişi 28.08.2006 havale tarihli dilekçe ile; Hazine tarafından açılan davaya konu taşınmazın tapuya kayıtlı olmadığını ve imar-ihyayla yararına kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğinin oluştuğu iddiasıyla adına tescilini istemiştir.
Mahkemece; Hazinenin davasının kabulüne ve teknik bilirkişiler E. Ç., M. P., T. G. ve F. B. tarafından tanzim olunan 22.10.2008 tarihli rapor ve ekindeki krokide gösterilen 2116,76 m² yüzölçümlü taşınmazın Hazine adına tesciline, davalının elatmasının önlenmesine, oluşturulacak tapu kaydının beyanlar hanesine 6831 sayılı Yasanın 2/B maddesi uyarınca orman sınırları dışına çıkarılmıştır şerhinin yazılmasına, 01.05.2006 tarihli raporda özellikleri, sayısı ve yaşları belirlenen inşai ve zirai muhtesatların masrafı davalıdan alınmak suretiyle kal'ine, zeytin ağaçlarının zeytinciliğin ıslahı ve ülke ekonomisi gereğince kal'ine yer olmadığına, davalı-karşı davacı gerçek kişinin açmış olduğu davanın REDDİNE karar verilmiş, hüküm davalı-karşı davacı P. K. tarafından temyiz edilmiştir.
Dava dilekçelerindeki açıklamaya göre, dava; tescil, elatmanın önlenmesi ve taşınmaz üzerindeki muhdesatın kal'i istemine ilişkindir.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde dava tarihinden önce 1949 yılında 3116 sayılı Yasa hükümleri gereğince yapılan orman tahdidi, 16.08.1975 tarihinde ilan edilerek kesinleşen aplikasyon ve 1744 sayılı Yasayla değişik 2 nci madde uygulaması ile 09.05.1986 ve 24.06.1994 tarihlerinde ilan edilerek kesinleşen aplikasyon ve 2/B madde uygulaması bulunmaktadır.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde 3402 sayılı Yasanın (5831 sayılı Yasanın 8 inci maddesiyle eklenen) Ek 4 üncü maddesi gereğince orman kadastro komisyonlarınca Hazine adına orman sınırları dışına çıkarılan yerlerin, fiili kullanım durumları dikkate alınmak ve varsa üzerindeki muhdesatın kime veya kimlere ait olduğu ve kim veya kimler tarafından ne zamandan beri kullanıldığının tesbiti ve kadastro tutanağının beyanlar hanesinde gösterilmesi amacıyla dava tarihinden sonra 2010 yılında yapılan kadastro çalışması bulunmakta olup çekişmeli taşınmaza 1142 ada 8 parsel numarası verilerek kadastro tutanağı düzenlendiği, ancak 3402 sayılı Yasanın 5 inci maddesi gereğince malik hanesi açık bırakılarak ve davalı olduğu belirtilerek kadastro mahkemesine devredilmesi gerekirken tutanak kesinleştirilerek tapu siciline tescilinin yapıldığı ve beyanlar hanesinde davalı-davacının kullanıcı olduğunun belirtildiği anlaşılmıştır.
Zaman bakımından kadastro mahkemesinin görev ve yetkisini düzenleyen 3402 sayılı Yasanın 26 ncı maddesine göre, mahkemenin yetki ve görevi, taşınmaz mal hakkında kadastro tutanağının düzenlendiği günde başlar. Kadastro mahkemesinin davayı görebilmesi için dava konusu taşınmaz hakkında tespit tutanağı düzenlenmiş ve yasal süre içinde dava açılmış olması veya taşınmaz hakkında hukuk mahkemelerinde açılan davanın derdest halde bulunması gerekir. Yine, aynı Yasanın 27 nci maddesine göre ise, mahalli hukuk mahkemelerinde görülmekte olan kadastroyla ilgili ve henüz kesinleşmemiş bulunan taşınmaz mala ilişkin davalar hakkında o taşınmaz mal için kadastro tutanağı düzenlendiği tarihte bu mahkemelerin görevi sona erer ve davalara ait dosyalar mahkemesine re'sen devrolunur.
Kadastro hakimi, devredilen bu dava dosyalarıyla beşinci madde gereğince müdür tarafından gönderilen kadastro tutanaklarını birleştirerek 11 inci maddede yazılı şekle uygun olarak askı ilanını yaptırır. İlan süresi bitmeden duruşmaya başlanamaz. Henüz kesinleşmemiş olan davalara, kaldıkları noktadan bu Kanunda öngörülen esas ve usul dairesinde devam olunur.
Görev, kamu düzenine ilişkin olup; istek olmasa bile, yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmelidir.
O halde, bütün bu maddi ve hukuki olgulara göre, dava konusu taşınmaz hakkında 1142 ada 8 parsel sayısı verilerek tespit tutanağı düzenlendiğinden, 3402 sayılı Yasanın 26 ve 27 nci maddeleri gereğince, davaya bakma görevi kadastro mahkemesine aittir. Asliye Hukuk Mahkemesince yapılacak iş: Kal'e ilişkin davanın elde tutularak tescil ve elatmanın önlenmesi davaları yönünden görevsizlik kararı verilerek, dava dosyasının kadastro mahkemesine aktarılmasıdır. Kadastro mahkemesince de; davaya konu taşınmazın kadastro tutanak aslı getirtilmeli, kesinleşme işlemi yapılarak tapuya tescili yapılmasının, 3402 sayılı Yasanın 5 ve 27 nci maddeleriyle davalı taşınmaz mal tutanaklarının kadastro mahkemesine devri hakkında yönetmeliğin 7/e maddesi gereğince temyize konu dava nedeniyle kesinleşmediği düşünülerek işin esası hakkında karar vermektir.
Asliye Hukuk Mahkemesince, tefrik edilerek elinde tutulacak kal davasına ilişkin olarak ise, 3402 sayılı Yasaya 5831 sayılı Yasanın 8 inci maddesi uyarınca eklenen Ek 4 üncü maddesi gereğince Hazine adına orman sınırı dışına çıkarılan taşınmazlar üzerindeki muhdesatın kime ve kimlere ait olduğu belirlenerek, tesbit tutanağının beyanlar hanesinde gösterilmesi gerektiğinden, kal'e ilişkin davanın konusuz kaldığı gözönünde bulundurularak davanın reddine karar verilmesi gerekmektedir. Bu hususlar gözönüne alınmadan yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasalara aykırıdır.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle; davalı-davacı P. K.'un temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine 25.06.2012 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy