(6360 S. K. m. 1) (4721 S. K. m. 713)
Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılar Hazine ve ... Belediyesi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
KARAR
3402 sayılı Kanunun geçici 8. maddesi uyarınca yapılan kadastro çalışmaları sırasında ... ilçesi, ... köyünde bulunan 4143,25 m2 yüzölçümlü 152 ada 1 parsel sayılı taşınmaz, zeytinli tarla vasfıyla tespit edilmiş, taşınmazın ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2012/147 Esas sayılı dosyasında davalı olduğundan bahsedilerek, kadastro tutanağının malik hanesi boş bırakılmış ve tutanak kadastro mahkemesine devredilmiştir.
Davacı ..., ... Asliye Hukuk Mahkemesine verdiği dava dilekçesinde; kendi tapulu taşınmazı olan 147 numaralı parsele bitişik yaklaşık 2,5 - 3 dönüm civarındaki ... ilçesi, ... köyünde bulunan taşınmazın tapuda kayıtlı olmadığını, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının yararına oluştuğunu iddia ederek, Medenî Kanunun 713. maddesi gereğince adına tescili iddiasıyla dava açmıştır.
Mahkemece yörede 3402 sayılı Kanunun geçici 8. maddesi gereğince kadastro çalışmalarının yapıldığı dava konusu taşınmaz hakkında 152 ada 1 parsel olarak kadastro tutanağı düzenlendiği gerekçesi ile kadastro mahkemesine görevsizlik kararı verilmiş, ... Kadastro Mahkemesinin kapatılması nedeniyle dosya kendisine gönderilen ... Kadastro Mahkemesince komisyondan gönderilen dosya ile asliye hukuk mahkemesinden gönderilen dosyalar birleştirildikten sonra, ... Köyü Tüzelkişiliğine yönelik davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine, davacının tescile yönelik davasının kabulü ile; ... ili, ... ilçesi, ... köyü, Seyidintepe mevkii 152 ada 1 parselin 4143.25 m2 miktarında zeytinli tarla vasfıyla davacı ... adına tespit ve tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm davalı Hazine tarafından temyiz edilmekle Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 09.12.2015 tarih 2015/4387-12359 E.-K sayılı ilamıyla bozulmuştur. Hükmüne uyulan bozma kararında özetle’’ 4721 sayılı TMK'nın 713/3. maddesi uyarınca, tescil davalarının Hazine ve ilgili kamu tüzel kişilerine yöneltilmesi gerekir. Büyükşehir belediyesi sınırları içinde yer alan taşınmazlar hakkında açılacak tescil davalarında, ilçe belediye başkanlıkları ile birlikte büyükşehir belediye başkanlıkları da "İlgili kamu tüzel kişisi" sıfatı ile kanunî hasımdır.
Somut olayda; çekişmeli taşınmaz ... ili, ... ilçesi, ... köyünde bulunmakta olup; davacı, 29.02.2012 tarihli dava dilekçesi ile davasını yalnızca Hazine ve ... Köyü Tüzelkişiliğine yöneltmiştir. Ne var ki; ilgili hükümleri 30.03.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6360 sayılı Kanunun 1/2. maddesi ile ... Büyükşehir Belediyesinin sınırları il mülkî sınırları olarak genişletilmiş; bu sınırlar içinde kalan köy ve beldelerin tüzel kişilikleri sona ererek bağlı bulundukları ilçe belediyelerine mahalle olarak katılmışlardır. Bu nedenle, büyükşehir sınırları içine giren davalı ... Tüzelkişiliği yargılama sırasında sona ermiş olup, aynı Kanunun geçici 1. maddesinin onüçüncü bendi uyarınca yerine bağlı bulunduğu ... İlçe Belediye Başkanlığı geçmiştir. Tescil davalarında ve tescil davaları devam ederken yapılan kadastro nedeniyle kadastro mahkemesine devredilen ve re'sen araştırma yapılmasını gerektiren davalarda, yargılama sırasında husumetin yaygınlaştırılması yoluyla taraf teşkilinin tamamlanması mümkün bulunmaktadır. Hal böyle olunca, mahkemece; davacı tarafa, ... İlçe Belediye Başkanlığı ile ... Büyükşehir Belediye Başkanlığının davaya katılımlarını sağlaması için olanak tanınmalı, husumet yaygınlaştırılarak taraf teşkili tamamlandığı takdirde yargılamaya devam edilmelidir. Mahkemece, bu husus gözönünde tutulmaksızın, usûl ve kanuna aykırı gerekçelerle yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması bozmayı gerektirmiştir.’’ gereğine değinilmiştir.
Mahkemece bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonunda
1-... Köyü Tüzelkişiliğine yönelik davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine,
2-Davacının tescile yönelik davasının kabulü ile;
... ili, ... ilçesi, ... köyü, Seyidintepe mevkii, 152 ada, 1 parselin 4143.25 m2 miktarında zeytinli tarla vasfıyla davacı ... adına tespit ve tapuya tesciline, karar verilmiş hüküm davalılar Hazine ve ... Belediyesi tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, kadastro tesbitine itiraz niteliğindedir.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde genel arazi kadastrosu işlemi 1964 tarihinde kesinleşmiştir. Kesinleşme tarihi ile davanın açıldığı tarih arasında 20 yıllık süre geçmiştir.
Daha sonra 2013 yılında, davaya konu 3402 sayılı Kanunun geçici 8. maddesi uyarınca kadastro çalışmaları yapılmıştır.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde tespit tarihinden önce 1949 yılında yapılıp kesinleşen orman kadastrosu ile daha sonra 1975 yılında yapılarak dava tarihinde kesinleşen aplikasyon ve 2. madde uygulaması vardır.
İncelenen dosya kapsamına, kararın dayandığı gerekçeye göre, dava konusu taşınmazın Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olmadığı gibi zilyetlikle kazanma koşulları oluştuğu belirlenerek hüküm kurulduğuna göre yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, Harçlar Kanununun değişik 13/j maddesi gereğince Hazineden harç alınmasına yer olmadığına, aşağıda yazılı onama harcının temyiz eden davalı belediyeden alınmasına 12/02/2020 gününde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)