MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... Yönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacı ... vekili, ... köyü 1664 parsel sayılı 13.583,36 m2 yüzölçümlü tarla niteliğindeki taşınmazın, orman tahdit ve tesbit işlemlerinin yanlış olduğu iddia ederek taşınmaza ilişkin orman tahdit ve tesbitinin iptali ile taşınmazın orman olmadığının tesbiti istemiyle dava açmıştır.
Mahkemece, taşınmazın tapuda tarla vasfında ve tam hisse ile davacı adına tapuda kayıtlı olduğu, davalı ... Yönetimi tarafından taşınmazın tapusunun iptaline yönelik açılmış bir dava bulunmadığı, davacının tarla vasfında olan taşınmazın orman olmadığının tesbitini istemekte hukukî yararı bulunmadığı gerekçesi ile dava şartı yokluğu nedeni ile usûlden reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından açılan davanın orman tahdinini iptaline ilişkin olduğu gerekçesi ile temyiz edilmekle Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 27.12.2013 tarih 2013/7662-2013/12334 E.K. sayılı ilamıyla bozulmuştur. Hükmüne uyulan bozma kararında özetle; "Mahkemece verilen karar usûl ve kanuna aykırıdır. Şöyle ki: davacı kesinleşen orman kadastrosuna karşı, taşınmazının tahdit içinde kaldığı iddia ederek dava açtığına göre, dava açmakta hukukî yararı bulunmaktadır. Bu nedenle, mahkemece işin esasına girilip tarafların delilleri toplanarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Bu nedenle; mahkemece, ifraz sonucunda oluşan çekişmeli 1664 parsel sayılı taşınmazın bütün ifraz ve tevhit işlemlerini gösterir, ilk oluşumundan itibaren tüm tedavüllü tapu kayıtları ve taşınmazın ifraz öncesindeki ilk kadastro tutanağı ve varsa tüm dayanak kayıtları, komşu parsel tutanak ve dayanakları, çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede yapıldığı anlaşılan orman tahdidi ve 2/B madde çalışmalarına ilişkin işe başlama, çalışma, işi bitirme ve sonuçlarının askı ilân tutanakları ile taşınmazın bulunduğu yeri orman tahdit sınır noktalarıyla birlikte gösterir onaylı orman tahdit harita örneği ile eski tarihli memleket haritası, hava fotoğrafları ve varsa amenajman planı dosya içine getirtilerek, halen Çevre ve Orman Bakanlığı (Orman ve Su İşleri Bakanlığı) ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman yüksek mühendisleri arasından seçilecek bir orman mühendisi ve bir harita mühendisinden veya olmadığı takdirde bir tapu fen memurundan oluşturulacak iki kişilik bilirkişi kurulu yardımıyla yapılacak keşifte öncelikle tahdit haritası ve tapulama paftası ölçekleri denkleştirilerek sağlıklı bir biçimde zemine uygulanıp çekişmeli taşınmazın tahdit içine alınıp alınmadığı belirlenerek, alınmış ise bu kez, eski tarihli memleket haritası, hava fotoğrafları ve varsa amenajman planı çekişmeli taşınmaz ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 sayılı kanunlar karşısındaki durumu
saptanmalı; tapu ve zilyetlikle ormandan toprak kazanma olanağı sağlayan 3402 sayılı Kanunun 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 tarih ve 31/13 E.K.; 14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 3/3/2005 gününde yürürlüğe giren 5304 sayılı Kanunun 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü, ağaçların yaşı, cinsi, sayısı, kapalılık durumu, çevresi incelenmeli; keşifte, hâkim gözetiminde, taşınmazın dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli; yukarıda değinilen belgeler fen ve uzman orman bilirkişiler yardımıyla yerine uygulattırılıp; orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle çekişmeli taşınmazın konumunu çevre parsellerle hava fotoğrafları ile orijinal renkli memleket haritaları üzerinde gösterir biçimde bilirkişi kurulundan ayrıntılı ve bilimsel verileri içerir, topografik ve memleket haritalarından yararlanılarak taşınmazın gerçek eğim durumunu gösterir, hava fotoğraflarında taşınmazın bitki örtüsünün ne olduğu ve ne olarak göründüğünü açıklayıcı, yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı rapor alınmalı ve oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir." gereğine değinilmiştir.
Mahkemece bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonunda;
Davanın kabulü ile; davacı adına kayıtlı ... ili, ... ilçesi, ... köyü, ... mevkii, 1664 parsel sayılı 13.583,36 m2 yüzölçümlü tarla niteliğindeki taşınmazın orman tahdit ve tespitinin iptali ile; taşınmazın orman olmadığının tespitine karar verilmiş, hüküm davalı ... Yönetimi tarafından temyiz edilmiştir.
Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, 6831 sayılı Orman Kanununun 11. maddesine göre 10 yıllık süre içinde açılan orman kadastrosunun iptali istemine ilişkindir.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde, 6831 sayılı Kanun hükümlerine göre yapılıp 05/11/2002 tarihinde ilân edilen orman kadastrosu ve 2/B madde uygulaması vardır.
Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli değildir. Şöyle ki; dava 10 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılan orman kadastrosunun iptali istemine ilişkindir. Davacı, orman kadastro çalışmasına itiraz ettiğinden mahkemece en eski tarihli hava fotoğrafı ve memleket haritaları getirtilmemiş taşınmazın öncesinin ne olduğu ve hava fotoğrafı ve memleket haritalarında taşınmazın ne şeklilde göründüğü belirlenmeden karar verilmiştir. Eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulamaz.
O halde mahkemece en eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğrafları ile varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman mühendisleri arasından seçilecek bir orman mühendisi, bir ziraat mühendisi ve bir fen elemanı ile taşınmazın bulunduğu yöreyi iyi bilen, elverdiğince yaşlı, yansız, yerel bilirkişi, tespit bilirkişileri ve aynı yönteme göre belirlenecek taraf tanıkları huzuru ile dava konusu taşınmazlar başında yapılacak keşifte taşınmazın öncesinin hava fotoğrafları, memleket haritaları ve amenejman planında ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 sayılı kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan toprak kazanma olanağı sağlayan 3402 sayılı Kanunun 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K.; 14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 sayılı Kanunun 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; keşifte, hakim gözetiminde, taşınmazın dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli; yukarıda değinilen belgeler
fen ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp; orijinal-renkli (renkli fotokopi) hava fotoğrafları ve memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de hava fotoğrafları ve memleket haritası ölçeğine (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak) çevrildikten sonra komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmaz çevre parsellerle birlikte memleket haritası ve hava fotoğrafları üzerinde gösterilmeli, hava fotoğraflarının stereoskop vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak, temyize konu taşınmazın niteliği ve kullanım durumu ile tasarruf sınırlarını belirgin olarak görünüp görünmediği belirlenmeli, taşınmazın üzerindeki bitki örtüsünün cinsi, yaşı, dağılımı, kapalılık oranının açıklandığ yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalıdır.
Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve kanuna aykırıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; davalı ... Yönetiminin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde iadesine 04/03/2020 günü oy birliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy