(3402 S. K. Ek m. 4) (6831 S. K. m. 2, 9, 11)
Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı Orman Yönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
2011 yılında 5831 sayılı Kanunun 8. maddesi ile 3402 sayılı Kanuna eklenen Ek 4. maddesi uyarınca yapılan kullanım kadastrosu sırasında......parsel sayılı 309,30 m² yüzölçümündeki taşınmaz, Hazine adına orman sınırları dışına çıkarıldığı belirtilerek beyanlar hanesine 6831 sayılı Kanunun 2/B madde uygulamasıyla Hazine adına orman sınırları dışına çıkarıldığı, A.. B..'in kullanımında bulunduğu yazılıp tarla niteliği ile Hazine adına tespit ve tescil edilmiştir.
Orman Yönetimi vekili 12.06.2012 tarihli dava dilekçesi ile; 137 ada 305 parsel sayılı taşınmazın temyiz incelemesinden geçerek kesinleşen Kemer Kadastro Mahkemesinin 17.07.2002 tarih ve 1994/1085 E. - 2002/16 K. sayılı ilâmıyla orman niteliği ile Hazine adına tescile karar verilen 397 parsel sayılı taşınmaz içinde kaldığından özel mülkiyete konu olamayacağını belirterek tapu kaydının iptal edilip orman niteliği ile Hazine adına tapuya tescili, beyanlar hanesindeki şerhlerin silinmesi, elatmanın önlenmesi, üzerindeki yapıların yıkımı istemiyle dava açmıştır.
Mahkemece; .......Mahkemesinin 17.07.2002 tarih ve 1994/1085 E. - 2002/16 K. sayılı ilâmının 6831 sayılı Kanunun 3302 sayılı Kanun ile değişik 2/B madde uygulamasının iptaline ilişkin olduğu, çekişmeli taşınmazın 1744 sayılı Kanunun 2. madde uygulamasıyla orman sınırları dışına çıkarıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı Orman Yönetimi tarafından temyiz edilmiş, Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 02.06.2015 gün, 2014/10398- 2015/5128 E.K. sayılı kararı ile bozulmuştur.
Hükmüne uyulan bozma kararında: ''Mahkemece; yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir. Şöyle ki; hükme dayanak yapılan orman bilirkişi kurul raporunda; çekişmeli taşınmazın 3116 sayılı Kanun hükümleri uyarınca yapılan orman tahdidi içinde iken 1976 yılında yapılıp kesinleşen 2. madde uygulaması sırasında IV poligon numarasıyla Hazine adına çıkarıldığını, 6831 sayılı Kanunun 4999 sayılı Kanun ile değişik 9. maddesi uyarınca yapılan düzeltilme işlemleriyle 1744 tahdit haritasındaki hatanın çalışma tutanaklarına göre düzeltildiğini, önceki bilirkişiler tarafından düzenlenen raporda düzeltme öncesi 2. madde haritasının esasalındığını, çekişmeli taşınmazın bulunduğu yere ait düzeltme işlemine Orman Yönetimi tarafından itiraz edilmediği.......17.07.2002 gün 1994/1085 E. - 2002/16 K. sayılı kararının çekişmeli yerle ilgili olmayıp, 3302 sayılı Kanunun 2/B madde uygulamasıyla Hazine adına orman rejimi dışına çıkarılan yerle ilgili olduğunu, çekişmeli yerin 2. madde ile çıkarıldığından anılan mahkeme kararının kapsamı dışında bulunduğunu belirtmiştir. Raporu hükme dayanak yapılmayan orman ve fen bilirkişi tarafından ortak düzenlenen raporda ise; çekişmeli taşınmazın 3116 tahdidi içinde iken 1976 yılında yapılıp kesinleşen 2. madde uygulaması sırasında IV poligon numarasıyla Hazine adına çıkarıldığını, taşınmazın Kemer Kadastro Mahkemesinin 17.07.2002 tarih ve 1994/1085 E. - 2002/16 K. sayılı ilâmıyla orman yapılan 397 parsel içinde kaldığını belirtmişlerdir.
Dairede aynı gün temyiz incelemesi yapılan çekişmeli taşınmaza komşu olan 137 ada 309 sayılı parsele ilişkin yerel mahkemenin 2013/117 E. - 2014/339 K. sayılı dosyasında Orman Yönetiminin sunduğu 05.06.2014 tarihli inceleme tutanağı ve ekli krokide IV nolu 2. madde poligonunda 4999 sayılı Kanun uyarınca yapılan düzeltme işleminin Kemer Sulh Hukuk Mahkemesinin 2007/216 E. - 2008/84 K., 2007/213 E. - 2008/82 K. ve 2007/217 E. - 2008/85 K. sayılı ilâmlarıyla iptal edildiği belirtilmiştir. Bu durumda, taşınmazın 2. madde alanında kalıp kalmadığı yönünde duraksama olmuştur.
Diğer taraftan; Orman Yönetimi; çekişmeli taşınmazın Kemer Kadastro Mahkemesinin 17.07.2002 tarih ve 1994/1085 E. - 2002/16 K. sayılı ilâmıyla orman niteliği ile Hazine adına tescile karar verilen 397 parsel sayılı taşınmaz içinde kaldığından özel mülkiyete konu olamayacağını ileri sürdüğü halde, mahkemece çekişmeli taşınmazın anılan mahkeme kararlarının kapsamı içinde kalıp kalmadığı, çekişmeli yerle ilgili 6831 sayılı Kanunun 4999 sayılı Kanun ile değişik 9. maddesi uyarınca yapılan fennî hataların düzeltilmesi çalışmasının yerinde olup olmadığı, anılan çalışmanın iptal edilip edilmediği usûlünce araştırılmadan bilirkişi raporları arasındaki çelişkiler yöntemince giderilmeden sonuca gidilmiştir. Eksik inceleme ve araştırma ile yetinilerek karar verilemez.
O halde, 397 sayılı parselin tamamına ilişkin kadastro paftası, Kadastro Mahkemesinin 1994/1085 E. - 2002/16 K. sayılı dosyası......2007/216 E. - 2008/84 K., 2007/213 E. - 2008/82 K. ve 2007/217 E. - 2008/85K. sayılı dosyaları, yörede 3116, 1744, 3302 ve 4999 sayılı kanun hükümleri uyarınca yapılan çalışmalara ilişkin tüm belgeler ve haritalar, eski tarihli memleket haritası ile 31.12.1981 tarihine yakın memleket haritası ve anılan memleket haritalarının yapımında kullanılan hava fotoğrafları bulundukları yerlerden getirtildikten sonra, önceki bilirkişiler dışında halen Çevre ve Orman Bakanlığı (Orman ve Su İşleri Bakanlığı) ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman yüksek mühendisleri arasından seçilecek üç orman mühendisi ve bir fen elemanı yardımıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, aynı iddiayla çekişmeli 397 sayılı parselde orman rejimi dışına çıkarıldığına ilişkin çok sayıda dava olduğundan, tüm taşınmazlar ile kadastro mahkemesinin 1994/1085 E. - 2002/16 K. sayılı dosyası, .......... - 2008/82 K. ve 2007/217 E. -2008/85 K. sayılı dosyalarına konu taşınmaz bölümleri kadastro paftası, orman kadastrosu, aplikasyon, 2. madde, 2/B madde uygulamasına ilişkin haritalar, düzeltme haritası, memleket haritaları ve hava fotoğrafları ölçekleri (1/5000, 1/10000 ve 1/25000) eşitlenmek suretiyle ayrı renkli kalemler ile birbirleri üzerinde denetime elverişli şekilde müşterek imzalı rapor ve eki krokide gösterilmeli, 4999 sayılı Kanunun 9. maddesi gereğince yapılan düzeltme işleminin, tutanaklarla tahdit haritasının çelişmesi hâlinde, haritanın tutanaklara göre düzeltilmesi işleminden ibaret olduğu ve düzeltme işleminin kesinleşen tahdide aykırı olamayacağı gözetilerek kesinleşen tahdidi hukukî yollar hariç hiçbir merci ve makam değiştiremeyeceğinden, 6831 sayılı Kanunun 9/2. maddesi hükümlerine uyulmadan orman kadastro komisyonunun yaptığı düzeltme işleminin geçerli olmayacağı gözetilmeli, kadastro mahkemesinin 1994/1085 E. - 2002/16 K. sayılı dosyası, ......2007/216 E. - 2008/84 K., 2007/213 E. - 2008/82 K., 2007/217 E. - 2008/85 K. sayılı dosyalarına konu taşınmaz bölümlerinin neresi olduğu, çekişmeli taşınmazı kapsayıp kapsamadıkları, tapuya tescil edilip edilmedikleri belirlenmeli, varsa tapu kayıt suretleri getirtilmeli, mükerrer tesbit ve tescil olup olmadığı tespit edilmeli, çekişmeli taşınmazın 1744 sayılı Kanunla değişik 2. madde uygulaması ile orman rejimi dışına çıkarıldığının belirlenmesi halinde taşınmazın eylemli durumu tespit edilmeli, 6831 sayılı Kanunun 4999 sayılı Kanun ile değişik 11/5 maddesinde, 2/B madde uygulamaları sonucu orman rejimi dışına çıkartılan ancak, fiilen orman olduğu ....... tesbit edilen yerlerin talep üzerine .......Müdürlüğüne tahsis edilip orman niteliği ile Hazine adına tescilinin öngörüldüğü, Orman Yönetimi ile Hazine arasındaki uyuşmazlığın, taşınmazın mülkiyetine değil, niteliğine ilişkin olduğu, Orman Yönetiminin bu tür yerlerin Hazineden idarî yolla orman olarak tahsisini talep edebileceği gibi bu talebini dava yolu ile de isteyebileceği gözetilmeli, çekişmeli taşınmazın halen orman niteliği ile 397 parsel numarasıyla tapuda kayıtlı olan ve 2. madde ile 2/B madde uygulamalarına konu edilmeyen bölümünde kaldığının belirlenmesi halinde tapu kaydının iptaline karar verilmeli, tescil yönünde hüküm kurulmaması'' gereğine değinilmiştir.
Mahkemece bozma kararına uyulduktan sonra yapılan yargılama neticesinde davacını.....137 ada 305 parsel sayılı taşınmaz yönünden açmış olduğu davanın reddine; davacının men'i müdahale ve kal talebi yönünden talebinden feragat etmesi nedeniyle bu hususta esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş hüküm davacı Orman Yönetimi vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, 5831 sayılı Kanunun 8. maddesi ile 3402 sayılı Kanuna eklenen Ek 4. maddesi uyarınca yapılan kullanım kadastrosu sonucu oluşan tapu kaydının iptali, tescil, beyanlar hanesindeki şerhlerin silinmesi, elatmanın önlenmesi ve yıkım isteklerine ilişkindir.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede 3116 sayılı Kanun hükümlerine göre yapılıp 07.10.1946 tarihinde ilân edilerek kesinleşen orman kadastrosu, daha sonra 11.04.1977 tarihinde ilân edilerek kesinleşen aplikasyon 6831 sayılı Kanunun 1744 sayılı Kanun ile değişik 2. madde uygulaması, 18.04.1990 tarihinde ilân edilerek kesinleşen aplikasyon ve 6831 sayılı Kanunun 3302 sayılı Kanun ile değişik 2/B madde uygulaması, 07.09.2007 tarihinde ilân edilerek kesinleşen 6831 sayılı Kanunun 4999 sayılı Kanun ile değişik 9. maddesi uyarınca yapılan fennî hataların düzeltilmesi çalışması, 1981 yılında yapılıp kesinleşen genel arazi kadastrosu vardır.
Mahkemece bozma kararına uyulduğu halde gerekleri yerine getirilmemiş, yapılan araştırma ve inceleme ise hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir. Şöyle ki; Orman Yönetimi; çekişmeli taşınmazın Kemer Kadastro Mahkemesinin 17.07.2002 tarih ve 1994/1085 E. - 2002/16 K. sayılı ilâmıyla orman niteliği ile Hazine adına tescile karar verilen 397 parsel sayılı taşınmaz içinde kaldığından özel mülkiyete konu olamayacağını ileri sürdüğü halde, alınan bilirkişi raporunda taşınmazın eski mahkeme kararı kapsamında kalmadığı açıklanmış ise de dava konusu taşınmaz hangi çalışma ile 2/B kapsamına alındığı belirlenmediği gibi 6831 sayılı Kanunun 4999 sayılı Kanun ile değişik 9. maddesi uyarınca yapılan fennî hataların düzeltilmesi çalışmasının yerinde olup olmadığı, anılan çalışmanın iptal edilip edilmediği usûlünce araştırılmadan bölgede yapılan tüm orman kadastro çalışmaları kadastro paftasında ayrı renkli kalemlerle gösterilmeden denetime elverişli olmayan bilirkişi raporları ile sonuca gidilmiştir. Eksik inceleme ve araştırma ile yetinilerek karar verilemez.
O halde, 397 sayılı parselin tamamına ilişkin kadastro paftası, kadastro mahkemesinin 1994/1085 E. - 2002/16 K. sayılı dosyası, Kemer Sulh Hukuk Mahkemesinin 2007/216 E. - 2008/84 K., 2007/213 E. - 2008/82 K. ve 2007/217 E. - 2008/85 K. sayılı dosyaları, yörede 3116, 1744, 3302 ve 4999 sayılı kanun hükümleri uyarınca yapılan çalışmalara ilişkin tüm belgeler ve haritalar, eski tarihli memleket haritası ile 31.12.1981 tarihine yakın memleket haritası ve anılan memleket haritalarının yapımında kullanılan hava fotoğrafları bulundukları yerlerden getirtildikten sonra, önceki bilirkişiler dışında halen .........ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman yüksek mühendisleri arasından seçilecek üç orman mühendisi ve bir fen elemanı yardımıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, aynı iddiayla çekişmeli 397 sayılı parselde orman rejimi dışına çıkarıldığına ilişkin çok sayıda dava olduğundan, tüm taşınmazlar ile kadastro mahkemesinin 1994/1085 E. - 2002/16 K. sayılı dosyası, ........007/216 E. - 2008/84 K., 2007/213 E. - 2008/82 K. ve 2007/217 E. -2008/85 K. sayılı dosyalarına konu taşınmaz bölümleri kadastro paftası, orman kadastrosu, aplikasyon, 2. madde, 2/B madde uygulamasına ilişkin haritalar, düzeltme haritası, memleket haritaları ve hava fotoğrafları ölçekleri (1/5000, 1/10000 ve 1/25000) eşitlenmek suretiyle ayrı renkli kalemler ile birbirleri üzerinde denetime elverişli şekilde müşterek imzalı apor ve eki krokide gösterilmeli, 4999 sayılı Kanunun 9. maddesi gereğince yapılan düzeltme işleminin, tutanaklarla tahdit haritasının çelişmesi hâlinde, haritanın tutanaklara göre düzeltilmesi işleminden ibaret olduğu ve düzeltme işleminin kesinleşen tahdide aykırı olamayacağı gözetilerek kesinleşen tahdidi hukukî yollar hariç hiçbir merci ve makam değiştiremeyeceğinden, 6831 sayılı Kanunun 9/2. maddesi hükümlerine uyulmadan orman kadastro komisyonunun yaptığı düzeltme işleminin geçerli olmayacağı gözetilmeli, kadastro mahkemesinin 1994/1085 E. - 2002/16 K. sayılı dosyası,....... 2007/216 E. - 2008/84 K., 2007/213 E. - 2008/82 K., 2007/217 E. - 2008/85 K. sayılı dosyalarına konu taşınmaz bölümlerinin neresi olduğu, çekişmeli taşınmazı kapsayıp kapsamadıkları, tapuya tescil edilip edilmedikleri usulünce belirlenerek sonucuna göre hüküm kurulmalıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; davacı Orman Yönetiminin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde iadesine 08/06/2020 günü oybirliği ile karar verildi. (¤¤)