MAHKEMESİ : Amasya 1. Asliye Hukuk(İş) Mahkemesi
TARİHİ : 30/06/2006
NUMARASI : 494-615
Davacı, 01.12.1989 tarihinden itibaren tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
1-Dosyadaki yazılara toplanan delillere hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,
2-Dava, davacının 01.12.1989 ile dava tarihi olan 08.05.2006 tarihleri arasında SSK zorunlu sigortalısı olduğu süreler dışında tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbiti istemine ilişkindir.
Mahkemece istemin kabulüne karar verilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım Bağ-Kur hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 50 yaşını dolduran kadınlarla, 55 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım Bağ-Kur sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Bağ-Kur’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. Bağ-Kur’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan pancar ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Ş. Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.
Yapılan incelemede davacının davalı Kurumca 1.12.1989 tarihi itibariyle resen kayıt ve tescil edildiği, ihtilaflı dönemde 1.6.1995-8.11.1995 tarihleri arasında 155 gün, SSK'na tabi zorunlu sigortalılığının bulunduğu, davalı kurumca durumun öğrenilmesi üzerine 31.5.1995 tarihi itibariyle terkin edildiği, 06.08.2001 tarihinden beri Ziraat Odası kaydının bulunduğu, Tarım Kredi Koperatifi ortağı olduğu, ancak mahkemece ortak olduğu tarihin araştırılmadığı, üzerine kayıtlı zirai arazisinin bulunmadığı davacının 1.12.1989-31.5.1995 tarihleri arasında tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğu konusunda taraflar arasında ihtilaf bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Davacı davalı kurumca tarim Bağ-Kur sigortalısı olarak 1.12.1989 tarihinde tescil edilmiş olmakla bu tarihten sonraki SSK'na tabi çalışmaları uzun süreli blok çalışma olmayıp aralıklı ve kısa süreli çalışma olduğundan bu süreler dışında kalan dönemlerde 2926 sayılı Yasa'nın 10. maddesi koşullarını taşıması halinde tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun kabulü gerekir Mahkemece davacının 01.06.1995-31.12.1995, 01.01.1998-31.12.1999 tarihleri arasında ve Ziraat Odası kaydının 06.08.2001 tarihinde başladığı ve 2001 yılında prim kesintiside bulunduğu gözetilerek 01.01.2001-08.05.2006 tarihleri arasında tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine ilişkin hüküm yerinde ise de davacının sattığı ürün bedelinden prim kesintisinin bulunmadığı 01.01.1996-31.12.1997, 01.01.2000-31.12.2000 tarihleri arasında tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun kabulüne ayrıca 01.12.1989-31.05.1995 tarihleri arasında davacının sigortalı olduğu davalı Kurumca kabul edildiği ve tesbit kararı verilmesinde hukuki yarar bulunmadığı halde bu süre ile ilgili tesbit kararı verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Yapılacak iş; davacıya ihtilaf konusu olan 01.01.1996-31.12.1997 ve 01.01.2000-31.12.2000 tarihleri arasındaki dönemde ürün satışı yaptığı kişi, kurum ve kuruluşları açıklattırmak bu kişi, kurum ve kuruluşlardan ürün bedelinden prim kesintisi yapılıp yapılmadığını sormak, yapılmış ise belgelerini getirtmek , davacının kooperatif kaydının hangi tarihte başladığını tesbit etmek ve tüm deliller bir arada değerlendirilerek sonuca gitmektir.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin eksik incelem ve araştırma sonucu yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 20.11.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy