MAHKEMESİ : Çorum İş Mahkemesi
TARİHİ : 21/09/2006
NUMARASI : 2757-1654
Davacı, ilk prim tevkifatının kesildiği tarihi takip eden aybaşından itibaren tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
Dava, davacını ilk prim kesintisini yapıldığı tarihi takip eden ayb başından itibaren varsa SSK.'lı ve Bağ-Kur'lu hizmetleri dışında kalan sürede, tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine ilişkindir.
Mahkemece istem aynen kabul edilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım Bağ-Kur hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 50 yaşını dolduran kadınlarla, 55 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım Bağ-Kur sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Bağ-Kur’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. Bağ-Kur’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan pancar ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.
Yapılan incelemede davacının Osmancık Ziraat Odasına 22.8.2002 tarihinden itibaren üyeliğinin bulunduğu, Tarım Kredi Kooperatifine üyeliğinin bulunmadığı, üzerine kayıtlı zirai arazının bulunduğu, sattığı ürün bedellerinden prim kesintisinin 14.4.1995 tarihinde yapıldığı, sonraki yıllarda; 1998,yılında bu ürün bedellerinden prim kesintisinin yapıldığı, başkaca kesintinin yapılmadığı ayrıca 1995 yılında 60 gün, 1996 yılında 49 gün 2004 yılında 77 gün 2005 yılında 10 gün Sosyal Sigortalar Kurumu kapsamında Zorunlu sigortalı olarak ve 1.3.2000 ile 31.5.2001 tarihleri arasında 450 gün İsteğe Bağlı prim ödemesinin yapıldğı görülmektedir.
Davacının ilk Bağ-Kur prim kesintisinin yapıldğı 14.4.1995 tarihini takip eden aybaşı 1.5.1995 tarihinden sonraki SSK.'na tabi çalışmaları uzun süreli blok çalışma olmayıp aralıklı ve kısa süreli çalışma olduğundan bu süreler dışında kalan dönemlerde 1.5.1995-1.12.1995 ile 1.1.1998-31.12.1998 tarihleri yönünden verilen tesbit kararı yerinde ise de 2926 sayılı Yasa'nın 10. maddesindeki kayıtların varlığı yeterince araştırılmaksızın diğer yıllar yönünden kabul kararı verilmesi usul ve yasaya uyğun değildir.
Yapılacak iş; öncelikle davacıyı ihtilaf konusu prim kesintesi bulunmayan dönemde ürün satışı yaptığı kiyi, kurum ve kuruluşları açıklattırmak bu kişi, kurum ve kuruluşlarda ürün bedelinden kesinti yapılıp yapılmadığını sormak, yapılmış ise belgelerini getirtmek, Osmancık ziraat Odasında 22.8.2002 tarihinde oluşturulan üye kaydının dava tarihine kadar devam edip etmediğini adı geçen odadan sorulmak ve yukarda açıklanan ilkeler doğrultusunda karar vermekten ibarettir.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 27.12.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy