Mahkemesi : Ordu 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
Tarih : 28.7.2006
No : 524-877
Davacı 1.1.1987 tarihinden itibaren SSK zorunlu sigortalılığı dışında tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlerle davalı kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,
2-Davacı 1.1.1987 ve sonrasında çakışan 506 sayılı Yasaya tabi çalışmalarının dışında 2926 sayılı Yasaya tabi tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitini istemiştir
Mahkemece davacının 1.1.1987 tarihinden itibaren çakışan 506 sayılı Yasaya tabi çalışmalarının dışında tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım Bağ-Kur hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 50 yaşını dolduran kadınlarla, 55 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım Bağ-Kur sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Bağ-Kur’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. Bağ-Kur’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan pancar ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.
Yapılan incelemede davacının Ziraat Odası’na 3.4.1996 tarihinden itibaren, Tarım Kredi Kooperatifi’ne 22.1.1993 tarihinden itibaren kayıtlı olduğu, Fındık Tarım Satış Kooperatifi kaydının araştırılmadığı, 1996 yılında miras yoluyla intikal eden üzerine kayıtlı zirai arazisinin bulunduğu, Tarım Kredi Kooperatifi’nden 2000-2006 yılları arasında kredi almadığı, davacının sattığı ürün bedelinden ilk prim kesintisinin 14.02.2000 tarihinde yapıldığı, 1988 yılında 134 gün, 1989 yılında 17 gün, 1990 yılında 119 gün, 1991 yılında 20 gün, 1993 yılında 60 gün, 1994 yılında 20 gün, 1998 yılında 20 gün, 2005 yılında 37 gün, 2006 yılında 90 gün kısa süreli SSK’lı çalışmalarının olduğu, Kurumca 1.1.1987 tarihinde tarım Bağ-kur sigortalısı olarak tescili yapılan davacının 15.5.1988 tarihinde SSK’lı çalışmaları nedeniyle tarım Bağ-Kur sigorta kaydının terkin edildiği 1998 ve 2000 yıllarında prim ödemelerinin bulunduğu 1997 affından yararlandığı görülmektedir.
Davacının 1.1.1987-15.5.1988 tarihleri arasında sigortalı olduğu konusunda taraflar arasında ihtilaf bulunmadığından ve davacı 27.2.1998 tarihinden itibaren prim edemeye başladığından mahkemece davacıanın 1.1.1987-15.5.1988 ve 1.3.1998- 12.5.2006 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa'ya tabi çalışılan süre dışında tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine ilişkin olarak verilen hüküm yerinde ise de tarımsal faaliyetin kanıtlanamadığı ve prim kesintiside bulunmadığı halde 15.5.1988-1.3.1998 tarihleri arasındaki SSK'na tabi çalışılan süre dışında kalan süreler yönünden tesbit kararı verilmesi isabetsiz olmuştur.
Yapılacak iş; varsa davacıya 15.5.1988-1.3.1998 tarihleri arasında ürün sattığı kişi veya kuruluşları açıklattırmak, bu kişi veya kuruluşlardan kesinti belgelerini getirtmek fındık kooperatifi ortaklık kaydının başlangıç tarihini sormak, tarım kredi kooperatif kaydının 22.1.1993 tarihinde başladığınıda gözeterek çıkacak sonuca göre hüküm kurmaktır. Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 27.02.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy