Mahkemesi : Ordu 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
Tarih : 6.7.2006
No : 933-422
Davacı 1.5.1987 tarihinden itibaren 2926 sayılı Yasa'ya tabi tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlerle davalı kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,
2-Davacı 01.05.1987 tarihinden dava tarihi olan 9.6.2006 tarihine kadar 2926 sayılı Yasaya tabi tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitini istemiştir
Mahkemece, davacının 01.05.1987 tarihinden itibaren 2926 sayılı Yasaya tabi tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım Bağ-Kur hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 50 yaşını dolduran kadınlarla, 55 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım Bağ-Kur sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Bağ-Kur’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. Bağ-Kur’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan p. e. İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Ş. Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.
Yapılan incelemede davacının Ziraat Odası kaydı araştırmasında Ç. Ziraat Odası’nın 04.07.2006 tarihli bildiriminde davacının 07.02.1996 tarihinde kayıt yaptırdığı ve halen devam ettiği belirtilmiş iken, 27.05.1997 tarihli terk formunda ise kaydının bulunmadığının belirtildiği, ayrıca davacının ikamet ettiği C. Mahallesi Muhtarlığı’nın 03.07.2006 tarihli bildiriminde davacının tarımsal faaliyette bulunduğu belirtilmiş iken, terk formunda 20.05.1997 tarihli bildirimde ise “ilgilinin tarımsal faaliyeti hiç olmamıştır” şeklinde bildirimin bulunduğu, Fındık Tarım Satış Kooperatifi ve Tarım Kredi Kooperatifi kaydının olmadığı, üzerine kayıtlı zirai arazisinin bulunduğu, Ziraat Bankası’ndan kredi alıp-almadığının araştırılmadığı, davacının sattığı ürün bedelinden prim kesintisinin bulunup bulunmadığının mahkemece araştırılmadığı 01.05.1987 tarihinde tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak kayıt ve tescil edilip davacının 27.05.1997 tarihinde Kurum’a başvurarak terkinini istemesi üzerine Kurum’ca kaydının terkin edildiği görülmektedir.
Mahkemece, Kurum’un tescil tarihi olan 01.05.1987 tarihinden davacının terk başvurusunda bulunduğu 27.05.1997 tarihleri arasındaki dönem yönünden verilen tespit kararı yerinde ise de; terk dilekçesinin verildiği 27.05.1997 tarihinden sonra prim kesintisinin bulunmadığı ve tarımsal faaliyetin kanıtlanamadığı 27.05.1997-09.06.2006 tarihleri arasındaki döneme ilişkin istemin kabulüne karar verilmesi hatalı olmuştur.
Yapılacak iş, davacıya ihtilaf konusu olan 27.05.1997-09.06.2006 tarihleri arasındaki dönemde ürün satışı yaptığı kişi, kurum ve kuruluşları açıklattırmak bu kişi, kurum ve kuruluşlardan ürün bedelinden prim kesintisi yapılıp yapılmadığını sormak, yapılmış ise belgelerini getirtmek, Ziraat Odası ile mahalle muhtarlığı’nın farklı tarihlerdeki bildirimleri arasındaki çelişkiyi gidermek, farklı bildirimde bulunanların aynı kişiler olduğunun tesbit edilmesi halinde bu kişiler hakkında ilgili Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunmak ve tüm deliller bir arada değerlendirilerek sonuca gitmektir.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 13.03.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy