Mahkemesi : Eskişehir İş Mahkemesi
Tarih : 30.12.2005
No : 766-870
Davacı, emekli aylığından kesilen Sosyal Güvenlik Destek Primi kesintisinin iptaline ve kesilen primlerin iadesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
Davacı, davalı Kurumca yaşlılık aylığından Sosyal Güvenlik Destek Primi kesilmesine ilişkin davalı Kurum işleminin yerinde olmadığından iptali ile yapılan kesintinin iadesini istemiştir.
Mahkeme, davacının kendi adına bağımsız faaliyetine son verdiği ve destek priminden muaf olduğuna karar verilmiş ise de bu sonuca eksik inceleme ile ulaşılmıştır.
Gerçekten, 25.8.1999 gün ve 4447 sayılı Yasanın 38.maddesi ile 1479 sayılı Yasa'ya ek 20 madde olarak eklenen madde içeriğine göre yaşlılık aylığına hak kazanan daha sonra çalışmaya devam eden ve çalışmaya başlayanların başlama tarihinden itibaren % 10 oranında Sosyal Güvenlik Destek Primi kesileceği öngörülmüştür.
Dava konusu olayda; kendisine 1.3.1998 tarihinden yaşlılık aylığı bağlanan davacı bağımsız çalışmasını beyan ve vergi kaydı ile de doğrulandığı üzere 29.12.1998 tarihine kadar sürdürdüğünü kabul ettiği halde, Otomobilciler Oda kaydının 2002, Esnaf Sicil kaydının ise 2004 yılına kadar devam ettiği anlaşılmaktadır. Dosya içindeki bilgi ve belgelere göre, anılan yasanın yürürlük tarihi olan 25.8.1999 ile 2.12.2004 tarihleri arası kendi adına bağımsız çalışması olup olmadığı yeterince araştırılmamıştır. Bilindiği gibi 1479 sayılı Yasa'nın 24.maddesi gereğince zorunlu Bağ-Kur sigortalılık statüsünün oluşması için Esnaf Sicil Memurluğu veya Sanatkarlar Yasası açısından 5 ve 119.maddeler gereğince Esnaf ve Sanatkarlar sicili bağımsız çalışma yönünden bir yasal karinedir. Bu yasal karinenin aksi kanıtlanmadıkça dikkate alınması zorunludur. Yasal sistemde vergi kaydından muaf olanlardan bağımsız çalışanların çalışmaları mümkün olup sicil kaydına dayalı olarak esnaf kabul edilmeleri mümkündür.
Açıklanan bu yasal ve maddi olgular gereğince mahkemece yapılacak iş; Davacının vergi silindiği ancak oda kaydı ile esnaf ve sicil kaydının açık olduğu 25.8.1999 ile 2.12.2004 tarihleri arası bağımsız çalışmasını sürdürüp sürdürmediğini araştırmak, bu yönde tüm deliller toplanıp sicil kaydının hangi sebeple devam ettiği üzerinde durulmalı, gereğince yerel yönetim, esnaf ve oda kuruluşlarından araştırma yapmak, zabıta kanalı ile dahi bağımsız çalışmanın devam edip etmediğini sormak, bu alanda gösterilecek sözlü kanıtlardan da yararlanarak sonucu uyarınca bir karar vermekten ibarettir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 06.07.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.