(5510 S. K. m. 86)
Dava: Davacı, 9.6.1980 tarihinde 1 gün çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi Sezai Öztürk tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi:
Karar: 1) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici nedenlere ve bozma kararına uygun karar verilmesine göre davalı Kurumun ve davalı Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünün aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine,
2) Dava, sigortalılık başlangıcının 9.6.1980 tarihi olarak tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, bozma kararına uyulmasına karar verilerek yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiş ise de davacının eylemli çalışma olgusunun yeterli ve gerekli bir araştırmayla hiç bir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak sağlıklı bir biçimde belirlenmediği anlaşılmaktadır.
Somut olayda, tanık H.A. 'un beyanıyla sigortalı işe giriş bildirgesine göre davacının 09.06.1980 tarihinde davalı işyerinde 1 gün süreyle asgari ücretle çalıştığının tespitine karar verilmiş ise de tanığın beyanında davacının Hasankale/Erzurum (Pasinler) ilçesinde çalışmaya başladığını belirtmesine karşın davacının çalışmasının Aşkale ilçesinde bulunan Pekecik Madenlerinde geçtiğinin iddia edildiği ve böylece tanık beyanıyla davacı iddiası arasında uyum olmadığı anlaşılmaktadır. Mahkemece, aynı dönemde işyerinde personel şefi olarak çalıştığı bildirilen tanık T.Ç.'da dinlenmemiştir.
Öte yandan, çalışmanın geçtiği yer kamu kurumuna ait olup çalışmaların ve ücret ödemelerinin kayıtlara geçirilmesi zorunludur. Davacının ücretsiz çalışması da hayatın olağan akışına aykırı olduğuna göre ücret ödeme belgeleri getirtilerek davacıya 9.6.1980 tarihindeki çalışması karşılığında ücret ödenip ödenmediğinin tereddüde yer bırakmayacak bir biçimde belirlenmesi gerekir. Davalı TKİ Genel Müdürlüğü 21.8.2007 tarihli yazısında, davacının çalışmasını gösterir bir belge ve ücret bordrosuna rastlanmadığı belirtilmiş ise de 1980 yılının Haziran ayında Pekecik Madenleri işyerinde çalışan tüm işçilere ödenen ücretleri gösterir ücret tediye bordroları getirtilerek davacıya ücret ödemesi yapılıp yapılmadığının sağlıklı bir biçimde araştırılmadığı anlaşılmaktadır.
Yapılacak iş; hizmet döküm cetvelinin de yer aldığı sigortalı sicil dosyasının onaylı ve eksiksiz bir örneğini getirtmek, tanık T.Ç.'ı dinlemek, 1980 yılının Haziran ayında Pekecik Madenleri işyerinde çalışan tüm işçilere ödenen ücretleri gösterir ücret tediye bordroları getirtilerek davacıya ücret ödemesi yapılıp yapılmadığını belirlemek ve sonucuna göre karar vermekten ibarettir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurumun ve davalı Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğünün bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Hükmün yukarda açıklanan sebeplerle BOZULMASINA, temyiz harcının istenmesi halinde davalılardan Türkiye Kömür İşlt. Kurumu Genel Müd.'ne verilmesine, 30.04.2012 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy