Dava, davacının aldığı ölüm aylığını, 5510 sayılı Kanunun 56/2 fıkrası uyarınca iptal eden kurum işleminin iptali ile aylıkların kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanması istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Davanın, yasal dayanağı 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 56'ncı maddesinin ikinci fıkrasıdır. Fıkrada “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96'ncı madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Anılan madde 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 5510 sayılı Yasanın 56 maddesinin Anayasaya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi'ne yapılan 2009/86 Esas numaralı başvurunun, 28.04.2011 tarihinde verilen karar ile reddedilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının, 06/02/2009 kesinleşme tarihli ilam ile eski eşinden TMK 166/3. fıkrası uyarınca anlaşmalı olarak boşandığı, 26/02/2009 tarihinde yaptığı başvuru sonucunda davalı kurum tarafından davacıya 1986 yılında ölen babasından dolayı ölüm aylığı bağlandığı anlaşılmış, davalı Kurum tarafından re'sen başlatılan tahkikat sonucu düzenlenen 12/09/2011 tarihli kontrol memuru raporuna göre; Yeni Siteler Mahallesi muhtarı H... U... ile yapılan görüşmede, davacının ve boşandığı eşinin muhtarlık kayıtlarına göre yerleşim yerlerinin aynı olduğu, davacının boşandığı eşinin çevrede çok tanınmadığı tespit edilmiş; Alaplı/O... köyü muhtarı İ... A... ile yapılan görüşmede, davacının kontrol memuru soruşturması devam ettiği sırada 2009 yılı 7. ayında eski eşine ait olan O... köyü Toki konutlarına taşındığı, eski eşinin ise bu adreste kayıtlı olmadığı belirlenmiş, Gümeli/ Merkez mahallesi muhtarı S... B... ise Beyanında; eski eşin ikametini 05/10/2009 tarihinde Gümeli/ Merkez Mahallesine aldırdığını, davacının köyde görünmediğini, eski eşin fiilen köyde yaşadığını, çevreden davacı ve eşinin boşandığına ilişkin duyum alınmadığını, öncesinde davacı ve eski eşinin köye birlikte gidip geldiklerini ifade etmiş olup; Nüfus müdürlüğünden yapılan araştırmada; davacı ve boşandığı eşinin 09/03/2007 tarihinde Y...Mah. F... Ç... Cd. 12/1 Alaplı/Zonguldak adesini beyan ettikleri; boşanmadan beş ay sonra davacının 2009 yılı 7. ayı içerisinde yerleşim yerini eski eşine ait Alaplı/O... Köyündeki Toki konutlarına aldırdığı; eski eşinin ise 05/10/2009 tarihinde yerleşim yerini Gümeli Merkez Mah./Alaplı adresine naklettiği belirlenmiştir. Mahkemece yaptırılan araştırmada, Nüfus müdürlüğünden verilen 19/04/2012 tarihli cevabi yazıda; davacı 06/02/2009 tarihinde eski eşinden boşanmasına rağmen aynı adreste 23/09/2009 tarihine kadar kayıtlı göründükleri; davacının bu tarihte yerleşim yerini O... Köyü/Alaplı adresine naklettiği tespit edilmiş; Seçim Müdürlüğünün 24/04/2012 tarihli cevabi yazısında davacı ve eski eşinin boşandıkları halde, 29/03/2009 tarihli seçimlerde aynı adreste kayıtlı olup, aynı sandıkta ardıardına oy kullandıkları görülmüş, davacının boşanma sonra yreleşim yerini naklettiği Alaplı/O...kölü adresindeki su ve elektrik aboneliklerinin boşandığı eşine ait olduğu belirlenmiş; davacı vekilinin 19/10/2012 tarihli dilekçesinde; davacının boşanması sonrası yerleştiği evin boşandığı eşi tarafından konut kredisi çekilerek alındığı ve davacı ile çocuklarına tahsis edildiğini, boşandığı eşinin davacıdan kira almadığını beyan ettiği görülmüş ; mahkemece yaptırılan 11/01/2013 tarihli kolluk araştırmasında, davacının Yenisiteler mah.den 1 yıl önce taşındığı, Alaplı/O... köyünde yaşamaya başladığı; eski eşinin ise Ankara'da ikamet ettiği; 19/02/2013 tarihli kolluk araştırmasında ise davacının kızı ile birlikte O... Toki konutlarında yaşadığı, eski eşinin bu adreste yaşamadığı belirlenmiştir. Mahkeme huzurunda tanık olarak dinlenen Gümeli Beldesi Merkez Mahallesi Muhtarı S.. B..., davacının fiilen nerede oturduğunu bilmediğini, eski eşi ile boşandığını da bilmediğini, eski eşinin bayramdan bayrama Gümeli'ye geldiğini, çoğu kez Ankara'daki oğlunu yanında kaldığını; Davacı tanığı M.... A...; davacının nerede yaşadığını bilmediğini iki senedir davacıyı Gümeli'de görmediğini, eski eşinini ise Gümeli de oturduğunu; O...Köyü Muhtarı İ... A..., davacının O...Toki konutlarında oturduğunu, boşandığını yerleşim yeri işlemleri için muhtarlığa geldiğinde öğrendiğini, eski eşini tanımadığını, komşularından sorduğunda davacının kızı ile bu adreste yaşadığını tespit ettiğini ; Yenisiteler mah. muhtarı Hüseyin Uysal; davacı ve eski eşini tanımadığını, birlikte yaşayıp yaşamadıklarını bilmediğini beyan etmişlerdir.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 59/2. maddesinde “Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurlarının görevleri sırasında tespit ettikleri Kurum alacağını doğuran olay ve bu olaya ilişkin işlemler, yemin hariç her türlü delile dayandırılabilir. Bunlar tarafından düzenlenen tutanaklar aksi sabit oluncaya kadar geçerlidir.” hükmü yer almaktadır.
Somut olayda, adres hareketleri ve seçmen kayıtlarına göre davacının, boşandıktan sonra da yedi ay kadar eski eşi ile aynı adreste muhkim görünmesi, 29/03/2009 tarihli yerel seçimlerde aynı sandıkta ardı ardına oy kullanmaları; davacının kaydını aldırdığı ve kızı ile birlikte yaşadığını iddia ettiği evin eski eşi tarafından konut kredisi ile alındığı halde; davacının boşanma sonrası eski eşine kira ödemeksizin bu konutta yaşadığının anlaşılması ve bu durumun hayatın olağan akışına uygun bulunmaması; yine boşanma sonrası davacının yaşamaya başladığı eski eşe ait konutta, davacı yerine eski eşin adına elektrik ve su aboneliklerinin bulunması; eski eşin kayıtlı olduğu Gümeli Beldesinde yapılan araştırmada davacı ve eski eşinin boşandığından kimsenin haberdar olmadığının tespit edilmesi hususları birlikte göz önüne alındığında; davacı ve eski eşinin, boşanma sonrasında da birlikte yaşamaya devam ettikleri sabit olup, 5510 sayılı yasanın 59/2. maddesi gereğince Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurları tarafından düzenlenen tutanak içeriğinin de aksi ispat edilemediğinden, davanın reddi gerekirken mahkemece davanın kabulüne karar verilmesi; usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurum vekilinin temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 17/03/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy