MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, yurtdışında geçen çalışmalarını borçlanma talebinin kabulüne, sigorta başlangıç tarihinin .../08/1983 olduğunun ve yaşlılık aylığına hak kazandığının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.
Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
...Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,
...Dava, 07/06/1965 doğumlu davacının Almanya'da rant sigortasına girdiği .../08/1983 tarihinin ülkemizde sigortalılık başlangıç tarihi olarak kabulü ile yurt dışı borçlanmasının 5510 sayılı Kanun'un 4/1-(a) bendi kapsamında olduğunun ve yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davalı kurumca gerçekleştirilen borçlanma işleminin iptali ile davacının sigorta başlangıcının .../08/1983 tarihi baz alınarak yine çalışmaların 5510 Sayılı Yasanın 4/...a kapsamında gerçekleştiğinin tespitine ve emeklilik aylığına ilişkin talebin açıkça prim borcu bulunduğundan reddine ilişkin verilen .../04/2013 tarihli karar Dairemizin .../06/2013 tarihli 2013/9117 E. 2013/12567 K. sayılı ilamı ile, davacının borçlanma talep tarihi 02/.../2012 olup bu tarihten önce Türkiye'de 5510 sayılı Kanun'un 4/1-(a) bendi kapsamında sigortalılığı bulunmadığından 3201 sayılı Kanun'un 5.maddesinin 4.fıkrasına göre yurt dışı hizmet borçlanmasına ait sürelerin 5510 sayılı Kanun'un 4/1-(b) bendi kapsamında sigortalılık haline göre geçmiş sayılacağına ilişkin Kurum işlemi doğru olduğu halde mahkemece yerinde olmayan gerekçeyle davacının yurt dışı borçlanmasının 5510 sayılı Kanun'un 4/1-(a) bendi kapsamında olduğunun tespitine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesiyle bozulmuştur.
Mahkemece dairemiz bozmasına uyulmuş ve bu kez davacının emeklilik aylığına ilişkin talebi ile ilgili önceki hükümle verilen red kararının kesinleşmiş olduğu anlaşıldığından bu talep hakkında yeniden karar verilmesine yer olmadığına ve davacının kurumca gerçekleştirilen borçlandırma işleminin iptali ile sigorta başlangıcının .../08/1983 tarihi baz alınarak yine çalışmalarının 5510 Sayılı Yasanın 4/...a maddesi kapsamında gerçekleştiğinin kabul edilmesi yönündeki davasının reddine karar verilmiştir.
Yargıtay'ın bozma kararına uyan mahkeme artık bozma kararı gereğince işlem yapmak ve hüküm vermek zorundadır.Mahkemenin bozma kararına uyması ile bozma kararı lehine olan taraf yararına bir usuli müktesep hak doğmuştur.(09/05/1960 gün ve .../...sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı)Usuli müktesep hak müessesesi HUMK'nda düzenlenmiş olmamakla beraber,Yargıtay içtihatları ile kabul edilmiş ve geliştirilmiştir.Bazı konuların bozma kararının kapsamı dışında kalarak kesinleşmesi durumunda da usuli kazanılmış hak doğmuş olur.Yargıtay tarafından bozulan bir hükmün,bozma kararının kapsamı dışında kalmış olan kısımları kesinleşir.Bozma kararına uyan mahkeme,kesinleşen bu kısımlar hakkında yeniden inceleme yaparak karar veremez.Yani kesinleşmiş bu kısımlar o kısımlar lehine olan taraf yararına bir usuli müktesep hak teşkil eder.
Somut olayda, davacının Almanya'da rant sigortasına girdiği .../08/1983 tarihinin ülkemizde sigortalılık başlangıç tarihi olarak kabulüne ilişkin talebi bulunmakta olup,mahkeme kararının sigorta başlangıç tarihine ilişkin bölümü bozma kapsamı dışında bırakılmak suretiyle kesinleşmiş olmasına rağmen davacının yurt dışındaki çalışması nedeniyle ülkemizde sigortalılık başlangıç tarihinin .../08/1983 olarak tespitine yönelik hüküm kurulmaması böylece davacı lehine oluşan usuli müktesep hakka aykırı karar verilmesi hatalı olmuştur.
Ne var ki bu yanlışlıkların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı HMK 370/2 .maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hüküm fıkrasınının 2. bendi tamamen silinerek yerine “ Davacının kurumca gerçekleştirilen borçlandırma işleminin iptali ile çalışmalarının 5510 Sayılı Yasanın 4/...a maddesi kapsamında gerçekleştiğinin kabul edilmesi yönündeki davasının REDDİNE” rakam ve sözcüklerinin yazılmasına ve hüküm fıkrasına bir bent halinde “Davacının yurt dışındaki çalışması nedeniyle ülkemizde sigortalılık başlangıç tarihinin “.../08/1983” olarak tespitine” rakam ve sözcüklerinin yazılmasına ve hükmün bu düzeltilmiş şekli ile ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine, .../02/2014 gününde oybirliğiyle ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy