MAHKEMESİ : İzmir 9. İş Mahkemesi
TARİHİ : 11/11/2013
NUMARASI : 2013/205-2013/639
Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 2002-08/03/2013 tarihleri arasında geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
K A R A R
Dava, davacının 01/01/2002-08/03/2013 tarihleri arasında geçen ve Kuruma eksik bildirilen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kabulü ile davacının, davalı şirkete ait ... sicil numaralı işyerinde 01.01.2002 tarihiyle işe başladığı ve talep tarihi olan 08/03/2013 tarihine kadar aralıksız olarak toplam 4026 gün çalıştığı, 933 gününün Kuruma bildirildiği, 3093 gününün ise bildirilmediği, bildirimi yapılmayan günlerde o günlerin asgari ücretini aldığının tespitine karar verilmiş ise de bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.
Uyuşmazlık, somut olayda fiili çalışma olgusunun ispatı konusunda, mahkemece yapılan inceleme ve araştırmanın hükme yeterli bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.
Bu tür davalarda öncelikle davacının çalışmasına ilişkin belgelerin işveren tarafından verilip verilmediği yöntemince araştırılmalıdır. Bu koşul oluşmuşsa işyerinin gerçekten var olup olmadığı kanun kapsamında veya kapsama alınacak nitelikte bulunup bulunmadığı eksiksiz bir şekilde belirlenmeli daha sonra çalışma olgusunun varlığı özel bir duyarlılıkla araştırılmalıdır. Çalışma olgusu her türlü delille ispat edilebilirse de çalışmanın konusu niteliği başlangıç ve bitiş tarihleri hususlarında tanık sözleri değerlendirilmeli, dinlenen tanıkların davacı ile aynı dönemlerde işyerinde çalışmış ve işverenin resmi kayıtlara geçmiş bordro tanıkları yada komşu işverenlerin aynı nitelikte işi yapan ve bordrolarına resmi kayıtlarına geçmiş çalışanlardan seçilmesine özen gösterilmelidir. Bu tanıkların ifadeleri ile çalışma olgusu hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmelidir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 16.9.1999 gün 1999/21-510-527, 30.6.1999 gün 1999/21-549-555- 3.11.2004 gün 2004/21- 480-579 sayılı kararları da bu doğrultudadır.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; 01/11/20103- 2004/1. dönem dahil 1121547 sicil nolu işyerinden, 09/12/2005-10/12/2005 tarihleri arasında ... sicil nolu işyerinden, 10/12/2010- 10/01/2011 tarihleri arasında 301838 sicil nolu davalı işyerinden, 03/01/2011- 30/11/2011 tarihleri arasında ... sicil nolu işyerinden, 01/12/2011-24/04/2012 tarihleri arasında ... sicil nolu davalı işyerinden, 02/04/2012- 30/06/2012 tarihleri arasında ... sicil nolu işyerinden, 04/07/2012- 26/02/2013 tarihleri arasında ... sicil nolu davalı işyerinden davacı adına sigortalı hizmet bildiriminde bulunulduğu, dinlenen tanıklarının davacının çalışma sürelerine ilişkin olarak net beyanda bulunmadıkları gibi çelişkili beyanlarda bulundukları anlaşılmaktadır.
Yapılacak iş; tespiti istenen dönemde çalışması bulunan diğer bordro tanıklarının adresini Sosyal Güvenlik Kurumu ve zabıta marifetiyle araştırıp, tespit ederek bu tanıkları dinlemek, bordrolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya bunların tanıklığıyla yetinilmediği taktirde, SGK ilgili il müdürlüğünden, gerekirse zabıta, vergi dairesi ve meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu iş yeri çalışanlarının; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak, tanık beyanları arasındaki çelişkiyi gidermek, ihtilaf konusu dönemde 301838 sicil nolu davalı işyeri dışında başka işyerlerinden davacı adına sigortalı hizmet bildiriminde bulunulduğu gözetilerek bu işyerleri ile davalı işyeri arasında organik bağ olup olmadığını Ticaret sicil kayıtlarını getirterek araştırmak, her iki işyeri arasında organik bağ bulunduğu takdirde aynı işyeri kabul edilerek davacının işe giriş ve çıkış sürelerini net belirlemek ve gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde 506 sayılı Yasanın 2, 6, 9 ve 79/10 maddeleri gereğince ortaya koyduktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz eden davalılardan G. Group Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti. Adına B. G. 'na iadesine
09/12/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy