MAHKEMESİ:İş Mahkemesi
Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 01.11.1994-13.05.2005 tarihleri arasında geçen ve Kuruma bildirilmeyen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.
Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
Dava, davacının 01.11.1994 - 13.05.2005 tarihleri arasında davalı işverene ait iş yerinde geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş ise de bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.
Somut olayda; ihtilaflı dönemde davacı adına 01.11.1994 – 28.12.1995 tarihleri arasında 13842 sicil numaralı davalı işyerinden, 02.01.1996 – 05.04.1996 tarihleri arasında 27126 sicil numaralı ... adına tescilli işyerinden, 20.05.1996 – 10.11.1999, 07.08.2000 – 30.01.2001 ve 05.06.2002 – 13.05.2005 tarihleri arasında 27617 sicil numaralı davalı işyerinden, 04.09.2001 – 31.10.2001 tarihleri arasında 1001008 sicil numaralı ...adına tescilli işyerinden çalışmaların Kuruma bildirildiği, 13842 sicil numaralı davalı işyerinin dönem bordrolarının getirtilmediği, 27617 sicil numaralı işyerinde kısa süreli bildirilen birkaç tanık dışında tek bordrolu çalışanın davacı olduğu, davacının ihtilaflı dönemdeki tüm çalışmalarının davalı işyerinde geçtiği, başka yerlerden bildirilen çalışmaların gerçek olmadığı şeklindeki beyanına rağmen bu yönden araştırma yapılmadığı ve başka yerden bildirilen çalışmalar ile davacının çalışmalarında kesinti meydana geldiği kabul edilerek bir kısım çalışmalar yönünden hak düşürücü sürenin geçtiğinin kabul edildiği, beyanı hükme esas alınan, davalı işyerinde 15 gün çalıştığını ve davacıyı tanımadığını beyan eden ...’ın 40 gün çalıştığı ve bu dönemde davacının da bordrolu olduğu, davacı tarafından davalı işveren aleyhine karşı açılan işçilik alacaklarına ilişkin davada, Uşak İş Mahkemesinin 19.03.2010 tarih, 2005/331 E - 2010/340 K. sayılı karar ile; “davacının 01.11.1994 – 13.05.2005 tarihleri arasında resmi kayıtlarda görülen hizmet süresinde asgari ücretle çalıştığı kabul edilerek hesaplama yapan bilirkişi raporunun dikkate alındığı ve hüküm kurulduğu, davalı işverenin kararı temyiz ettiği, Yargıtay 9. Hukuk Dairesi tarafından 01.10.2012 tarihinde 2010/21028 E., 2012/32186 K. sayılı karar ile yerel Mahkeme kararının onandığı, davalı işyerinin kapasitesi, araç durumu, bordrolu bildirilen tanıklar ile davalı işverenin yapması gerekli işlerin yapılıp yapılmayacağı gibi hususların araştırılmadığı, davacı ile aynı dönemde çalışması bildirilmesine rağmen davacıyı tanımadığı beyan eden bordro tanıklarından ...’ın beyanı yetersiz olmasına rağmen resen komşu işyeri tanığı araştırılarak dinlenilmediği, eksik inceleme ve araştırma ile karar verildiği, anlaşılmıştır.
Yapılacak iş;
a) Davacı ile aynı dönemde çalışması bildirilmesine rağmen davacıyı tanımadığını beyan eden ...’ın beyanları ile yetinmemek,
b) 13842 ve 27617 sicil numaralı davalı işyerlerinin ihtilaflı döneme ilişkin tüm dönem bordrolarını getirterek bu dönem bordrolarından ihtilaflı dönemin tamamında kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak bunların bilgilerine başvurmak, bordolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği takdirde, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak,
c) İhtilaflı dönemde davacı adına Selahattin Yağcı adına tescilli 27126 sicil numaralı işyerinden ve Mehmet Topal adına tescilli 1001008 sicil numaralı işyerinden bildirilen çalışmaların gerçek çalışma olup olmadığını araştırmak, bu kapsamda bu işyerlerinin, çalışma bildirilen döneme ilişkin dönem bordrolarını getirtmek, bu işyerlerinin yetkilileri ile dönem bordrolarında kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak, davacının bu işyerlerindeki çalışmalarının gerçek olup olmadığı yönünde bunların bilgilerine başvurmak, bu işyerlerine ait bordrolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği takdirde, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak,
d) Davacının bu işyerlerinden bildirilen çalışmalarının gerçek çalışma olmadığının anlaşılması halinde bu işyerlerindeki çalışmaların iptali yoluna gitmek, bu kapsamda bu işyerlerinin işverenlerinin davaya dahil edilmesini sağlamak,
e) Tespit edilen duruma göre hak düşümü süresi yönünden değerlendirme yapmak ve gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde ortaya koyduktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine
05.04.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.