MAHKEMESİ:İş Mahkemesi
Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme bozmaya uyarak ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.
Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
K A R A R
Dava, davacının 12.06.2001-04.03.2002 tarihleri arasında davalı işverene ait iş yerinde geçen ve davalı Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş ise de bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.
Bu tür davalarda öncelikle davacının çalışmasına ilişkin belgelerin işveren tarafından verilip verilmediği yöntemince araştırılmalıdır. Bu koşul oluşmuşsa işyerinin gerçekten var olup olmadığı kanun kapsamında veya kapsama alınacak nitelikte bulunup bulunmadığı eksiksiz bir şekilde belirlenmeli daha sonra çalışma olgusunun varlığı özel bir duyarlılıkla araştırılmalıdır. Çalışma olgusu her türlü delille ispat edilebilirse de çalışmanın konusu niteliği başlangıç ve bitiş tarihleri hususlarında tanık sözleri değerlendirilmeli, dinlenen tanıkların davacı ile aynı dönemlerde işyerinde çalışmış ve işverenin resmi kayıtlara geçmiş bordro tanıkları yada komşu işverenlerin aynı nitelikte işi yapan ve bordrolarına resmi kayıtlarına geçmiş çalışanlardan seçilmesine özen gösterilmelidir. Bu tanıkların ifadeleri ile çalışma olgusu hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmelidir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 16.9.1999 gün 1999/21-510-527, 30.6.1999 gün 1999/21-549-555- 3.11.2004 gün 2004/21- 480-579 sayılı kararları da bu doğrultudadır.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacı adına davalı tarafından işe giriş bildirgesinin verilmediği, hizmet bildirimi yapılmadığı, davalı işyerinin elyaf tarama işinden 03.09.1984-30.06.1996 tarihleri arasında kanun kapsamına alındığı, davalı işverenin 15.01.1984-16.04.2003 tarihleri arasında suni ve sentetik elyaf imalatı işinden vergi mükellefiyetinin olduğu, davalı işyerinin dava döneminde verilmiş dönem bordrosunun bulunmadığı, davacının 31.12.2001 tarihinde saat 21:15 te davalı işyerinde çalıştığı sırada elini karnet makinesine sıkıştırması sonucu yaralandığından bahisle ...Hastanesi'ne müracaat ettiği, sol el 3. ve 4.parmaklarının yaralandığı, olayın hastane kayıtlarına iş kazası olarak geçtiği, davalı Kurum tarafından eldeki veriler ile eksiksiz ve hakkaniyete uygun bir kanaate ulaşılamadığından kazayla ilgili 506 sayılı Yasa'nın 26.maddesinin uygulanabilirliğinin olmadığına karar verildiği, daha önce... isimli dava dışı bir işçinin davalı işyerinde çalıştığı halde sigortasının yapılmadığından bahisle davalı Kuruma şikayette bulunması üzerine davalı işyerinde 05.08.2002 tarihinde tutulan tutanakta işyerinde faaliyet olmadığının tespit edildiği anlaşılmaktadır.
Somut olayda, davacının davasını ispat edemediğinden bahisle reddine karar verilmiş ise de, Kurum müfettişine ifade veren ...'ün, daha önce davalı işyerinde davacı ile birlikte çalıştıklarını ve davacının davalı işyerinde çalıştığı sırada kaza geçirdiğine, olay sırasında davacıyı ziyarete gitmiş olması sebebi ile tanık olduğunu beyan etmesi, yine Kurumun iş kazasına ilişkin soruşturması sırasında beyanına başvurulan ...'ın kazayı görmediğini ancak davalı işyerinde 2001 yılı Haziran ayında çalışmaya başlamasından bir hafta sonra davacının da çalışmaya başladığını ve kaza tarihinden bir hafta önce işten ayrıldığını ifade etmesi, daha önce davalı işverenden sigortasız çalıştırılması konusunda Kuruma şikayette bulunan ...'ın da davacı ile birlikte çalıştıklarını beyan etmesi ve hastane kayıtları karşısında davanın tümden reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir.
Yapılacak iş, davalı işyerinden yasa kapsamında olduğu dönemde verilen dönem bordrolarını getirterek, dava dönemine yakın tarihlerdeki bordrolarda kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak bilgilerine başvurmak, Kurum müfettişine ifade veren ancak mahkemece dinlenilmeyen ...'ın beyanına başvurmak, hastane kayıtları, kazayı gören, davalı işyerinde çalıştığını ifade eden tanık beyanının varlığı sebebi ile davanın tümden reddine karar verilemeyeceğini göz önünde bulundurarak gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde ortaya koyduktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.
O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 16/03/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.