Davacı, 01.08.1995-09.04.2014 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespitine, geriye dönük olarak borçlanmasına karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.
Hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
Dava, davacının 01.08.1995-09.04.2014 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa'ya göre Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.
Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş kararları; Kurumun prim alacaklarını Bakanlar Kurulu kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi halinde, Bağ-Kur’un prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi, yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil yükümlülüğüne aykırılık teşkil ettiğinden, prim tevkifatının yapıldığı tarihi izleyen aybaşından itibaren sigortalı olarak kabulü gerektiği yönündedir.
Tarım Bağ-Kur sigortalılığının temel koşulu 2926 sayılı Yasanın 2/1 ve 3/b maddelerinde belirtildiği gibi, tarımsal faaliyette bulunmaktır. Prim tevkifatına dayalı tespit davalarında, salt ziraat odası ve kooperatif kaydı gibi belgelerin bulunması ya da ürün tesliminin olması tek başına davanın kabulü için yeterli değildir. Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti için öncelikle bir prim kesintisinin (tevkifat) bulunması gerekir. Yine bu prim kesintisini (tevkifatı) takip eden yıllarda, tarımsal faaliyete ilişkin olarak, hangi tarımsal ürünlerin yetiştirildiği, nereye satıldığı veya teslim edildiği, bu ürünlerden prim kesintisinin yapılıp yapılmadığı gibi hususlar da somutlaştırılarak belirlenmelidir.
Öte yandan ilk prim kesintisini izleyen yıllarda, prim kesintisi (tevkifat) veya ürün tesliminin iki yıla kadar olan süre dışında süreklilik arzettiği hallerde tarımsal faaliyetin sürekli olduğu kabul edilip, bu yıllar için de tespit kararı verilmesi gerekmektedir.
Somut olayda, davacının davalı Kurumda Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil edilip edilmediği araştırılmadan, 30.07.1995 tarihli müstahsil makbuzunda davacının prim kesintisinin bulunduğu göz önünde bulundurulmadan davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir.
Yapılacak iş, davacının Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil edilip edilmediğini davalı Kurumdan sormak, davacının 30.07.1995 tarihli müstahsil makbuzundan başka devam eden yıllarda ürün teslimi veya prim kesintisi bulunup bulunmadığını araştırarak, bunlara ilişkin belgeleri getirtmek, bu tarih haricinde prim kesintisi veya ürün teslimi bulunmaması halinde davacının 01.08.1995-31.12.1995 tarihleri arasında Tarım Bağ- Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar vermek, başkaca tevkifatın bulunması halinde ise, yukarıda anlatılan ilkeler ışığında davacının Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğu süreleri belirlemek ve davalı Kurum tarafından talep edilen tarihlerde sigortalı olarak tescil edilmiş olması durumunda davanın konusuz kalması ihtimalini göz önünde bulundurarak karar vermekten ibarettir.
Kabule göre de, işbu davanın bir tespit davası olduğu göz önünde bulundurulmadan kendini vekil ile temsil ettiren davalı Kurum yararına karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca maktu vekalet ücreti taktir edilmemesi hatalıdır.
O halde, tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA temyiz harcının istek halinde temyiz edenlerden davacıya iadesine 21.03.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy