MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
Davacı,...sigortalısı olduğunun tespitine, aksi yöndeki Kurum işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,
2- Dava, davacının 01/07/1990-01/03/2011 tarihleri arasında ... sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile 01/06/2006 - 04/06/2007 tarihleri arasındaki sürelerde 2926 sayılı Yasa kapsamında davacının isteğe bağlı ... sigortalısı olduğunun tespitine, 04/06/2007- 01/03/2011 tarihleri arasında 5510 sayılı Yasanın 4/I-b(4) bendi kapsamında davacının ...sigortalısı olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının adı ile düzenlenen 01/01/1988 tarihli giriş bildirgesi ile davacının 01/01/1988 tarihi itibariyle 7779 853 016 sicil numarası ile resen...sigortalısı olarak tescil edildiği, bu sicil numarasına ...adına 27/06/1997 de prim borcu yatırıldığı, aynı sicil numaralı dosya üzerinden ...in eşi ...'e ölüm aylığı bağlandığı, davacı ...'ün 28/03/2000 tarihli dilekçesi ile 1984 yılında köyü terk ederek yurtdışına gittiğini, prim ödemesini kendisinin yapmadığını; ...kaydının evlatlık kardeşi olan ...e ait olduğunu bildirdiği, davalı Kurumca ...'e bağlanan ölüm aylığının kesilerek sicil numarasının davacıya ait olduğunun kabul edildiği, davacının ilki 18/05/2006 tarihinde olmak üzere 2006-2011 yılları arasında çeşitli tarihlerde prim ödemesi yaptığı, 20/06/2011 tarihli Sosyal Güvenlik Memurluğu Raporunda davacının 1983 yılında köyden ayrıldığı ve bir daha köye gelmediğinin çiftçilikle uğraşmadığı,....Odası kayıtlarında yapılan incelemede talep dilekçesinde imzasının bulunmadığı, kaydın geçersiz ve usulsüz olduğunun belirtildiği, davalı Kurumca davacının sigortalılığının başlangıç tarihi itibariyle iptal edildiği, zabıta araştırmasında davacının tarımsal faaliyetle uğraşmadığının bildirildiği, davacının ....Odası'nda 04/06/2007 tarihinden itibaren kaydı bulunduğunun bildirildiği, Mahkemece dinlenen tanıkların davacının tarımla uğraştığını belirtmelerine rağmen,...kontrol memuru tarafından dinlenen aynı tanıkların imzalı beyanlarında davacının uzun süre önce köyden ayrılarak tarımla uğraşmadığını beyan ettikleri anlaşılmaktadır.
Tarım ...sigortalılığının temel koşulu 2926 sayılı Yasanın 2/1 ve 3/b maddelerinde belirtildiği gibi, tarımsal faaliyette bulunmaktır. 5510 sayılı Yasanın 4/b-4 maddesinde bu ilke aynen benimsenerek tarımsal faaliyette bulunanların sigortalı sayılacakları bildirilmiştir
Öte yandan, 2926 sayılı Yasa'nın 60. maddesine göre; “Tarımsal faaliyette bulunanlar ile bunların yanında aile mensubu olarak ücretsiz çalışmakla beraber bu Kanunun 4. maddesi kapsamı dışında kalanlardan 18 yaşını doldurmuş olanlar Kuruma yazılı başvurmak suretiyle isteğe baplı sigortalı olabilirler. Zorunlu sigortalılıkları sona erenler, 4. madde kapsamı dışında kalmak şartıyla evvelce prim ödemiş oldukları son basamak üzerinden sigortalılıklarını isteğe bağlı olarak devam ettirebilirler.”
24/07/2003 tarih ve 4956 sayılı Kanunun 56. maddesi ile 2926 sayılı Kanunun 60. maddesi 02/08/2003 tarihinden geçerli olmak üzere yürürlükten kaldırılmıştır. 4956 sayılı Kanunun 54. maddesi ile 60. madde yerine 2926 sayılı Kanuna Ek Madde 3 eklenerek bu maddede “1479 sayılı Kanunun 79. madde hükümlerinin 2926 sayılı Kanuna tabi olanlar yönünden de uygulanacağı hükmü getirilmiştir. Böylece, 02/08/2003 tarihinden sonra artık 2926 sayılı Kanuna göre isteğe bağlı sigortalılık olanaklı değildir.
Somut olayda, 2926 sayılı Yasanın 60. maddesi uyarınca isteğe bağlı sigortalılığın şartları oluşmadığı halde ve 4956 sayılı Yasanın 56. maddesi dikkate alınmadan davacının 01/06/2006-04/06/2007 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa kapsamında isteğe bağlı sigortalı olduğunun tespitine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. Ne var ki, 2926 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılık zorunlu sigortalılık olup 18/05/2006 tarihinde yaptığı prim ödemesi tescil talebi olarak değerlendirmesi gerektiği göz önüne alınmadan ve bu tarihten itibaren davacının tarımsal faaliyette bulunup bulunmadığı yeterince araştırılmadan sonuca gidilmesi hatalı olmuştur.
Yapılacak iş, davanın nitelikçe kamu düzenine ilişkin olduğu göz önünde bulundurarak öncelikle nizalı dönemde davacının nerede ve hangi tarihler arasında ikamet ettiğini belirlemek, ziraate elverişli taşınmazlarının bulunup bulunmadığını varsa bunları kullanıp kullanmadığını, arazi kiralayıp kiralamadığını, tarımsal kredi alıp almadığını, il tarım müdürlüğüne kayıtlı olup olmadığını araştırmak, köy muhtarı ve azalar ile yeterli bilgi ve görgüye sahip kişilerin tanık olarak dinlemek, ayrıca zabıta aracılığıyla ayrıntılı bir araştırma yaptıktan sonra diğer bütün delilleri birlikte değerlendirerek davacının prim ödemesi yaptığı 18/05/2006 tarihinden itibaren tarımsal faaliyette bulunup bulunmadığını teredüte yer vermeyecek şekilde belirlemek ve sonucuna göre karar vermekten ibarettir.
O halde, tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 02/06/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy