MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, eksik işçilik bildirimi nedeniyle tahakkuk ettirilen prim ve gecikme zammının iptaline, borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1.Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici nedenlere, temyiz edenin sıfatına ve temyiz nedenlerine göre davalı Kurumun aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine,
2.Dava, Kurumca re'sen tahakkuk ettirilen prim ve gecikme zammı tutarı 142.263,31 TL'nin iptali ile davacı şirketin borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkin olup davacı vekili 13.04.2011 tarihli dilekçesi ile Kuruma 142.263,31 TL ödeme yapıldığını belirtilerek fazladan ödenen 82.879,05 TL'nin iadesini (istirdatını) talep etmiştir.
Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile davacının 25.651,99 TL prim aslı 33.732,27 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 59.384,26 TL yi aşan miktarla ilgili Kurum işleminin iptaline, bu miktarı aşan kısımdan dolayı davacının Kuruma borcunun olmadığının tespitine karar verilmiştir.
506 sayılı Kanun'un 79.maddesinin 13.fıkrasına ve 5510 sayılı Kanun'un 85.maddesinin 3.fıkrasına göre sigorta müfettişi tarafından, Kuruma bildirilmediği tespit edilen asgari işçilik tutarı üzerinden Kurumca resen tahakkuk ettirilen sigorta primleri bu Kanunun 80 inci maddesi de nazara alınarak işverene tebliğ olunur. İşveren, tebliğ edilen prim borcuna karşı tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde Kuruma itiraz edebilir. İtiraz takibi durdurur. Kurumca itirazın reddi halinde, işveren, kararın tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde yetkili iş mahkemesine başvurabilir. Mahkemeye başvurulması prim borcunun takip ve tahsilini durdurmaz.
Kanunda öngörülen süre hakdüşürücü niteliktedir.
Somut olayda, Kurumun prim ve gecikme zammına ilişkin 30.12.2008 tarih ve 103639 sayılı yazısı ile 61.071,71 TL prim ve 81.191,60 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 142.263,31 TL'nin ödenmesi davacı şirketten talep edilmiştir. Borcun tebliğ tarihi 05.01.2009, itiraz tarihi ise 02.02.2009'dir. Dosyada Prim Tahakkuk İtiraz Komisyonu Kararı bulunmamaktadır. Kurum 02.02.2009 tarihli itiraz dilekçesinin yapılandırma kısmını aynı tarihli yazı ile reddetmiş ise de mahkemece prim ve gecikme zammına yapılan itiraza dair komisyon kararı olup olmadığı ve var ise tebliğ tarihine göre davanın hakdüşürücü süre içinde açılıp açılmadığı araştırılmamıştır.
Yapılacak iş, davacının süresinde yaptığı itirazına dair komisyon kararı olup olmadığını ve var ise tebliğ tarihini Kurumdan sormak, eldeki davanın yukarıda yer alan hukuki açıklamalar ışığında hakdüşürücü sürede açılıp açılmadığını belirlemek, davanın dinlenebilir olduğu sonucuna varılır ise yöntemince araştırma ve inceleme yaparak ve özellikle yöntemince bilirkişi kurulu oluşturularak davanın esası hakkında bir karar vermekten ibarettir.
Mahkemece, yukarıda yer alan hukuki açıklamalar ışığında davanın hakdüşürücü süre içerisinde açılıp açılmadığı yönünde yeterli bir inceleme ve araştırma yapılmadan işin esasına girilerek yazılı biçimde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
3.Asgari işçilik uygulamasına dair uyuşmazlıkların sağlıklı çözümü için kayıt ve defterler üzerinde inceleme yapılması, faturaların doğruluğunun ve niteliğinin belirlenmesi, incelemeye konu işin (sektörün) özelliklerine göre işçilik miktarının ve asgari işçilik oranının tespiti gerekir. Bu hususların incelenmesi ise özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden; HMK'nın 266.maddesine göre asgari işçiliği teknik usullerle saptamasını bilen bir hukukçu, serbest muhasebeci mali müşavir bilirkişi (veya yeminli mali müşavir) ve asgari işçilik incelemesine konu iş (sektör) konusunda bilgi sahibi (inşaat mühendisi, elektrik mühendisi, otel yöneticisi vb.) bir bilirkişi olmak üzere üç kişilik bilirkişi kurulundan açıklayıcı ve denetime elverişli rapor alınmalıdır.
Somut olayda, yukarıda açıklanan biçimde hukukçu, şehirlerarası otobüs işletmesi tecrübesi olan işletmeci ve serbest muhasebeci mali müşavir (veya yeminli mali müşavir) bilirkişilerden oluşturulacak kuruldan açıklayıcı ve denetime elverişli bilirkişi raporu alınması gerekirken yöntemine uygun biçimde oluşturulmayan bilirkişi kurulu tarafından hazırlanan bilirkişi raporu doğrultusunda yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 30.06.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy