MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, 30.04.1998 tarihten itibaren ... sigortalı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
Dava, davacının sattığı ürün bedelinden davalı Kurum’a ilk prim kesintisinin yapıldığı tarih olan 30/04/1998 tarihinden itibaren ... sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir..
Mahkemece, prim kesintilerinin Kurum kayıtlarına intikal etmediğinin tespit edilmesi nedeni ile davanın reddine karar verilmiştir.
Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş kararları; Kurumun prim alacaklarını Bakanlar Kurulu kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi halinde,...un prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi, yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil yükümlülüğüne aykırılık teşkil ettiğinden, prim tevkifatının yapıldığı tarihi izleyen aybaşından itibaren sigortalı olarak kabulü gerektiği yönündedir.
İlk prim kesintisini izleyen yıllarda prim kesintisi veya ürün tesliminin gerçekleştiğinin belirlendiği durumlarda, bu yıllar için de tespit kararı verilmesi gerekmektedir.
... sigortalılığının temel koşulu 2926 sayılı Yasanın 2/1 ve 3/b maddelerinde belirtildiği gibi, tarımsal faaliyette bulunmaktır. Prim tevkifatına dayalı tespit davasında, salt ziraat odası ve kooperatif kaydı gibi belgelerin bulunması, davanın kabulü için yeterli değildir. Tarımsal faaliyetin sürdüğünün, faaliyete ilişkin olarak hangi tarımsal ürünlerin üretildiği, nereye satıldığı veya teslim edildiği gibi hususlar da somutlaştırılarak belirlenmelidir. Prim tevkifatı ve ürün tesliminin, iki yıl dışında süreklilik arzettiği hallerde de tarımsal faaliyetin sürekli olduğu kabul edilebilir.
Öte yandan, ..Bakanlığının 2926 sayılı Yasa'nın uygulanmasına ilişkin 26/03/1994 günlü 4 nolu tebliğine göre ürün bedellerinden % 1 oranında tevkifat yapmakla yükümlü gerçek ve tüzel kişilerin bu tevkifatı yaparak kurum hesabına intikal ettirmek zorunda oldukları, kesinti yaptığı halde Kurum hesabına yatırmayan gerçek veya tüzel kişilerin, Kuruma karşı sorumlu oldukları, bu kesintilerin yasal faiziyle birlikte kendilerinden tahsil olunacağı TCK.'nun 526.maddesi gereğince cezalandırılmaları için suç duyurusunda bulunulacağı bildirildiğinden davacının sattığı ürün bedelinden kesinti yapıldığının tesbiti sigortalılığın kabulü için yeterli olup, kesintiyi yapan davalı Kuruma karşı sorumlu olacağından kesinti yapıldıktan sonra Kurum hesabına yatırılmamış olması dahi sonuca etkili değildir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerin incelenmesinden davacının 2000/08. ayına ait müstahsil makbuzuna istinaden ... sigortalılık tescilinin 01/09/2000 tarihinde yapılmış olduğu, davacının . kaydının 01/01/1984 tarihinden itibaren devam ettiği, tapu kaydının bulunduğu, .. ve ...’ye sattığı ürün nedeni ile 30/04/1998 tarihli ve 282 sayılı, ..Bakanlığı onaylı müstahsil makbuzunun düzenlendiği anlaşılmaktadır.
Prim kesintisinin yapılması ...luluğun başlaması için yeterli olup kesintiyi yapan kişi, kurum veya kuruluşların bu parayı Bağ-Kur hesabına yatırıp yatırmaması ..sigortalılığının başlaması ve devamı için ön şart değildir. Kesintiyi yapıp...a intikal ettirmeyen kişi, kurum veya kuruluşların cezai ve davalı Kurum'a karşıda nakti sorumluluğu bulunmakta olup bu kişinin bu konudaki ihmal ve kastının ürün teslim eden kişinin mağduriyeti sonucunu doğurmaması gerekir. Bu bakımdan ibraz edilen makbuzda sahtecilik vs. gibi bir durum bahis konusu olmadığından 30/04/1998 tarihli ve 282 sayılı müstahsil mazkbuzu ile yukarıda sözü edilen ilkeler de göz önünde bulundurularak sonuca gitmek gerekir iken Mahkemece hatalı değerlendirme neticesi kurulan hüküm hatalı olmuştur.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 01/06/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy