MAHKEMESİ : ...... Mahkemesi
Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki ...... okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.
K A R A R
Dava, davacının 01.09.1997-15.02.2006 tarihleri arasında davalı işyerinde geçen ve davalı Kuruma bildirilmeyen çalışmasının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile hüküm de yazılı şekilde karar verilmiş ise de bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.
Bu tür davalarda öncelikle davacının çalışmasına ilişkin belgelerin işveren tarafından verilip verilmediği yöntemince araştırılmalıdır. Bu koşul oluşmuşsa işyerinin gerçekten var olup olmadığı kanun kapsamında veya kapsama alınacak nitelikte bulunup bulunmadığı eksiksiz bir şekilde belirlenmeli daha sonra çalışma olgusunun varlığı özel bir duyarlılıkla araştırılmalıdır. Çalışma olgusu her türlü delille ispat edilebilirse de çalışmanın konusu, niteliği, başlangıç ve bitiş tarihleri hususlarında tanık sözleri değerlendirilmeli, dinlenen tanıkların davacı ile aynı dönemlerde işyerinde çalışmış ve işverenin ...... kayıtlara geçmiş ......... tanıkları yada komşu işverenlerin aynı nitelikte işi yapan ve .........larına ...... kayıtlarına geçmiş çalışanlardan seçilmesine özen gösterilmelidir. Bu tanıkların ifadeleri ile çalışma olgusu hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmelidir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 16.9.1999 gün 1999/21-510-527, 30.6.1999 gün 1999/21-549-555- 3.11.2004 gün 2004/21- 480-579 sayılı kararları da bu doğrultudadır.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davalı işyerinin 20.10.1993-31.05.2007 tarihleri arasında kanun kapsamında olduğu, 17.09.1999-15.11.1999 ve 14.06.2000-01.09.2000 tarihleri arasında davalı işyerinden bildirilen hizmetinin bulunduğu, dava dışı 36398 sicil numaralı işyerinden 13.05.1998-15.08.1998 tarihleri ve dava dışı 1004150 sicil numaralı işyerinden 16.05.2003-31.12.2004 ve 01.01.2005-01.05.2005 tarihleri arasında hizmetinin bildirildiği, davacının 26.09.2000 tarihinde düzenlenen bir yarışmada yılın ...... ...cısı seçildiğine dair haber çıktısının ibraz edildiği, davalı işyeri yayın yönetmeninin imzasının olduğu 1995 ......-2007 ...... arasındaki döneme ilişkin yayın akışında davacının ...... hariç her gün gece 23:00-02:00 arası ve ...... günleri 22:00-02:00 arası ... yaptığının belirtildiği anlaşılmaktadır.
Somut olayda, tanık beyanlarından ve tüm dosya kapsamından davacının davalı işyerinde geçen çalışmasının gece saatlerinde ...... ...ı yapmaktan ibaret olduğunun anlaşılması karşısında artık dava dışı işyerlerinde çalışırken gece davalı işyerinde de çalışabileceğinin kabulü gerekir.
Yapılacak iş, ihtilaflı döneme ilişkin dönem .........larında kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak bunların bilgilerine başvurmak, bordolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği takdirde, ...... Kurumu, ............ odası aracılığı ve......lık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak, mevcut tanık beyanları da bir arada değerlendirilerek davacının ... hazırlığının ne kadar sürdüğü, ...ın kaç saat devam ettiği, ... sonrasında çalışmasının olup olmadığı hususlarını araştırmak, davacının davalı işyerinde ...... çalıştığının kabulü halinde davacının sürekli olarak bir günde kaç saat çalıştığı, giderek haftalık ve aylık çalışma süreleri belirlenerek, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 63. maddesi gereğince 7.5 saat çalışma bir günlük çalışma hesabı ile kaç iş gününe karşılık olduğu hususu bir uzman bilirkişinin görüşü alınmak suretiyle açıkça saptandıktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edenlerden davacıya ve davalılardan ...... A.Ş. 'ne iadesine, 16.04.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy