MAHKEMESİ:İş Mahkemesi
Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 08.03.1997-01.06.2003 tarihleri arasında askerlik süreleri dışlanarak geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.
Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.
K A R A R
Davacı, davalı ... İnşaat Ltd.şirketinin diğer davalı ... A.Ş’nin taşeron firması olduğunu taşeron firma işcisi olarak davalı şirkete ait iş yerlerinde geçen ve Kurum’a bildirilmeyen 08.03.1997-01.06.2003 tarihleri arasında askerlik süreleri dışında kalan çalışmalarının tespitini istemiştir.
Mahkemece, Dairemiz bozma ilamına karşı “uyma” kararı verilerek yapılan yargılama neticesi davanın reddine karar verilmiştir.
Uyuşmazlık, somut olayda davacının hizmet tespiti isteminde bulunduğu ve hak düşürücü süreye uğramayan 31.10.2001-01.06.2003 tarihler arası dönem yönünden sigortalı çalışmalarının tespitine yönelik Mahkemece yapılan inceleme ve araştırmanın hükmün kurulmasında yeterli olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.
Bu tür davalarda, öncelikle davacının çalışmasına ilişkin belgelerin işveren tarafından verilip verilmediği yöntemince araştırılmalıdır. Bu koşul oluşmuşsa işyerinin gerçekten var olup olmadığı , kanun kapsamında veya kapsama alınacak nitelikte bulunup bulunmadığı eksiksiz bir şekilde belirlenmeli daha sonra çalışma olgusunun varlığı özel bir duyarlılıkla araştırılmalıdır. Çalışma olusu her türlü delille ispat kazanabilirse de çalışmanın konusu niteliği başlangıç ve bitiş tarihleri hususlarında tanık sözleri değerlendirilmeli, dinlenen tanıkların davacı ile aynı dönemlerde işyerinde çalışmış ve işverenin resmi kayıtlara geçmiş bordro tanıkları ya da komşu işverenlerin aynı nitelikte işi yapan ve bordrolarına resmi kayıtlarına geçmiş çalışanlardan seçilmesine özen gösterilmelidir. Bu tanıkların ifadeleri ile çalışma olgusu hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmelidir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 16.9.1999 gün 1999/21-510-527, 30.6.1999 gün 1999/21-549-555- 3.11.2004 gün 2004/21- 480-579 sayılı kararları da bu doğrultudadır.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; 21/01/2016 Tarih 2015/18685 Esas, 2016/523 Karar sayılı bozma ilamı ile“ 31.10.2001-1.6.2003 tarihleri arası dönem yönünden kesintisiz bordro tanığı dinlenmesi” gerektiğinin belirtildiği, bozma ilamı sonrası davalı şirkete ait 2001/03-2003/02 dönem bordrolarının getirtildiği, duruşmalarda bordrolu tanıkların dinlenildiği anlaşılmaktadır.
Somut olayda, duruşmalarda dinlenilen bordrolu tanıkların beyanı davacının davalı işyerinde çalışmasının olmadığı yönünde değil, davacının ne zaman işe başladığını, çalışma sürelerini tam olarak hatırlamadıkları yönündedir. Gerçekten davalı işyerinin mekan ve büyüklüğü, sigortalı çalışan sayısı ile kapasitesi göz önünde bulundurulduğunda beyanına başvurulan tanıkların davacının çalışmalarını kesin olarak hatırlamaması mümkündür. Bununla birlikte davacının davalı işyerine ait paketleme bölümünde çalıştığının anlaşılmasına göre, paketleme bölümünde çalışan ve davacının çalışmaları hakkında bilgi sahibi olabilecek bordrolu tanıkların beyanına başvurarak çalışma olgusunun her türlü şüpheden uzak bir şekilde belirlenmesi gerekir iken yazılı şekilde sonuca gidilmesi isabetsiz olmuştur.
Yapılacak iş, davalı işyerine ait paketleme bölümünde 31.10.2001-01.06.2003 tarihleri arası tüm dönemde çalışma kaydı bulunan davalı işyeri çalışanlarının tespit edilerek tanık olarak beyanlarına başvurmak, tanıkların beyanları ile yetinilmemesi, adreslerine ulaşılamaması halinde ... Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarına başvurmak ve Mahkemece toplanan tüm delilleri birlikte değerlendirmek suretiyle sonucuna göre bir karar vermekten ibarettir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine,
22.02.2018 gününde oybirliği ile karar verildi.