MAHKEMESİ:İş Mahkemesi
Asıl ve Birleşen ... İş Mahkemesinin .../... esas sayılı davası bakımından;
TÜRK MİLLETİ ADINA
Asıl ve birleşen davaların davacısı, iş kazası sonucu maluliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; bozmaya uyarak ilamda yazılı nedenlerle 262.959,11.- TL. maddi ve manevi tazminatın yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine ilişkin hükmün süresi içinde temyizen incelenmesi davalı ...Ş. vekilince duruşmalı, diğer davalı ... Ambalaj Sos. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. vekilince duruşmasız istenilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 05/11/2019 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davalı ... Tic. A.Ş. vekili Avukat ... ile karşı taraf vekili ... geldiler. Başka gelen olmadı. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan Avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek aynı gün düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği konuşulup düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.
KARAR
1-Mahkemece 05/11/2019 tarihinde verilen kararın, davalı ... Ambalaj Sos. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. Vekilince süresi içerisinde temyiz edildiği ancak davalı vekilinin temyiz talebinden 26/02/2019 tarihli dilekçesiyle feragat ettiği ve vekaletname suretinde temyiz talebinden feragate yetkili kılındığı anlaşıldığından davalı ... Ambalaj Sos. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. vekilinin temyiz talebinin feragat nedeniyle REDDİNE,
2-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlerle, temyiz kapsamı ve nedenlerine göre davalı ...Ş. vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,
3-Dava, 10/11/2012 tarihli iş kazası sonucu sigortalının sürekli iş göremezliğe maruz kalması nedeniyle maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.
Mahkemece, asıl davanın kısmen kabul kısmen reddi ile, 199.110,11 TL maddi tazminatın ve 25.000,00 TL manevi tazminatın, birleşen davanın ise kabulü ile 38.849,00 TL maddi tazminatın 10/11/2012 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine k arar verilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerin incelenmesinden; davacının asıl işveren ... Marketler Ticaret A.Ş. (Eski Ünvanı: ... Süpermarketleri Tic. A.Ş.)’ne bağlı iş gören, alt işveren ... Ambalalaj Ltd. Şti’nin deposunda iade alan sorumlusu olarak olarak çalıştığı, RT isimli alet ile raflara uzandığı esnada yüksekten düştüğü, olayın SGK tarafından iş kazası olarak kabul edildiği, sürekli iş göremezlik oranının % 25,2 olarak tespit edildiği, kusur raporunda davalı asıl işveren şirketin %60, davalı alt işveren şirketin %30 ve davacının %10 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği, hesap bilirkişiden alınan 13/05/2016 tarihli hesap raporunda asgari ücretin 2,21 katı üzerinden yapılan hesaba itibar edilerek maddi tazminat yönünden 199.110,11 TL’ye, manevi tazminat yönünden ise 5.000,00 TL’ye karar verildiği, mahkemece verilen 29/06/2016 tarihli bu ilk kararın taraflarca temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 25/05/2017 tarih ve 2016/17837 esas ve 2017/4440 karar sayılı kararı ile tarafların sair temyiz itirazları reddedilerek, davacının olay tarihinde yaptığı işe göre aldığı ücretin meslek kuruluşlarından, Türkiye İstatistik Kurumundan, Çevre ve Şehircilik Bakanlığından bilinen devrede sigortalının alabileceği ücretleri sorulması ve usuli kazanılmış hakları gözeterek sonucuna göre maddi tazminat hakkında karar verilmesi, aynı zamanda takdir edilen manevi tazminatın az olduğuna işaretle muhik bir manevi tazminata hükmedilmesi yönünden kararın bozulduğu, bozmaya uyularak yapılan yargılamada, davalı ... şirketi vekilinin 17/01/2018 tarihli beyanıyla 1.100 TL net ücretin esas alınması gerektiğini, davacı vekilinin de 22/01/2018 tarihli beyanıyla bu miktardaki ücreti kabul ettiğini beyan ettiği, hesap bilirkişiden alınan 26/04/2018 tarihli raporda ise taraf kabulleri dikkate alınmadan ve emsal ücret araştırması yapılmaksızın asgari ücretin 2,01 katı üzerinden, bilinen devre 31/12/2018 tarihine çekilmek suretiyle hesap yapıldığı, mahkemece bu hesap raporunda pasif devre hesabını düzelterek maddi tazminat alacağı için ek dava açtığı, mahkemece ek davaya itibar edilerek karar verildiği anlaşılmıştır.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 06/03/2002 gün ve 1/119-135 sayılı kararında da belirtildiği üzere; bozma kararına uyulması ile Mahkemenin bozma kararı doğrultusunda işlem yapma yükümlüğü doğar. Bu ilke usul Kanunun dayandığı ana esaslardan olup kamu düzeni ile ilgilidir. Yargıtay’ın bozma kararına uymuş olan Mahkemenin, bozma gereğince değerlendirme yaparak yeni hükmünü tesis etme zorunluluğu vardır.
Usuli kazanılmış hak kavramı ise, davaların uzamasını önlemek, hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı genel güvenin sarsılmasını önlemek amacıyla Yargıtay uygulamaları ile geliştirilmiş, öğretide kabul görmüş ve usul hukukunun vazgeçilmez ana ilkelerinden biri haline gelmiştir. Anlam itibariyle, bir davada mahkemenin ya da tarafların yapmış olduğu bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan hakkı ifade etmektedir.
Usuli kazanılmış hakkın hukuki sonuç doğurabilmesi için; bir davada ya taraflar ya mahkeme ya da Yargıtay tarafından açık biçimde yapılmış olan ve istisnalar arasında sayılmayan bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan bir hakkın varlığından söz edilebilmesi gerekir.( HGK.nun 12.07.2006 T., 2006/4-519 E, 2006/527 K, 03.12.2008 T., 2008/10-730 E., 2008/732 K.) Usuli kazanılmış hak ilkesi kamu düzeniyle ilgilidir. (09.05.1960 T., 21/9; 04.02.1959 gün 13/5 sayılı İçtihadı Birleştirme kararı).
Somut olayda; bozma kararından sonra yapılan yargılama neticesinde taraf vekillerinin beyanlarına göre, davacının olay tarihinde aylık kazancının net 1.100,00 TL düzeyinde olduğu konusunda ihtilaf bulunmadığı açıktır.
O halde, uyulan bozma kararı doğrultusunda mahkemece yapılacak iş, davacının iş kazası tarihinde net 1.100,00 TL ücreti olduğu dikkate alınarak, bu ücreti, kaza tarihindeki asgari ücrete oranlamak suretiyle bulunacak asgari ücret katını, taraflar lehine oluşan usuli kazanılmış hak dikkate alınmak suretiyle 13/05/2016 tarihli hesap bilirkişi raporuna uygulamak, bu raporda esas alınan bilinen devre tarihini ileri çekmemek ve rapordan sonra yürürlüğe giren asgari ücret farklarını rapora yansıtmamak suretiyle yapılacak hesabı hükme esas alarak karar vermekten ibarettir.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular dikkate alınmadan hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O halde temyiz eden davalı ...Ş. vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, davalılardan ... Marketler Tic.A.Ş. Yararına takdir edilen 2.037,00TL duruşma Avukatlık parasının karşı tarafa yükletilmesine, temyiz harcının istek halinde davalılara iadesine, 05/11/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.