MAHKEMESİ: Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
TÜRK MİLLETİ ADINA
K A R A R
A)Davacı İstemi :
Davacı vekil, davacının makine operatörü olarak ...Tavukçuluk Hay. Gıd Tar Org. Gübre İmal. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ne ait işyerinde gübre karıştırma makinasında çalışırken 01.03.2007 tarihinde geçirmiş olduğu iş kazası sonucu yaralandığını, davacının çalışma gücünün % 11 inin kaybedecek derecede malül olduğunu, bu durumun ... İş Mahkemesi' nin 2014/85 E. sayılı dosyasında alınan 3.Adli Tıp İhtisas Kurulu Raporunda ve Adli Tıp Genel Kurulu' ndan alınan raporlarda sabit olduğunu, davacının maluliyet aylığı bağlanması talebi ile Kuruma başvurduğunu, ancak başvurusunun Kurum tarafından davacının maluliyet oranının %5,2 olarak tespit edilmiş olmasından dolayı reddedildiğini belirterek ... İş Mahkemesinin 2014/85 E, sayılı dosyasında alınan 3.Adli Tıp İhtisas Kurulu Raporu ve Adli Tıp Genel Kurulundan alınan raporlar nazara alınarak davacının 17.05.2016 tarihi İtibariyle maluliyet aylığına hak kazandığının tespiti ile aksi yöndeki Kurumum işleminin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
B)Davalı Cevabı :
Davalı vekili davacının, 12.11.2009 tarihi sonrasında da, farklı işverenler nezdinde geçen sigorta hizmetlerinin bulunduğu, son olarak 07.02.2016 tarihi itibariyle çalışmakta olduğu işyerinden çıkışının yapıldığı ve davacının, toplam 2254 gün sigortalı hizmetinin bulunduğu, davacının, 01.03.2007 tarihinde geçirmiş olduğu iş kazası sonrasında, ... Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü ... Sağlık Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından düzenlenmiş olan 30.09.2011 tarihli rapor uyarınca, davacının sürekli iş göremezlik derecesinin E cetveline göre %5,2 olduğu, davacı vekili tarafından 10.02.2017 tarih, 1820252 varide sayılı dilekçe ile İl Müdürlüğüne maluliyet aylığı talepli başvuruda bulunulduğu, ancak davacıya kurum tarafından belirlenmiş olan %5,2 oranındaki sürekli iş göremezlik derecesine uyarınca aylık bağlanmasının mümkün olmadığının tesbit edildiğini,
davacı vekili tarafından her ne kadar 3. Adli Tıp ihtisas Kurulu ve Adli Tıp Genel Kurulu raporları uyarınca davacının çalışma gücünün %11' ini kaybedecek derecede malul olduğunun sabit olduğu iddia edilsede mülfa 506 ve 5510 sayılı yasalarda açıkca belirtildiği üzere sürekli iş göremezlik gelirine hak kazanabilmek için maluliyetin %10 olduğunun kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurulları tarafından verilen raporlara istinaden kurum sağlık kurulunca tespit edilmesi gerektiğini, Bu bağlamda kurum yetkili birimlerince düzenlenmiş olan 30/09/2011 tarihli rapora istinaden gerçekleştirilen kurum işleminin yerinde olduğunu haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
C)İlk Derece Mahkemesi Gerekçesi ve Kararı :
Mahkemece ''.... Mahkememizce tarafların dayandıkları deliller toplanmış, davacıya ait SGK dosyası, işyeri kayıtları getirtilmiş, toplanan deliller ışığında; Mahkememizin 2014/85 Esas sayılı dosyası dosyamız içine alınarak incelenmiş ve ... hakkında düzenlenmiş adli ve tıbbi belgelerde bildirilen verilen Genel Kurulca değerlendirildiğinde ... oğlu, 1975 doğumlu, ...' ın 01/03/2007 tarihinde geçirdiği iş kazasına bağlı ayak parmaklarındaki arazısa sebebiyle 85/9529 karar sayılı Sosyal Sigortalar Sağlık İşlemleri Tüzüğü hükümlerinden yararlanılarak ve meslek grup numarasının dosya kapsamından Grup 1 olduğu anlaşılmış ve E cetveliren göre %11.0 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağına karar verilmiş ve davacının kuruma başvuru tarihi olan 09/02/2017 tarihli maluliyet aylığı bağlanmasına ilişkin talebinin takip eden aybaşından itibaren maluliyet aylığı bağlanması gerektiğinin tespitine...... '' karar verilmiştir.
D) İstinaf Başvurusu :
İstinaf kanun yoluna başvuran davalı vekili, müvekkili kurumun yetkili birimlerince düzenlenmiş olan 30/09/2011 tarihli rapora istinaden gerçekleştirilen işlemlerin usul ve yasaya uygun olduğunu, haksız ve mesnetsiz talepler açısından davanın reddi gerekirken mahkemece usul ve yasaya aykırı olarak davanın kabulüne karar verildiğini, bu nedenlerle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
E)Bölge Adliye Mahkemesi Gerekçesi ve Kararı :
Bölge Adliye Mahkemesi gerekçesinde " ..Davacının açtığı ve ... Mahkemesinin 2014/85 esas sırasında görülen tazminat davasında maluliyet oranının tespiti maksadı ile Adli Tıp Kurumu ilgili Dairesi ve Genel Kurulu'ndan birbirini teyit eden rapor alınmıştır. Bu raporlara nazaran davacının meslekte kazanma gücü kayıp oranının %11 olduğu belirlenmiştir. Ancak yasal prosedüre göre Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulundan rapor alınması hususuna uyulmamıştır. Dairemizce bu eksiklik HMK'nın 353/1-b-3 maddesinin verdiği yetkiye uygun olarak tamamlanmıştır. Bu nedenlerle ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleri ile dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla HMK 353/1-b-3 maddesi dalaletiyle 353/1-b-1 maddesi gereğince davalı tarafın istinaf başvurusunun esastan reddine.... " karar verilmiştir.
F)Temyiz :
Davalı vekili, davacının 1.3.2007 tarihinde geçirmiş olduğu iş kazası ile ilgili olarak Kurumumuz yetkili ve görevli birimi olan ...Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü ... Sağlık Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından düzenlenmiş olan 30.9.2011 tarihli rapor uyarınca davacının sürekli iş göremezlik derecesinin E cetveline göre %5,2 olduğu tespit edildiğini, davacı vekili tarafından her ne kadar 3. Adli Tıp İhtisas Kurulu ve Adli Tıp Genel Kurulu raporları uyarınca davacının çalışma gücünün %11 ini kaybedecek derecede malul olduğunun sabit olduğu belirtilmekte ise de mülga 506 ve 5510 sayılı yasalarda açıkca belirtildiği üzere sürekli iş göremezlik gelirirne hak kazanabilmek için maluliyetin %10 olduğunun kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurulları tarafından verilen raporlara istinaden Kurum Sağlık Kurulunca tespit edilmesi gerektiğini, bu bağlamda kurumumuz yetkili birimlerince düzenlenmiş olan 30.9.2011 tarihli rapora istinaden gerçekleştirilen müdürlüğümüz işlemleri usul ve yasaya uygun olduğunu, haksız ve mesnetsiz taleplerle açılan davanın reddi gerekirken yerel mahkeme usul ve yasaya aykırı olarak davanın kabulüne karar verildiğini, Bölge Adliye Mahkemesi de istinaf başvurusunu esastan reddettiğini belirterek temyiz yoluna başvurmuştur.
G) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe :
Dava, davacının meslekte kazanma gücü kayıp oranının %11 olduğunun tespiti ile sürekli iş göremezlik geliri bağlanması istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; Sosyal Güvenlik Kurumu Kocatepe Sosyal Güvenlik Merkezi 30.09.2011 tarihli raporunda sürekli iş göremezlik derecesinin %5,2 olduğu, yardıma muhtaç olmadığı, kontrol gerekmediği, istinaf incelemesi aşamasında aldırılan Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunun 06.06.2018 tarih 44-9619 karar sayılı raporunda sigortalının 01.03.2007 tarihinde geçirmiş olduğu iş kazası nedeniyle maluliyet oranının Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü çerçevesinde %5,2 olduğu,yardıma muhtaç olmadığı, kontrol gerekmediği, ...r İş Mahkemesinin 2014-85 Esas sayılı dosyasında Adli Tıp Kurumu 3. Adli Tıp İhtisas Kurulunun 10.06.2015 tarih ve 10128 karar sayılı raporunda 01.03.2007 tarihinde geçirmiş olduğu iş kazasına bağlı gelişen arızası sebebiyle 85-9526 karar sayılı Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü hükümlerinden yararlanılarak %11 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, Adli Tıp Kurumu Genel Kurulunun 17.05.2016 tarih 972 karar nolu raporunda 01.03.2007 tarihinde geçirmiş olduğu iş kazasına bağlı gelişen arızası sebebiyle 85-9526 karar sayılı Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü hükümlerinden yararlanılarak %11 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağına karar verildiği anlaşılmaktadır.
Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanmayan zararın ödetilmesine ilişkin davalarda (tazminat davaları) öncelikle zararlandırıcı sigorta olayının iş kazası niteliğinde olup olmadığı, haksız zenginleşmeyi ve mükerrer ödemeyi önlemek için Kurum tarafından hak sahiplerine bağlanan gelirin hükme en yakın tarihteki peşin sermaye değerinin hüküm tarihine en yakın tarihteki verilere göre belirlenen tazminattan düşülmesi gerektiği Yargıtay'ın oturmuş ve yerleşmiş görüşlerindendir.5510 sayılı Yasa’nın 19. maddesine göre iş kazası veya meslek hastalığı sonucu oluşan hastalık ve özürler nedeniyle Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurulları tarafından verilen raporlara istinaden Kurum sağlık kurulunca meslekte kazanma gücü en az %10 oranında azalmış bulunduğu tespit edilen sigortalının sürekli iş göremezlik gelirine hak kazanacağı, iş kazası ve meslek hastalığı sonucu sürekli iş göremezlik hallerinde meslekte kazanma gücündeki kayıp oranının belirlenmesine ve bu maddenin uygulanmasına ilişkin diğer usul ve esasların Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenleneceği bildirilmiştir. Bu yasal düzenleme gereğince düzenlenen Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinin 45. maddesinde sürekli iş göremezlik gelirinin iş kazası veya meslek hastalığı sonucu oluşan hastalık ve özürler nedeniyle Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurulları tarafından verilen raporlara istinaden Kurum Sağlık Kurulunca meslekte kazanma gücü en az %10 oranında azalmış bulunduğu tespit edilen sigortalıya bağlanacağı bildirilmiştir.Sürekli işgöremezlik oranının tespitine ilişkin davanın asıl amacı, 506 ve 5510 sayılı Yasa gereğince sigortalıya sürekli işgöremezlik geliri bağlanmasının teminine yöneliktir. Diğer yandan sürekli işgöremezlik oranının tespiti işverenin dahi hak alanını ilgilendirir. Zira işveren kusurlu ve sigortalının sürekli işgöremezlik oranı en az %10 ise, kurum sigortalının sürekli işgöremezlik oranına göre bağladığı gelirin peşin değerini işverenden isteyebilecektir.Dava konusu olan hukuki ilişki birden fazla kişi arasında ortak olup da bu hukuki ilişki hakkında mahkemece bütün ilgililer için aynı şekilde ve tek bir karar verilmesi gereken hallerde, dava arkadaşlığı maddi bakımdan zorunludur. Burada dava arkadaşları arasındaki hukuki ilişki son derece sıkı olup mahkeme mecburi dava arkadaşlarının hepsi hakkında aynı ve bir tek karar verir.Sürekli işgöremezlik oranının tespiti istemine ilişkin dava sonucunda mahkemece verilecek hüküm gerek işverenin gerekse Sosyal Güvenlik Kurumu'nun hak alanını etkileyeceğinden işveren ile Sosyal Güvenlik Kurumu arasında mecburi dava arkadaşlığı bulunmaktadır. Davalılar arasında (pasif) mecburi dava arkadaşlığı bulunması halinde, davacı bütün davalılara karşı birlikte dava açmak zorundadır. Dava bütün mecburi dava arkadaşlarına karşı değil de bunlardan birine veya bir kaçına karşı açılmış ise bu halde dava sıfat yokluğundan reddedilemez. Mahkemenin, davayı diğer mecburi dava arkadaşlarına da teşmil etmesi için davacıya bir süre vermesi, davacı bu süre içinde davayı diğer mecburi dava arkadaşlarına da teşmil ederse davaya devam etmesi gerekir.Yapılacak iş; davacıya davayı işverene yöntemince yöneltmesi için önel vermek ve işverenin göstereceği deliller toplandıktan sonra çıkacak sonuca göre bir karar vermektir.Kabule göre de, dava dilekçesinin içeriği gözetilerek davacının talebine bakıldığında sürekli iş göremezlik geliri bağlanması talep edildiği anlaşılmaktadır. Sürekli iş göremezlik yönünden hüküm kurulması gerekirken mahkemece maluliyet aylığı bağlanmasına karar verilmesi isabetsiz olmuştur.
O halde, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, Bölge Adliye Mahkemesince davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile yeniden hüküm kurulması gerekirken, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebepten dolayı kaldırılmasına ve ilk derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
G)SONUÇ:Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı 6100 sayılı HMK'nun 373/1. maddeleri uyarınca KALDIRILMASINA, ilk derece mahkemesi kararının BOZULMASINA, dosyanın ilk derece mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 14/02/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy