MAHKEMESİ: Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
TÜRK MİLLETİ ADINA
KARAR
A)Davacı İstemi: Davacı vekili 01.01.2000-31.08.2007 tarihleri arasındaki dönemde tarım bağ-kur sigortalısı olduğunun tespitini ve yargılama sırasında ise tespiti talep edilen dönem yönünden 6736 sayılı Yasa uyarınca yapılandırma hakkının saklı tutulmasını talep etmiştir.
B)Davalı Cevabı: davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
C)İlk Derece Mahkemesi Gerekçesi ve Kararı :
"Davanın KISMEN KABULÜ İLE;
1-Davacının 01.01.2000-31.08.2007 tarihleri arasında 2926 sayılı yasanın 4956 sayılı yasa ile değişik 2.,3.,5.,8.,10. ve 36.maddelerine göre Bağ-Kur tarım sigortalısı olduğunun TESPİTİNE,
Davacının 01.01.2000-31.08.2007 tarihleri arasındaki döneme ilişkin prim borcu bulunmadığına ilişkin istemin REDDİ İLE, davacının yargılama sırasında yürürlüğe girdiği anlaşılan 6736 SY.uyarınca sigortalı olduğu tespit edilen 01.01.2000-31.08.2007 dönemine ilişkin yapılandırma hakkının saklı tutulmasına" karar verilmiştir.
İstinaf Başvurusu ; Davalı Kurum vekili; davacının 01.09.1999 - 31.12.1999 ve 01.09.2007 - 31.10.2014 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak Kurum tarafından tescilinin yapıldığını, çiftçi kayıt sistemine 2002 yılında kayıt olduğunu, bu tarih öncesine ilişkin herhangi bir kaydın bulunmadığını, ayrıca talebin aşıldığını, Kurumun dava açılmasına sebebiyet vermemiş olması nedeniyle aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücreti hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu beyanla, yerel mahkeme kararının ortadan kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
D)Bölge Adliye Mahkemesi Gerekçesi ve Kararı : "Dosya içeriğindeki bilgi ve belgelere göre, davacının 01.09.1999 tarihinde tevkifat nedeniyle tescilinden sonra tarımsal faaliyetinin kesintisiz olarak devam ettiği, ... sisteminde 2000 yılında hayvan işletmesinin açıldığı, tespiti talep edilen dönemde işletmenin faal olduğu, hayvan pasaportlarının sunulduğu, 21.09.2001 tarihinde ... Ziraat Odası kaydının başladığı, 2002 yılında çiftçi kayıt sistemine dahil olduğu, muhtelif tarihli müstahsil makbuzları ve ÇKS kayıtlarına göre faal olarak çiftçiliğe devam ettiği, muhtar ve azalardan oluşan kamu tanıklarının da davacının tespitini istediği dönemde kesintisiz olarak arpa, nohut, buğday ve haşhaş yetiştirdiğini ve hayvancılık yapmak suretiyle tarımsal faaliyetinin kesintisiz sürdüğünü doğruladıkları, yukarda belirtilen HGK kararı doğrultusunda davacının ilk tescil tarihinden itibaren tarımsal faaliyetine ara vermediğinin dosya kapsamındaki delillere göre açık olması karşısında, davanın kabulü yönünde verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu" gerekçesiyle "davalı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1. maddesi gereğince esastan REDDİNE " karar vermiştir.
E)Temyiz: Davalı SGK vekili; Davacının 01.09.1999-31.12.1999 ve 01.09.2007-31.10.2014 tarihleri arasında Tarım Bağkurlu olarak tescili yapılmıştır.Bu dönemler dışında davacının tarımsal faaliyette bulunduğuna dair somut kesin ve inandırıcı bir delil bulunmadığı tüm dosya kapsamı ve gelen müzekkere cevapları ile açık bir şekilde bellidir.
- Kuruma müracaat edilmeksizin ve gerekli belgelerini Kuruma ibraz etmeksizin dava açılmıştır.
- Kabul anlamına gelmemek üzere davacının 2002 yılından sonra çiftçi kayıt sistemine kayıt olduğu anlaşılmasına rağmen ve davacının 2002 yılından öncesine dair herhangi bir kaydı olmamasına rağmen mahkemece 2000 yılından itibaren davacının Bağkur tarım sigortalısı olduğuna karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır. Gerekçeleriyle kararın bozulmasını talep etmiştir.
Davalı vekili:
F) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun, aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,
2-Dava, davacının 01.01.2000-31.08.2007 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, 01.01.2000-31.08.2007 tarihleri arasında tarım-bağkur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmiştir.Bölge Adliye Mahkemesince karar usul ve yasaya uygun bulunmuştur.
Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş kararları; Kurumun prim alacaklarını Bakanlar Kurulu kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi halinde, Bağ-Kur’un prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi, yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil yükümlülüğüne aykırılık teşkil ettiğinden, prim tevkifatının yapıldığı tarihi izleyen aybaşından itibaren sigortalı olarak kabulü gerektiği yönündedir.
İlk prim kesintisini izleyen yıllarda prim kesintisi veya ürün tesliminin gerçekleştiğinin belirlendiği durumlarda, bu yıllar için de tespit kararı verilmesi gerekmektedir.
Tarım Bağ-Kur sigortalılığının temel koşulu 2926 sayılı Yasanın 2/1 ve 3/b maddelerinde belirtildiği gibi, tarımsal faaliyette bulunmaktır. Prim tevkifatına dayalı tespit davasında, salt ziraat odası ve kooperatif kaydı gibi belgelerin bulunması, davanın kabulü için yeterli değildir. Tarımsal faaliyetin sürdüğünün, faaliyete ilişkin olarak hangi tarımsal ürünlerin üretildiği, nereye satıldığı veya teslim edildiği gibi hususlar da somutlaştırılarak belirlenmelidir. Prim tevkifatı ve ürün tesliminin, iki yıla kadar olan süre dışında süreklilik arzettiği hallerde de, tarımsal faaliyetin sürekli olduğu kabul edilebilir. Somut olayda, davacının 2926 sayılı Yasa kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak 01.09.1999-31.12.1999 arası ve 01.09.2007-20.05.2011 arası tescil kaydının bulunduğu, teslim ettiği ürün bedellerinden 1999/8. ay ve 2007/8. ay da prim kesintisi yapıldığı anlaşılmasına rağmen, bu tarihler arasında prim kesintisi veya ürün teslimi bulunup bulunmadığı araştırılmadan , yazılı şekilde hüküm kurulması hatalı olmuştur.
Yapılacak iş, davacının 2000-2007 tarihleri arasında ürün teslimi veya prim kesintisi bulunup bulunmadığını araştırarak, bunlara ilişkin belgeleri getirtmek, bu tarihler arasında prim kesintisi veya ürün teslimi bulunmaması halinde davanın reddine karar vermekten ibarettir.
O halde, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, Bölge Adliye Mahkemesince eksik inceleme ve araştırma sonucu SGK vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, SGK tarafından temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebepten dolayı ORTADAN KALDIRILMASI, ilk derece mahkemesinin kararının bozulması gerekmiştir.
G)Sonuç :Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı 6100 sayılı HMK'nun 373/1. maddeleri uyarınca (KALDIRILMASINA), ilk derece mahkemesi kararının yukarıda belirtilen nedenle (BOZULMASINA), dosyanın ilk derece mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 18/02/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy