MAHKEMESİ : Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi
A)Davacı İstemi: Davacı, dava dilekçesinde eşi ...'in 16/11/2015 tarihinde traktörün devrilmesi sonucu öldüğünü, olayın 5510 sayılı Kanunun 4/1-b kapsamında iş kazası olduğunun tespitini ve ölüm tarihi itibariyle ölüm geliri bağlanmasını istemiştir.
B)Davalı Cevabı: Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle, ... Ziraat Odası kaydının çiftçi belgesinin geçerli olduğu son tarih olan 31/12/2012 tarihinde sona ereceğini, olay tarihinde murisin sigortalı olmadığı geretçesiyle davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
C)İlk Derece Mahkemesi Kararı: Mahkemece yapılan yargılama sonunda "Açılan davanın kabulü ile,
Davacının murisi ...'in hayatını kaybetmesi ile sonuçlanan 07/09/2015 tarihinde geçirmiş olduğu kazanın 5510 sayılı yasanın 13.maddesinde öngörülen iş kazası olduğunun tespitine,
Davacı ve hak sahiplerine muris sigortalı ...'in geçirdiği iş kazası sebebiyle kurumdan talepte bulunulan 16/11/2015 tarihini takip eden ilk aybaşı olan 01/12/2015 tarihinden itibaren ölüm aylığı bağlanması gerektiğinin tespitine,
Kurum sataşmasının bu şekilde önlenmesine,'' karar verilmiştir.
İstinaf Başvurusu:
İstinaf kanun yoluna başvuran davalı vekili, murisin kaza anında sigortalı olmadığı, bunun müfettiş raporu ile sabit olduğu, ilk derece mahkemesince aksini ortaya çıkaracak inceleme ve araştırma yapılmadığı, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
D) Bölge Adliye Mahkemesi Kararı: Davacının prim tevkifatı nedeniye tescil edildiğini, sonradan hiç prim tevkifatı bulunmadığını Tarım Bağ-Kur sigortalılığının devam etmediğini gerekçe göstererek;
"Davalının istinaf talebinin kabulü ile yukarıda belirtilen ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.2 hükmü gereğince KALDIRILMASINA,
Davacının davasının reddine," şeklinde karar verilmiştir
E)Temyiz:
Davacı vekili, müvekkilinin Tarım sigortalısı olarak fiilen tarım işi yapmakta iken anız yakma esnasında traktörünün devrilmesi ve altında kalması neticesinde 07/09/2015 tarihinde vefat ettiğini, yerel mahkemece olayın iş kazası olduğunun kabulü ile ölüm aylığı bağlanmasına karar verdiği, ... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi kararında ise olay anında sigortalı olmadığından bahisle hükmü ortadan kaldırdığını, kazanın eylemli çalışma anında ve işyerinde geçirilmesi şartları aranmış olup, hiçbir maddede olay anında sigorta primlerinin ödenip ödenmemesi şartının konulmadığını, yasada bulunmayan bir şartın davanın reddi için gerekçe yapılmasının yasal olmadığını, krumun red gerekçesinin o an sigortalı olmayışı değil olayın iş kazası olmadığını beyanla ... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
F) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:
Davacılar murisinin tarım işi yapmakta iken anız yakma esnasında traktörünün devrilmesi ve altında kalması neticesinde 07/09/2015 tarihinde vefat ettiği dosya kapsamı ile sabittir.
Uyuşmazlık; davacı murisinin olay tarihi itibarıyla 5510 sayılı Kanunun 4/1-b kapsamında sigortalı olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Muris ... 04.08.2015 tarihli dilekçesiyle, 26.09.2002 tarihli prim tevkifatı ile Tarım Bağ-Kur Sigortalısı olarak tescilini talep etmiştir. Davalı Kurum, murisi 01.10.2002 tarihi itibarıyla Tarım Bağ-Kur Sigortalısı olarak tescil etmiş, aynı tarih itibarıyla 19 kodu ile sigortalılığını durdurmuş ve 01.05.2008 tarihinde yeniden başlattığı sigortalılığını da prim ödemesi bulunmadığından 5510 sayılı Kanunun geçici 63. Maddesi nui uygulayarak sonlandırmıştır.
Davacının iş kazası tesbiti için Kuruma başvurusu üzerine; SGK müfettişi ... Ziraat Odasının üye karar defterinin bulunmadığını, yönetim kurulu kararları alınmadığını, üye aidat kayıt defterinin bulunduğunu, aidat makbuzlarının 2006-2012 dönemi için mevcut olduğunu tesbit etmiştir. Mevcut raporda, davacının Ziraat Odasında 15.08.2006-31.12.2012 tarihleri arasında Ziraat Odasına kayıtlı olduğu, olay tarihinde kaydının bulunmadığı gerekçesiyle olayın iş kazası olmadığı sonucuna varmıştır.
SGK Denetmenlerinin bilgisine başvurduğu Ziraat Odası Genel Sekreteri ..., ilgilinin 18.09.1989 tarihinde odaya kayıt olduğunu, aidat makbuzlarının arşivde bulunduğunu, aidat defterinde ödenen aidatların bu tarihten itibaren kayda geçtiğini açıklamıştır. Sözü edilen belgeler, Kurum müfettiş ve denetmenleri tarafından incelenmemiştir.
SGK nun Tarımsal Kesinti Uygulaması ile ilgili 02.07.2013 gün ve 2013- 27 tarihli Genelgesine göre, tevkifat kesintisine göre tescil edilenlerin ziraat odası kayıtlarının daha öncesi başlaması halinde sigortalılıklarının bu kayda göre devam edeceği kabul edilmektedir.
Mahkemece yapılacak iş, Ziraat Odasına ait aidat defteri ile arşivde bulunduğu belirtilen makbuzlar üzerinde bilirkişi aracılığı ile inceleme yapmak, buradan elde edilecek sonuca göre davacı murisinin hangi tarihten itibaren Ziraat Odasında kayıtlı olmuş olacağını tesbit etmek, elde edilecek sonucu dosyadaki diğer belgeler ile birlikte değerlendirmek, murisin sigortalılığının devam ettiği sonucuna varılırsa iş kazasının tesbitine karar vermek, davacı hak sahibinin ölüm geliri isteği yönünden de 5510 sayılı Yasanın 20. Maddesinde yer alan "prim ve prime ilişkin her türlü borçlarını ödemiş olmak" koşulunun gerçekleşip gerçekleşmediğini ortaya koyarak sonucuna göre karar vermekten ibarettir.
Bölge Adliye Mahkemesinin eksik araştırma ve inceleme ve hatalı gerekçe ile davanın reddine karar vermesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde davacı vekilinin temyiz itirazları kabul edilmeli ve Bölge Adliye Mahkemesi kararı bozulmalıdır.
G)Sonuç :Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 28/06/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy