(506 S. K. m. 80) (6183 S. K. m. 70) (2380 S. K. Ek m. 4)
Dava: Davacı, SSK. Ankara Sigorta Müdürlüğünce yapılan haczin kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi Demet Kurtuluş tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Karar: Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacı Belediyenin %99 oranında ortak olduğu, Keçiören Belediye Gıda Tük. Mal. Ltd. Şti.'nin borcundan dolayı, 2380 s. Kanun uyarınca, İller Bankasınca, Belediye'ye ayrılan pay üzerine haciz uygulanıp uygulanmayacağı konusuna ilişkindir. Mahkeme, söz konusu paylar üzerine haciz konulamayacağı görüşü ile davacı Belediye Başkanlığı'nın istemini kabul etmişse de bu sonuç usul ve kanuna uygun bulunmamaktadır.
Öncelikle şu husus belirtilmelidir ki, Limited Şirket ortakları 6183 s. Kanunun değişik 35. maddesi uyarınca, şirkete koydukları pay oranında; şirketin kamu kuruluşlarına olan borçlarından sorumludur. Davacı Belediye'nin borçlu Limited şirketin ortağı olduğu dosyadaki belgelerden saptandığına göre; bu yönden sorumluluk açıkça ortaya çıkmaktadır.
Gerçekten; 506 s. Sosyal Sigortalar Kanununun 80. maddesine göre, Kurumun prim alacakları yönünden 6183 s. Kanun hükümlerinin uygulanacağı öngörülmüş, sözü edilen Kanunun 70. maddesi ise, 3986 s. Yasanın 16. maddesi ile, mahalli idarelerin mallarının haczedilebileceğini kabul etmiştir. Öte yandan, Belediye Gelirler Yasası ile sair Kanunlardaki Belediyelere verilen payların vergi ve resim hükmünde olduğunu belirleyen 277 s. Kanun, yukarda anılan 3996 s. Yasanın 18. maddesiyle değiştirilmiş ve bu payların 6183 s. kanuna göre hacze tabi bulunduğunu hükme bağlanmıştır. Bu arada, Belediyelere Genel Bütçe Gelirlerinden Pay Verilmesine ait 2380 s. Kanuna, 3986 s. Kanunun 17. maddesi ile getirilen ek 4. maddesi İller Bankasınca belediyelere dağıtılacak payların 6183 s. Yasa yönünden nasıl değerlendirileceği konusunda özel bir sistem kabul etmiştir. İşte, görülmekte olan davada gözönünde tutulması gereken kurallar bu düzenlemede gösterilmiştir. Ek 4. madde, mahalli idarelerin, 6183 s. Yasaya göre takip edilen borçları için, İller Bankasınca dağıtılacak paylardan ödeme yapılacağını 1., 2. ve 3. bentlerinde belirlemiş 6.bendinde ise, bu paylardan yapılacak ödeme veya kesintilerin, oranlarını alacakların nev'ine göre ayrı ayrı veya topluca belirlemeye, mahsup işlemlerine ait sair usul ve esasları tespit etmeye Maliye Bakanlığı'nı yetkili kılmıştır. Maliye Bakanlığı da Kanunun kendisine verdiği bu açık yetkiye göre, hazırladığı, 11.12.1997 tarihli 53789 s. Genelge ile Belediyelere 2380 s. Kanun gereği ayrılan payların kendi kuruluşları için ancak %25'inin, sair kuruluşlar yönünden ise, Sosyal Sigortalar Kurumu dahil, %50'sinin kesilebileceğini kararlaştırılmıştır. Şu duruma göre; Belediyelerin Sosyal Sigortalar Kurumuna olan prim borçlarının 2380 s. Kanun uygulamasından doğan paylarının ancak %50'sinin haczedilmesi mümkün bulunmaktadır. Mahkemenin, açıklanan bu özel hükme karşın, belediye mallarının hiçbir biçimde haczedilemeyeceğini hükme bağlaması usul ve kanuna aykırıdır. Mahkemece yapılacak işlem; uyuşmazlık konusu hesapta bulunan paralardan ne miktarının 2380 s. yasa gereği davacı Belediye'ye ayrıldığını saptamak ve bunlar yönünden ancak %50 oranında, haciz uygulanacağını belirlemek, diğerleri yönünden sınırlamanın söz konusu olamayacağını gözönünde tutarak sonuca ulaşmaktır.
O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Hükmün yukarda açıklanan sebeplerle BOZULMASINA, 24.4.2000 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy