(1475 S. K. m. 73) (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü m. 1)
Dava: Davacılar, murisinin iş kazası sonucu ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı sebeplerle gerçekleşen toplam 6.847.103.132.-liranın davalılar Bahtiyar Tenteoğlu, Akten İnş. A.Ş. ve Tahir Odabaş'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine ait hükmün süresi içerisinde temyizen tetkiki davacı vekili ile davalılardan Bahtiyar Tenteoğlu, Akten İnş. A.Ş. ve Tahir Odabaş vekilleri tarafından istenilmesi ve davalılardan Akten İnş. A.Ş. Bahtiyar Tenteoğlu ve Tahir Odabaş Vekillerince de duruşma talep edilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 6.11.2001 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davalılardan Akten İnş. ile Bahtiyar Tenteoğlu adına Av. Halit Şahin ile sair davalı Tahir Odabaş vekili Avukat Ali Merten geldiler. Karşı taraf ile sair davalı TEDAŞ Mües.Müd. adına kimse gelmedi. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan Avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek aynı tarih Tetkik Hakimi B.Mustafa Şimşek tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği konuşulup düşünüldü, ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Karar: 1- Zararlandırıcı olaya maruz kalan işçinin, olay tarihinde işyerinde, beton pompası operatörü olarak çalışırken pompanın borusunun enerji nakil hattına değmesi ile elektrik çarpması neticesi iş kazasında ölmüştür.
İnsan yaşamının kutsallığı çevresinde işveren, işyerinde işçilerin sağlığını ve işgüvenliğini sağlamak için gerekli olanı yapmak ve bu husustaki şartları sağlamak ve araçları noksansız bulundurmakla yükümlü olduğu İş Yasasının 73. maddesinin açık buyruğudur.
Karara esas alınan ve ceza davasında düzenlenmiş 9.1.1998 ve 20.4.2000 tarihli bilirkişi raporlarında; olayda 3/8 Bahtiyar Tenteoğlu, 3/8 Tahir Odabaşı ve 2/8 oranında da işçinin kusurlu olduğu belirtilmiştir.
Oysa, hükme dayanak alınan bilirkişi raporlarında; bilirkişiler, İş Yasasının 73. maddesinin öngördüğü koşulları göz önünde tutarak ve özellikle işyerinin niteliğine göre, işyerinde uygulanması gereken işçi sağlığı ve işgüvenliği tüzüğünün ilgili maddelerini incelemek suretiyle, işverenin, işyerinde alması gerekli önlemlerin neler olduğu, hangi önlemleri aldığı, hangi önlemleri almadığı, alınan önlemlere işçinin uyup uymadığı gibi hususlar ayrıntılı bir şekilde incelemek suretiyle kusurun aidiyeti ve oranı hiç bir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek biçimde, saptamadıkları anlaşılmaktadır. Hal böyle olunca, kusur raporlarının, İş Yasasının 73. maddesinin öngördüğü koşulları içerdiği giderek hükme dayanak alınacak nitelikte olduğu söylenemez.
2- Davacı tecrübeli bir pompa operatörüdür. Bu nitelikle birisinin asgari ücretle çalışması hayatın olağan akışına ve yaşam deneyimlerine uygun düşmez. Kaldı ki işyeri ücretlerinin dahi asgari ücretin üzerinde olduğu SSK. Müfettişince de tespit edildiğine göre tazminatın belirlenmesinde işyeri ücretleri esas alınmalıdır.
3- 2001/297 Esas s. ek davada Bahtiyar Tentelioğlu taraf olmadığı durumda bu davada istenen tazminatta sorumlu olacak biçimde hüküm kurulmuş olması da isabetsizdir.
Mahkemece yapılacak iş; öncelikle işçi sağlığı ve işgüvenliği konularında uzman bilirkişilere konuyu yeniden yukarda açıklandığı şekilde inceleterek verilen raporu dosyadaki bilgi ve belgelerle birlikte değerlendirmek suretiyle kusur durumuna hiçbir kuşku ve tereddüde yol açmayacak şekilde belirlemek, SSK. müfettişince tespit edilen işyeri ücretlerini esas alarak sigortalının hak sahiplerinin zararını yeniden hesaplatmak, 4447 s. kanunun Ek 38. maddesi gereğince hak sahiplerine bağlanan gelirin hüküm gününe en yakın tarihte belirli olan verilere göre hesaplanacak peşin sermaye değeri düşülerek ve sonucuna göre karar vermekten ibarettir.
O halde, tarafların temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Hükmün yukarda açıklanan sebeplerle BOZULMASINA, bozmanın niteliğine göre diğer yönlerin incelenmesine yer olmadığına, Davacı ve Davalılar Akten İnş. A.Ş. ile Bahtiyar Tenteoğlu ve Tahir Odabaş yararına takdir edilen 97.500.000 TL. duruşma Avukatlık parasının karşı tarafa yükletilmesine, temyiz harcının istem halinde temyiz edenlere iadesine, 06.11.2001 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy