(506 S. K. m. 2, 6, 11, 109) (2004 S. K. m. 73)
Dava: Davacı, iş kazası sonucu maluliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi Nurten Mursal tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi:
Karar: Dava, iş kazası nedeniyle uğranılan manevi tazminatın giderilmesi istemine ilişkin bulunmaktadır.
Bu tür davalarda tespit edilmesi ve yerine getirilmesi gereken hususlar, BK, İş Kanunu ve Yargıtay uygulamaları çerçevesinde belirlenmelidir. Bu nedenlerle, davacının 506 sayılı Yasa'nın 2. ve 6. maddelerine göre sigortalı olup olmadığı, olayın 506 sayılı Yasa'nın 11. maddesinin öngördüğü biçimde iş kazası olup olmadığı belirlenmeli, iş kazası olduğunun belirlenmesinden sonra davacının maluliyetinin bir başka ifade ile iş göremezlik oranının gene 506 sayılı Yasa'nın 109'uncu maddesinin öngördüğü prosedür çevresinde çözülmelidir. Sigortalıda oluşan iş göremezlik oranı sigortalıya bağlanan peşin sermaye değeri ile tazminatın miktarını doğrudan etkileyeceğinden mükerrer ödemeyi ve haksız zenginleşmeyi önlemek için S.S.K. tarafından sigortalıya gelir bağlanıp bağlanmadığının sorulması, gelir bağlandığı taktirde bağlanan gelirin peşin sermaye değerinin Kurum'dan sorularak bildirilen miktarın en son zarardan indirilmek suretiyle tazminatın tespit edilmesi gerekir. Sigortalıya gelir bağlanmadığının anlaşılması durumunda sigortalıya gelir bağlanması için Sosyal Sigortalar Kurumuna başvurması, giderek dava açması için önel verilmelidir.
Öte yandan olayda taraflara atfedilerek kusur oranları tazminatın miktarında etkili olacağından kusur oranlarının açık seçik belirlenmesi de önem kazanmaktadır.
Zararlandırıcı olaya maruz kalan işçinin, olay günü işyerinde çalışırken Uşak Devlet Hastanesinin raporuna göre iş kazası sonucu %10 oranında meslekte kazanma gücünü yitirmiştir.
İnsan yaşamının kutsallığı çevresinde işveren, işyerinde işçilerin sağlığını ve iş güvenliğini sağlamak için gerekli olanı yapmak ve bu husustaki şartları sağlamak ve araçları noksansız bulundurmakla yükümlü olduğu İş Kanunu'nun 73. maddesinin açık buyruğudur.
10.05.2001 günlü bilirkişi raporunda; işverenin ve işçinin kusurlu oldukları belirtilmiş ancak kusur oranları açıklanmamıştır.
Oysa, hükme dayanarak alınan bilirkişi raporunda; bilirkişi, İş Kanunu'nun 73. maddesinin öngördüğü koşulları göz önünde tutarak ve özellikle işyerinin niteliğine göre, işyerinde uygulanması gereken işçi sağlığı ve iş güvenliği tüzüğünün ilgili maddelerini incelemek suretiyle, işverenin, işyerinde alması gerekli önlemlerin neler olduğu, hangi önlemleri aldığı, hangi önlemleri almadığı, alınan önlemlere işçinin uyup uymadığı gibi hususlar ayrıntılı bir biçimde incelemek suretiyle kusurun aidiyeti ve oranı hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek biçimde, saptamadığı anlaşılmaktadır. Hal böyle olunca, kusur raporunun, İş Kanunu'nun 73. maddesinin öngördüğü koşulları içerdiği giderek hükme dayanak alınacak nitelikte olduğu söylenemez.
İşçi sağlığı ve iş güvenliği konularında uzman bilirkişilere konuyu yeniden yukarıda açıklandığı biçimde inceletmek, verilen rapor dosyadaki bilgi ve belgelerle birlikte değerlendirilmelidir. Yukarıda açıklanan hususlar yerine getirildikten sonra hükme varılmalıdır.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın ve özellikle, inandırıcı güç ve nitelikte olmayan 73. maddenin öngördüğü koşulları içermeyen kusur raporunu hükme dayanak almak ve yukarıda açıklanan hususlar yerine getirilmeden eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları, kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz eden davalıya iadesine, 23.09.2002 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy