(2004 S. K. m. 96) (4721 S. K. m. 881, 856)
Dava: Yukarıda tarih ve numarası yazılı kararın temyizen tetkiki davacı ( 3.Kişi ) vekili tarafından istenmiş, mahkemece ilamında belirtildiği şekilde isteğin reddine karar verilmiştir. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi Filiz Ekizoğlu tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi:
Karar: Uyuşmazlık 3. kişinin İİK'nun 96 ve onu izleyen maddelerine dayalı olarak açtığı istihkak davasına ilişkindir.
Mahkemece fabrika mülkiyetinin davacı tarafa ait olduğu ve haczedilen mahcuzların kira sözleşmesini ekli demirbaş listesinde ve tapu kaydının teferruat listesinde yer aldığı ayrıca fabrika binasının 22.2.2001 tarihli belge uyarınca Trasnko Ltd. Şti. tüm borçlarına karşı teminat olarak gösterildiğinden bahisle davanın reddine karar verilmiş ise de bu sonuç usul ve yasaya uygun bulunmamaktadır.
Dosyada mevcut 20.10.1999 başlangıç tarihli kira sözleşmesi uyarınca borçlu Trasnko Ltd. Şti. davacı 3. kişinin sahibi olduğu fabrikanın kiracısıdır. İstihkak iddia olunan mahcuzlar davacıya ait fabrikanın teferruatıdır. Mahcuzlar ve fabrika binası kira sözleşmesi uyarınca davalı borçluya teslim edilmiştir. Uyuşmazlık konusu olan husus noterlikçe düzenlenmiş 24.1.2001 tarihli Muvafakatname başlıklı belgenin hacze imkan verip vermeyeceği noktasında toplanmaktadır.
Davacıya ait gayrimenkulun ( fabrika binası ) borçlunun borçlarına karşılık teminat olarak gösterilebilmesi ve buna ilişkin hukuki işlemin geçerli olması için M.K'nun 881-887 maddelerinde öngörüldüğü şekilde ipotek şeklinde yapılmalıdır. Gerçekten M.K.'nun 881. maddesinde "halen mevcut olan veya henüz doğmamış olmakla birlikte doğması kesin veya olası bulunan herhangi bir alacak ipotekle güvence altına alınabilir" denilmek suretiyle ipoteğin amaç ve niteliği belirtilmiştir. Bu bağlamda ipotek, kişisel bir alacak için tesis edilen, kıymetli evraka bağlı olmayan ve yalnız teminat fonksiyonu ifa eden taşınmaz rehin hakkıdır. M.K.'nun 856 maddesi uyarınca ipotek, Tapu Sicil Müdürlüğü'nde resmi senet düzenlenmesi ve tapu sicil kütüğüne tescil ile kurulur.
Somut olayda noterlikçe düzenlenmiş 24.1.2001 tarihle belgenin yukarıda yazılı şekil ve geçerlilik şartlarını taşıyan bir belge olmadığı ortadadır. Sözleşme o anlamda geçerli olmadığından davacıyı bağlayıcı bir yönü bulunmamaktadır. Öte yandan borçlu taşınmazın kiracısı olduğuna ve mülkiyetinin davacıya ait olduğu tartışmasız bulunduğuna göre davanın kabulü yerine reddine karar vermekte usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine 25.04.2005 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy