(2926 S. K. m. 6) (1479 S. K. Ek m. 19) (5510 S. K. Geç. m. 17)
Dava: Davacı, 28.2.2002 gününden itibaren tarım Bağ-Kur sigortalısı olmadığının ve prim borcu bulunmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi M. Y. tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Karar: 1-) Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal gerektirici nedenlere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazlarının reddine,
2-) Dava, davacının 28.02.2002 gününden itibaren 2926 sayılı Kanun kapsamında tarım Bağ-Kur sigortalısı olmadığının ve davalı Kuruma prim borcu bulunmadığının tespiti istemine yöneliktir.
Mahkemece, davanın kabulü ile, davacının 28.02.2002 gününden sonra tarım Bağ-Kur sigortalısı olmadığının ve bu tarihten sonrası için tahakkuk ettirilen prim borçları sebebiyle borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının davalı kuruma verdiği Ç. Köyü Muhtarlığı'nca düzenlenen 10.12.1991 günlü Bağ-Kur giriş bildirgesine göre, 2926 sayılı Kanun kapsamında 01.03.1991 gününde Bağ-Kur tarım sigortalısı olarak kayıt ve tescil edildiği, bu sigortalılığının kuruma verdiği TİB formu üzerine 28.02.2002 tarihi itibariyle sona erdirildiği, daha sonra 1939 S. B. Tarım Kredi Kooperatif kaydının devam ettiğinin tespit edildiği ve 28.02.2002 tarihindeki terkin işleminin iptal edilerek terkin tarihinin 506 sayılı Yasaya tabi zorunlu SSK sigortalılığının başladığı 29.05.2005 gününe götürüldüğü, en son 30.01.2003 gününde prim ödemesinde bulunduğu, 01.01.2003-29.05.2005 arası 868 tarih 506 sayılı Yasaya tabi isteğe bağlı SSK'lı sigortalılığının, 30.05.2005-28.08.2005 arası 90 gün, 13.10.2005-31.07.2006 arası 289 gün,-25.08.2006-15.09.2006 arası 22 tarih 506 sayılı Yasaya tabi zorunlu sigortalılığının bulunduğu, B. Tarım Kredi Kooperatifi'ne 14.05.1969 gününde kaydının yapıldığı, 27.03.2006 gününde kaydının silindiği ve bu tarihten önce ortaklıktan çıkmak için yazılı bir müracaatının olmadığı, Pancar Ekicileri Kooperatifi'ne 1977 gününde kaydının yapıldığı ve 28.02.2002 gününde kaydının silindiği, 30.1.2003 gününde yaptığı 76.000.000 TL ödeme ile 28.2.2002 gününe kadar bütün pirim borcunun ödendiği, zabıta araştırmasında davacının doğduğundan beri çaylı köyünde ikamet ettiği, 5-6 yıl öncesine kadar kendi mülkünde ve kiralama ile tarımsal faaliyette bulunduğu, 5-6 yıldan beri tarımsal faaliyette bulunmadığının tespit edildiği, T. Tarım İlçe Müdürlüğü'nce, davacının kaydının bulunmadığının, tarımsal kredi kullanmadığının bildirildiği, Muhtarlık kayıtlarında davacının 28.02.2002 tarihi ve sonrası tarımsal faaliyetinin bulunmadığının bildirildiği, 12.08.2005 edinme günlü tarla vasfında taşınmazlarının bulunduğu, dinlenen tanıkların yeminli beyanlarında davacının 5, 6 yıldan beri tarımsal faaliyette bulunmadığını bildirdikleri anlaşılmıştır.
Uyuşmazlık davacının 28.02.2002 gününden sonra 2926 sayılı Kanun kapsamında tarım Bağ-Kur sigortalısı olup olmadığı noktasındadır.
Davanın kanuni dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasanın 6. maddesinde; (Değişik:24/7/2003-4956/50 md.) Bu Yasaya göre sigortalı sayılanlardan; a) Tarımsal faaliyette bulunanlar, tarımsal faaliyetlerine son verdikleri tarihte, b) Sair sosyal güvenlik kuruluşları kapsamına tabi bir işte çalışanların, çalışmaya başladıkları tarihten bir tarih önce Sigortalılıkları sona erer. Sigortalılığı sona erenler, sigortalılıklarının sona erdiği tarihten itibaren üç ay içerisinde Kuruma başvurarak kayıtlarını sildirmek zorundadırlar. Hükmü düzenlenmiştir.
Ayrıca, sosyal güvenlik sistemimizde çifte sigortalılığa yer verilmemiş olması sebebiyle çakışan sigortalılık olarak adlandırılan, bir sigortalının aynı anda birden fazla sosyal güvenlik kurumuna tabi olması hali, zorunlu sigortalılıkların çakışması halinde yasalarda yer alan düzenlemelerle önceden başlayan sigortalılığa geçerlilik tanınarak isteğe bağlı sigortalılık ile zorunlu sigortalılığın çakışması halinde ise zorunlu sigortalılığa değer verilerek çakışan sigortalılık sorunu çözüme kavuşturulmalıdır.
Somut olayda, davacının 01.03.1991 gününde Bağ-Kur tarım sigortalısı olarak kayıt ve tescil edildiği, 29.05.2005 gününde 506 sayılı Yasaya tabi zorunlu SSK sigortalılığının başlaması sebebiyle terkin edildiği, davacının bu dönemde tarımsal faaliyetinin 14.05.1969-27.03.2006 tarihleri arasındaki B. Tarım Kredi Kooperatifi kaydı sebebiyle 2926 sayılı Yasanın 10. maddesi kapsamında sabit olduğu, isteğe bağlı sigortalılık ile zorunlu sigortalılığın çakışması halinde ise zorunlu sigortalılığa değer verilmesi gerektiği, davacının 28.02.2002-29.05.2005 tarihleri arasında beş yıldan az bir sürede tarım Bağ-Kur sigortalısı olmadığının tespitini istemesi karşısında 1479 sayılı Yasanın ek 19. maddesi ile 5510 sayılı Yasanın geçici 17. maddelerinin olayda uygulanma durumlarının bulunmadığı, bu halde 2926 sayılı Yasaya tabi tarım Bağ-Kur sigortalılığını yukarıdaki kanuni düzenlemelere uygun olarak 29.05.2005 gününde 506 sayılı Yasaya tabi zorunlu SSK sigortalılığının başlaması sebebiyle terkin işleminin doğru olduğu gözetilmeyerek davanın reddi yerine kabulüne karar verilmesi doğru değildir.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve kanuna aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Hükmün yukarda açıklanan sebeplerle BOZULMASINA, 15.10.2009 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy