(1479 S. K. m. 24, 79)
Dava ve Karar: Davacı, 1.12.2006 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanmasına, aksine Kurum işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilanımda belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tararından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi M. Y. tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
1- Dosyadaki yazılara toplanan delillere hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,
2- Davacı, 30.06.1986 tarihinde başlayan isteğe bağlı sigortalılığını, 506 sayılı Yasa'ya tabi zorunlu SSK'lı çalışmanın başladığı 01.12.1986 tarihi itibariyle sona erdirerek yaşlılık aylığı talebinin reddine dair yapılan Kurum işleminin iptali ile 01.12.2006 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının tespitini istemiştir.
Mahkemece, davanın kabulüne davalı Kurumun 23/11/2006 tarih 208732 nolu iptal kararının iptali ile Kurumun bu konuda yarattığı muarazanın men'ine davacının tahsis talep tarihini takip eden aybaşı olan 01/12/2006 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığının tespitine, karar verilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının isteğe bağlı sigortalı olmak için 30.06.1986 tarihinde başvuruda bulunduğu, 30.10.1986 tarihli giriş bildirgesi ile 30.06.1986 tarihi itibariyle 1479 sayılı Yasa'ya tabi isteğe bağlı sigortalılığının başlatıldığı, 1986/10.ay 6.696 TL, 16/05/2000 tarihinde 745.000.000 TL, 23/06/2000, 07/07/2000 tarihlerinde ayrı ayrı 100.000.000.TL., 09.09.2000 tarihinde 40.5000 TL, 10/08/2000 tarihinde 59.500.000. TL, 14/09/2000 tarihinde 100.000.000.TL , 12/10/2000 tarihinde 100.000.000.TL. 29/11/2000 tarihinde 100.000.000.TL., 12/12/2000 tarihinde 100.000.000.TL toplu prim ödemeleri yaptığı,2001/1-2006/6. aylar arasında düzenli olarak prim ödediği, 09.06.2006 tarihi itibariyle prim borcunun bulunmadığı, yatırılan primlerin davacıya iade edilmediği, 01.12.1986-31.12.1986 tarihleri arasında 31 gün 506 sayılı Yasa'ya tabi zorunlu SSK'lı sigortalılığının bulunduğu, 03.11.2006 tarihinde tahsis talebinde bulunduğu, Kurumca, davacının 30.10.1986 tarihinde başlayan isteğe bağlı sigortalılığının zorunlu SSK'lı çalışmanın başladığı 01.12.1986 tarihi itibariyle sona erdirildiği ve davacının 1 ay 1 gün sigortalılık süresi bulunduğu gerekçesiyle yaşlılık aylığı talebini reddedildiği anlaşılmıştır.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 1479 Sayılı Yasa'nın 79. maddesinde; (Değişik madde: 24/07/2003 - 4956 S.K./33. md.) Bu Kanunun 24 üncü maddesinin (I) numaralı bendi kapsamına girmeyenlerden, aynı maddenin (II) numaralı bendinin (a) ve (c) alt bentlerinde sayılanlar dışında kalanlar, ev kadınları ve Türkiye'de ikamet eden yabancı uyruklular talepleri halinde isteğe bağlı sigortalı olabilirler. İsteğe bağlı sigortalı olanların basamak seçme ve yükseltmelerinde bu Kanun hükümleri uygulanır. İsteğe bağlı sigortalılık, sigortalılık tescil talebinin Kuruma intikal ettiği tarih itibariyle başlar ve terk talebinin Kuruma intikal ettiği tarihte veya diğer sosyal güvenlik kanunlarına tabi olarak çalışmaya başladığı tarihten bir gün önce veya sigortalının toplam borcunun üç aylık prim ve ceza tutarından fazla olması halinde sigortalının daha önce ödediği primlerin tam olarak karşıladığı ayın sonu itibariyle sona erer.2926 sayılı Kanun kapsamana girmeden önce bu Kanun kapsamında isteğe bağlı sigortalı olanların, isteğe bağlı sigortalılıkları devam eder. İsteğe bağlı sigortanın hangi esaslara göre yapılacağı bir yönetmelikle düzenlenir. hükmü düzenlenmiştir.
Ayrıca, Sosyal güvenlik sistemimizde çifte sigortalılığa yer verilmemiş olması nedeniyle çakışan sigortalılık olarak adlandırılan, bir sigortalının aynı anda birden fazla sosyal güvenlik kurumuna tabi olması hali, zorunlu sigortalılıkların çakışması halinde yasalarda yer alan düzenlemelerle önceden başlayan sigortalılığa geçerlilik tanınarak isteğe bağlı sigortalılık ile zorunlu sigortalılığın çakışması halinde ise aslolan zorunlu sigortalılık olduğundan zorunlu sigortalılığa değer verilerek çakışan sigortalılık sorunu çözüme kavuşturulmalıdır.
Somut olayda, Mahkemece davacının terk tarihinden sonra ilk prim ödemesinin yapıldığı 16.05.2000 tarihini takip eden aybaşı olan 01.06.2000 tarihinden itibaren 30.06.2006 tarihine kadar olan sürede, düzenli prim ödenmesi nedeniyle davacının 1479 sayılı Yasa'ya tabi isteğe bağlı sigortalı olduğunun kabulü doğru ise de, davacının 30.4.1986 tarihinde başlayan 1479 sayılı Yasa'ya tabi isteğe bağlı sigortalılığının, 506 sayılı Yasa'ya tabi zorunlu sigortalılığının başladığı 01.12.1986 tarihinde sona erdiği, bu tarihten sonra da davacının 1479 sayılı Yasa'ya tabi isteğe bağlı sigortalı olmak için yazılı talepte bulunmadığı gibi 16.05.2000 tarihine kadarda prim ödemesi yapmadığı halde, davacının 31.12.1986-01.06.2000 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa'ya tabi isteğe bağlı sigortalı olduğunun kabulü doğru değildir.
Yapılacak iş, davacı 31.12.1986-01.06.2000 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa kapsamında isteğe bağlı sigortalı kabul edilemeyeceğinden, bu dönem yönünden, Kurum işlemini doğru kabul ederek davacının talebini, reddetmek, yaşlılık aylığı şartlarını bu duruma göre yeniden değerlendirmek ve sonucuna göre karar vermekten ibarettir.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 28.01.2010 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy