(854 S. K. m. 1, 46) (6762 S. K. m. 4)
Dava: Davacı, iş kazası sonucu maluliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, mahkemenin görevsizliğine karar vermiştir.
Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi:
Karar: Dava 26.11.2008 tarihinde meydana gelen deniz kazası sonucu malul kalan davacının maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.
Davanın yasal dayanağı 854 sayılı Deniz İş kanununun 1. maddesine göre denizlerde göllerde ve akarsularda Türk bayrağını taşıyan yüz veya daha yukarı grostonilatoluk gemilerde bir hizmet akti ile çalışan gemi adamları ve bunların işverenleri hakkında bu kanun uygulanır. Diğer bir deyişle Deniz İş Kanunu kapsamında olmanın ön koşulu hizmet akti ile çalışılan geminin Türk bayrağı taşımasıdır. Anılan yasanın 46. maddesine göre "Bu kanun (Deniz İş Kanunu) kapsamına giren gemi adamlarıyla bunların işveren veya işveren vekilleri arasında bu kanundan veya hizmet akdinden doğan davalar hakkında, 5521 sayılı Kanun hükümleri uygulanır. Maddede belirtildiği üzere, İş Mahkemesinin görevli olması için şu iki unsurun birlikte gerçekleşmesi koşuldur. a) Uyuşmazlığın tarafları Deniz iş kanunun kapsamına giren gemi adamları ile işveren (ya da işveren vekili) olmalıdır. b) Uyuşmazlık hizmet sözleşmesinden veya Deniz İş Kanunundan kaynaklanmalıdır.
28.4.2004 tarihinde yürürlüğe giren 5136 sayılı Kanun ile 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4. maddesine eklenen fıkra uyarınca "İş durumunun gerekli kıldığı yerlerde HSYK'nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığına bu Kanunun 4. kitabında yer alan deniz ticaretine ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere Denizcilik İhtisas Mahkemeleri kurulur. Bu mahkemelerin yargı çevresi HSYK'ca belirlenir. Değinilen yasa ile ihtar edilen bu düzenleme doğrultusunda 19.7.2004 tarihli olurla İstanbul'da kurulan Denizcilik İhtisas Mahkemesi HSYK'nun 20.7.2004 gün ve 370 sayılı kararı ile faaliyete geçirilmiş olup, yargı alanı İstanbul ili mülki sınırları olarak belirlenmiştir.
Somut olayda davacının çalıştığı MV Egemen Döven adlı geminin Malta Bandıralı kuru yük gemisi olduğu, hal böyle olunca davacının Deniz İş Kanunu kapsamında bir çalışmasının bulunmayışı nedeniyle 5521 sayılı Yasa uyarınca İş Mahkemesinin davaya bakma görevinin bulunmadığı anlaşılmakla mahkemece görevsizlik kararı verilmesi doğrudur. Ancak davaya genel mahkemelerde değil özel yetkili İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemesinde bakılacağından karar kesinleştiğinde ve talep halinde dosyanın görevli ve yetkili İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekirken Kartal Nöbetçi Asliye Hukuk mahkemesine gönderilmesi karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, HUMK'nun 438/7.maddesi gereği düzeltilerek onanmalıdır.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün 3.bendinde yer alan "Kartal Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine "sözcüklerinin silinerek yerine "İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemesine "sözcüklerinin yazılmasına hükmün değiştirilen ve düzeltilen bu şekli ile ONANMASINA, 29.12.2010 tarihinde oybirliği ile, karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy