MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davacı ve davalılardan Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara toplanan delillere hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,
2-Davacı; 11.07.2007 – 02.02.2010 tarihleri arasında davalı işyerinde aylık net 1.250,00 TL ücretle çalıştığının tespitini talep etmiştir.
Mahkemece; davacının davalı işyerinde 11.07.2007 – 02.02.2010 tarihleri arasında 921 gün asgari ücretle çalıştığının tespitine karar verilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; tornacı olarak çalışan davacının davalı işveren yanında 11.07.2007 – 28.02.2010 tarihleri arasında geçen çalışmalarının davalı Kurum'a asgari ücret üzerinden bildirildiği, bordro tanıklarının davacının çalıştığı süre boyunca 1.250,00 TL ücret ile çalıştığını, ücretlerini elden aldıklarını ve ücretlerini alırken işveren tarafından tutulan deftere aldıkları ücretin yazdığı bölümün karşısına imza attıklarını beyan ettikleri, Ticaret Odası Başkanlığı'na, ... İşleri Odası'na, ... İş Sendikasına yazı yazılarak 11.07.2007 – 02.02.2010 tarihleri arasında Makine ve otomotiv işlerinde faaliyet gösteren bir işyerinde torna tesviyede çalışan bir işçinin 02.02.2010 tarihinde alabileceği aylık rayiç ücretin sorulduğu, ... İşleri Odası'nın ustalık belgesi yoksa asgari ücret, ustalık belgesi varsa asgari ücretin %25 fazlası civarında ücret alabileceğini, ... Ticaret Odası'nın ise 8.00,00 – 1.000,00 TL arasında ücret alınabileceğini, ... İş Sendikası'nın ise 1.000,00 – 1.200,00 TL arasında ücret alınabileceğini bildirdiği anlaşılmaktadır.
Somut olayda; her ne kadar davacının çalışmaları davalı işveren tarafından asgari ücret üzerinden bildirilmişse de davacı bunun üzerinde bir ücret ile çalıştığını iddia etmektedir. Davacının yaptığı işin, davacının niteliğinin ve çalışma hayatındaki tecrübesinin aldığı ücreti etkileyeceği şüphesizdir. Nitelikli ve tecrübeli bir işçinin, yaptığı işin özelliğine göre asgari ücret üzerinden ücret alması, hayatın olağan akışına aykırıdır. Bu durumun belirlenmesi halinde, işveren tarafından asgari ücret üzerinden düzenlenen belgelerin aksinin kanıtlanamayacağı düşünülemez. Ne var ki; dosyadaki kayıt ve belgelerden tornacı olan davacının tam olarak ne iş yaptığı ve niteliği anlaşılamamaktadır. Bunun yanısıra mahkemece, davacı tanıklarının beyanlarında yer alan ve davalı işyeri tarafından verilen ücrete karşılık imza atılması suretiyle oluşturulan defterlerin de getirtilerek incelenmediği ve davacının ustalık belgesinin bulunup bulunmadığının da araştırılmadığı anlaşılmaktadır.
Mahkemece yapılacak iş; davalı işyerinden tanık beyanlarında geçen defterleri isteyerek incelemek, yapılacak keşif ve bilirkişi incelemesi ile işyerinin kapsam ve kapasitesini belirlemek, gerektiğinde işverenin bordrolarında kayıtlı diğer işçilerin beyanına başvurmak, işverenin yaptığı bildirimler ile çalışan işçilerin niteliklerini de karşılaştırarak, işverenin çalıştırdığı işçilerin kıdem ve pozisyonuna göre gerçek ücreti üzerinden bildirilip bildirilmediği üzerinde durmak, davacının asgari ücret ile çalışması olağan olmayan nitelikli bir işçi olup olmadığını, ustalık belgesi bulunup bulunmadığını, nitelikli bir işte çalıştırılıp çalıştırılmadığını belirlemek, asgari ücretle çalışmasının olağan olmadığının belirlenmesi halinde, işverenin aynı pozisyondaki işçilere ödediği ücretlerin gerçeğe uygun olup olmadığını değerlendirmek, bu bildirimlerin gerçeğe uygun olduğunun anlaşılması halinde, bu ücretleri esas almak, aksi takdirde benzer işi yapan işyerlerinden gerektiğinde ilgili meslek odasından emsal ücret araştırması yaparak, elde edilecek sonuca göre karar vermekten ibarettir.
Kabule göre de; davacının 11.07.2007 – 02.02.2010 tarihleri arasındaki çalışmaları davalı Kurum'a zaten asgari ücret üzerinden bildirilmiş olmasına rağmen mahkemece tekrar bu durumun tespitine karar verilmiş olması isabetsiz olmuştur.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 18/02/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy