(6100 S. K. m. 115, 124)
Dava: Davacı, davalılardan işverenlere ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, HMK 115/2 maddesi uyarınca dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar vermiştir.
Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve tetkik hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Karar: Davacı, 20.05.1998 ile 05.07.2000 tarihleri arasında davalı M.'e ait işyerinde geçen hizmetinin tespitini talep etmiştir.
Mahkemece, davalı M.'in dava tarihinden önce vefat ettiğinin anlaşıldığı, davacı vekilince taraf değişikliği talep edilmişse de, taraf değişikliğinin ancak dava devam ederken taraflardan birinin ölümü halinde mümkün olacağı, dava açılmadan önce taraflardan biri ölmüşse taraf değişikliğinin mümkün olmayacağı gerekçesiyle davanın HMK 115/2 maddesi uyarınca dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmiştir.
Taraf ehliyeti, davada taraf olabilme ehliyetidir. Taraf ehliyetine sahip olabilmek için medeni hukuktaki hak ehliyetine sahip olmak gerekir. Taraf ehliyeti dava şartı olduğundan, yargılamanın her aşamasında incelenebilir. Kural olarak, dava tarihinden önce ölmüş kişi aleyhine yargılama yapılamaz. Ancak, davacı, dava dilekçesinde davalı olarak gösterdiği kişinin dava tarihinden önce ölümü konusunda bilgi sahibi olmadığından ölmüş kişi aleyhine dava açmışsa, bu durumda dava, taraf ehliyeti bulunmadığı gerekçesiyle reddedilmeden, davacının ölenin mirasçılarına karşı davaya devam etmek konusundaki talebi değerlendirilmelidir.
6100 sayılı HMK.nın 124/3. Maddesinde maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebi, karşı tarafın rızası aranmaksızın hakim tarafından kabul edilir şeklinde, HMK 124/4. maddesinde ise 'Dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hakim karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebilir' şeklinde düzenlemeye yer verilmekle iradi taraf değişikliğine izin verildiğinden, davacının ölen kişinin mirasçılarına karşı davayı sürdürebilmesi mümkündür.
Somut olayda, davacı tarafın yargılamayı uzatmakamacı veya yargılamanın uzamasında hukuki yararı bulunmadığına göre, davalının yanlış gösterilmiş, ölen kişiye karşı dava açılmış olmasının maddi bir hatadan kaynaklandığı ve dürüstlük kuralına aykırı olmadığı gözetilerek taraf değişikliğinin mümkün olduğu, davacının davaya, davalı M. mirasçılarına karşı devam edebileceği kabul edilmelidir.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 21.10.2013 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy